Giữa vô vàn trào lưu ẩm thực kỳ quặc đang lan truyền trên TikTok, hình ảnh một cô gái trẻ ngồi trước ống kính, ung dung bẻ từng cục đất sét khô rồi nhai rau ráu như một món ăn vặt đã khiến hàng triệu người xem rùng mình. Không phải socola hay bánh snack, thứ khiến cô 'nghiện' lại là những mảnh đất sét có mùi ngai ngái, khô cứng và phủ đầy bụi.
Trong đoạn video đang được chia sẻ chóng mặt, cô gái thừa nhận có thể ăn nhiều nắm đất sét mỗi ngày. 'Nếu không ăn, tôi cảm thấy bứt rứt, khó chịu, đầu óc cứ nghĩ đến nó', cô nói trong lúc tiếp tục cho từng miếng đất vào miệng. Cảnh tượng đó khiến phần lớn người xem vừa ghê sợ vừa tò mò. Nhiều bình luận thừa nhận chỉ nhìn thôi đã 'ê cả răng', nhưng vẫn không thể rời mắt khỏi màn hình.
Thời gian gần đây, mạng xã hội quốc tế liên tục xuất hiện những video ghi lại cảnh nhiều phụ nữ, đặc biệt ở Mỹ, châu Phi hay Nam Á, công khai sở thích ăn đất, ăn đất sét nung, thậm chí nhấm nháp cả chậu đất mini như đồ ăn vặt. Một số clip thu về hàng triệu lượt xem vì cảm giác khó tin: Thứ vốn chỉ dùng để nặn gốm hoặc trồng cây lại được bỏ vào miệng nhai ngon lành. Đáng chú ý, không ít người trong số họ đều mô tả cảm giác thèm đất sét giống hệt một cơn nghiện.
Có người cho biết, chỉ cần ngửi mùi đất sau mưa là 'miệng bắt đầu chảy nước'. Người khác thú nhận luôn mang theo túi đất sét nhỏ trong người để nhấm nháp khi căng thẳng. Trên các diễn đàn dành cho người mắc chứng ăn vật lạ, hàng loạt chia sẻ cho thấy cảm giác thèm này dữ dội đến mức 'không ăn thì không chịu nổi'. Theo các bác sĩ, hiện tượng này được gọi là Pica — một dạng rối loạn ăn uống hiếm gặp khiến người mắc bị thôi thúc ăn những thứ hoàn toàn không có giá trị dinh dưỡng như: đất, cát, phấn, giấy, tóc, xà phòng hoặc kim loại. Người bệnh hiểu rõ đó không phải thực phẩm nhưng vẫn không thể cưỡng lại cảm giác thèm. Với một số trường hợp, hành vi ăn đất sét bắt đầu từ tò mò, nhưng càng ăn càng bị cuốn vào cảm giác giòn, xốp, khô và mùi ngai ngái đặc trưng đến mức hình thành lệ thuộc.
Nhiều nghiên cứu cho rằng hội chứng này có thể liên quan đến thiếu sắt, thiếu khoáng chất, rối loạn lo âu hoặc ám ảnh tâm lý kéo dài. Nguy hiểm hơn, việc nạp đất sét thường xuyên có thể gây tắc ruột, tổn thương dạ dày, nhiễm ký sinh trùng, ngộ độc kim loại nặng và làm rối loạn hấp thu dinh dưỡng. Một báo cáo y khoa mới đây ghi nhận một nữ bệnh nhân phải nhập viện sau thời gian dài ăn đất sét với số lượng lớn, cơ thể rơi vào tình trạng rối loạn điện giải nghiêm trọng. Dù vậy, điều khiến hiện tượng này bùng nổ chính là yếu tố 'ghê nhưng gây nghiện' của video.
Tiếng đất sét vỡ lạo xạo, cảnh nhai khô khốc cùng biểu cảm thích thú của người ăn tạo nên thứ nội dung khiến người xem vừa khó chịu vừa bị hút mắt — một dạng phản ứng rất phổ biến trên mạng xã hội hiện nay: Càng kỳ dị càng dễ viral. Nhiều chuyên gia truyền thông nhận định những video kiểu này đánh trúng bản năng tò mò nguyên thủy của con người: Muốn nhìn những thứ khác thường, thậm chí hơi đáng sợ, chỉ để kiểm chứng rằng nó có thật.
