Giáo dục là hành trình cùng trở nên người hơn
Ngày 28/6, tại TP.HCM, Parenting Summit 2026 (PS26) với chủ đề "Làm cha mẹ trắc ẩn trong thế giới biến động" đã diễn ra nhân Ngày gia đình Việt Nam. Tiến sĩ Lê Nguyên Phương, diễn giả chính, nhấn mạnh rằng giáo dục không phải chỉ để trẻ thành công hơn, "ngoan" hơn theo nghĩa phục tùng, hay giỏi hơn so với con nhà hàng xóm. Ông cho rằng giáo dục, ở tầng sâu nhất, là giúp con người trở nên tự do hơn trong lựa chọn, có trách nhiệm hơn trong hành vi, nhân ái hơn trong các mối quan hệ và sáng suốt hơn trước đời sống.
Trong bài phát biểu khai mạc, tiến sĩ Lê Nguyên Phương chia sẻ: "Chúng ta không đến đây chỉ để trao đổi một vài phương pháp nuôi dạy con, mà để cùng nhau suy nghĩ về nền văn hóa làm cha mẹ của chính mình." Ông mong muốn một nền văn hóa nơi cha mẹ không bị bỏ mặc trong cô đơn và áp lực; trẻ em không bị giản lược thành thành tích, hành vi và kỳ vọng của người lớn; trẻ em không phải đắp bù cho những giấc mơ dang dở; và nhà trường không chỉ truyền đạt tri thức mà còn hình thành năng lực sống, năng lực quan hệ, năng lực đạo đức và năng lực điều hòa cảm xúc.
Cha mẹ không thể hứa hẹn nhưng có thể hiện diện
Tiến sĩ Lê Nguyên Phương thẳng thắn thừa nhận: cha mẹ không thể hứa với trẻ rằng cuộc đời sẽ không có khổ đau, thất bại, xung đột hay mất mát. Thay vào đó, cha mẹ có thể trao cho con điều sâu sắc hơn: sự hiện diện và trách nhiệm trong việc xây dựng môi trường sống. Từ đó, trẻ sẽ thấy rằng cảm xúc khó không nhất thiết phải biến thành bạo lực, sai lầm không nhất thiết phải thành xấu hổ, khác biệt không nhất thiết phải thành chia ly, và kỷ luật không nhất thiết phải đánh mất phẩm giá con người.
Ông gửi gắm thông điệp về sự chuyển hóa chính mình: "Hành trình này không đòi hỏi cha mẹ phải trở thành những con người lý tưởng, mà hãy trở thành những con người đang học: học để hiểu cảm xúc của mình, học để hiểu lại con mình, học để sửa chữa các mối quan hệ, học để xây dựng một gia đình có khả năng nâng đỡ sự trưởng thành của từng thành viên." Khi cha mẹ học như vậy, trẻ cũng học; khi người lớn chuyển hóa, không khí giáo dục trong nhà thay đổi; và khi cả gia đình chuyển hóa, đứa trẻ không chỉ được dạy vâng lời mà được sống trong môi trường thực hành chính điều mình tin tưởng.
Parenting Summit 2026 thu hút hơn 1.000 phụ huynh
Parenting Summit 2026 do Parenting Hub sáng kiến và tổ chức tại TP.HCM, đồng tổ chức bởi WISEDUCATION, diễn ra trong hai ngày 26 và 27/6. Sự kiện thu hút hơn 1.000 phụ huynh tham dự trực tuyến và 200 phụ huynh tham dự trực tiếp tại Hệ thống giáo dục ATY, phường Đông Hưng Thuận, TP.HCM. Chương trình có sự tham gia của nhiều diễn giả như GS-TS Trương Nguyện Thành, GS-TS Đặng Hoàng Minh, tiến sĩ Lê Nguyên Phương, tiến sĩ Bùi Trân Phượng, tiến sĩ Quang Thục Hảo, thạc sĩ Lương Dũng Nhân, thạc sĩ Nguyễn Minh Thành.
Các bài chia sẻ và phiên thảo luận tập trung vào việc cha mẹ thực hành chuyển hóa chính mình, thay vì định hình con theo một bản thiết kế định sẵn. Trọng tâm là làm cha mẹ, không chỉ là nuôi dạy con – vốn chỉ tập trung vào kỹ năng và mẹo ứng xử bề mặt.
Cha mẹ kiệt sức và nguồn vốn não bộ
Thạc sĩ Nguyễn Minh Thành, trong phần chia sẻ "Cha mẹ kêu cứu - Dấu hiệu khi cha mẹ kiệt sức", đã đề cập đến sự cạn kiệt trong vai trò cha mẹ, thường bị che khuất dưới danh nghĩa tình yêu thương và trách nhiệm. Trong khi đó, tiến sĩ Quang Thục Hảo nói về nguồn vốn não bộ (brain capital), mở ra góc nhìn: những gì người lớn tích lũy hay để tàn lụi trong não bộ hôm nay chính là tài sản mà thế hệ con thừa hưởng, không chỉ qua di truyền gen (genetics) mà còn qua cơ chế biểu sinh (epigenetics) và đồng bộ hóa não bộ (brain-to-brain synchrony) trong môi trường gia đình.
Nếp nhà được xây dựng vì ai?
Tiến sĩ Bùi Trân Phượng, từ góc nhìn sử học và giáo dục, đã đặt câu hỏi về gia phong trong thời hiện đại: "Nếp nhà được xây dựng vì ai - vì con, vì cha mẹ, vì thể diện gia đình, hay vì từng thành viên trong nhà?" Bà mời người nghe nhìn lại những chuẩn mực từ lịch sử và văn hóa, giữ lại những gì nuôi dưỡng tình nghĩa, sự tử tế và kết nối, đồng thời soi xét những gì đang làm trẻ mất tiếng nói, không được bày tỏ cảm xúc và nhu cầu riêng.
Kết thúc sự kiện, tiến sĩ Lê Nguyên Phương khuyên mỗi người hãy xem việc làm cha mẹ, làm thầy cô, làm chuyên gia, làm người lớn bên cạnh trẻ không chỉ như một vai trò, mà như một con đường học hỏi, hoàn thiện chính mình. Trên con đường ấy, mọi khó khăn với trẻ không chỉ là vấn đề cần giải quyết, mà còn là tấm gương cho ta thấy điều gì trong mình cần được nhận biết, điều chỉnh và tích hợp sâu hơn. Khi ta dám đi trên con đường đó, giáo dục không còn chỉ là dạy trẻ nên người, mà trở thành tiến trình cả người lớn và trẻ thơ cùng được mời gọi để trở nên người hơn.
