Chuyên gia kinh tế Ryan Ermey của CNBC Make It chia sẻ trải nghiệm khi bị hỏi lương bởi một người lạ trong buổi tiệc, dẫn đến câu hỏi: Liệu việc hỏi lương còn là điều cấm kỵ?
Quan điểm của thế hệ trẻ về hỏi lương
Theo Thomas Farley, chuyên gia về phép lịch sự, với nhiều người trẻ, đặc biệt là Gen Z, việc coi hỏi lương là điều không phù hợp gần như là một khái niệm mới toanh. Ngay cả thế hệ Millennials trẻ cũng không thấy lý do để giữ bí mật thu nhập. Họ đề cao sự minh bạch và cho rằng thu nhập không nên là điều phải che giấu.
Khảo sát năm 2025 của KickResume cho thấy: 39% người lao động Gen Z cho biết lương được thảo luận công khai tại nơi làm việc, so với 30% ở Millennials và 22% ở Gen X. Tuy vậy, các chuyên gia nhấn mạnh vẫn có những cách ứng xử tinh tế khi nói về tiền bạc và bạn hoàn toàn có quyền cảm thấy không thoải mái khi chia sẻ thu nhập, dù với bạn bè hay đồng nghiệp.
Cách đặt câu hỏi về lương
Theo Farley, việc hỏi lương có phù hợp hay không phụ thuộc nhiều vào mục đích của bạn. Nếu chỉ tò mò hoặc mang tính hóng chuyện, câu hỏi này gần như chắc chắn sẽ không được đón nhận. Ông nhấn mạnh: Không có tình huống nào thực sự phù hợp để hỏi chỉ vì hiếu kỳ.
Trong nhiều trường hợp, bạn hỏi vì muốn thương lượng mức lương của chính mình. Khảo sát của KickResume cho thấy 56% người được hỏi từng phát hiện đồng nghiệp nhận lương cao hơn dù làm cùng vị trí. Thay vì hỏi trực tiếp, Farley khuyên nên tự nghiên cứu: Tham khảo các nền tảng chia sẻ mức lương, hoặc xem khoảng lương được công khai trong các tin tuyển dụng.
Nếu vẫn muốn hỏi, hãy diễn đạt thật khéo léo và chuẩn bị tinh thần có thể bị từ chối. Ví dụ, thay vì hỏi con số cụ thể, bạn có thể hỏi về một khoảng lương. Hoặc khi so sánh tăng lương, bạn có thể chia sẻ mức của mình trước và để đối phương quyết định có muốn phản hồi hay không. Một cách mở lời gợi ý: Tôi có một câu hỏi, nhưng nếu bạn thấy vượt quá giới hạn thì cứ nói nhé. Không sao đâu. Sau đó, bạn có thể hỏi liệu mức mình nhận có nằm trong khoảng hợp lý hay không và để họ tự quyết định có chia sẻ thêm hay không.
Cách trả lời khi bị hỏi lương
Ở chiều ngược lại, việc do dự khi bị hỏi lương là hoàn toàn hợp lý, theo Diane Gottsman, chuyên gia nghi thức và người sáng lập Protocol School of Texas. Bà lưu ý rằng, trong môi trường công sở, thông tin bạn chia sẻ có thể bị truyền đạt lại thậm chí đến cấp quản lý và ảnh hưởng đến các cuộc thương lượng lương thưởng.
Nếu không muốn chia sẻ, bạn hoàn toàn có thể đặt ranh giới rõ ràng: Tôi không thoải mái khi nói về tài chính, đây là chủ đề tôi muốn giữ riêng. Trong trường hợp muốn hỗ trợ nhưng vẫn giữ kín thông tin, bạn có thể đưa ra một khoảng lương thay vì con số cụ thể. Ví dụ, bạn có thể nói: Mức này thường dao động từ X đến Y, tùy vào kinh nghiệm và năng lực.
Theo Gottsman, cách trả lời như vậy là hoàn toàn ổn. Farley cũng đồng tình: Việc trả lời thẳng thắn không phải là sai, miễn là bạn cảm thấy thoải mái với lựa chọn của mình.
