Trường THPT Chuyên Khoa học Tự nhiên Hà Nội vừa công bố đề thi và đáp án môn Ngữ văn trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm 2026. Dưới đây là lời giải chi tiết cho từng câu hỏi trong đề thi.
Cấu trúc đề thi
Đề thi gồm hai phần: Đọc hiểu (3 điểm) và Làm văn (7 điểm). Phần Đọc hiểu xoay quanh một đoạn trích từ tác phẩm văn học hiện đại, yêu cầu thí sinh phân tích nội dung và nghệ thuật. Phần Làm văn yêu cầu viết bài nghị luận xã hội về một vấn đề đương đại.
Phần Đọc hiểu
Đoạn trích được chọn từ tác phẩm "Chiếc thuyền ngoài xa" của Nguyễn Minh Châu. Các câu hỏi bao gồm: xác định phương thức biểu đạt, nêu nội dung chính, phân tích tác dụng của biện pháp tu từ, và rút ra thông điệp.
Câu 1: Phương thức biểu đạt chính: Tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm.
Câu 2: Nội dung chính: Hình ảnh người đàn bà hàng chài lam lũ, vất vả nhưng giàu tình yêu thương và đức hy sinh.
Câu 3: Biện pháp tu từ: So sánh ("cuộc đời chị như một con thuyền lênh đênh trên biển"). Tác dụng: Làm nổi bật sự bấp bênh, vất vả của nhân vật, gợi cảm xúc thương cảm cho người đọc.
Câu 4: Thông điệp: Cần có cái nhìn đa chiều về cuộc sống, thấu hiểu và cảm thông với những mảnh đời bất hạnh.
Phần Làm văn
Đề bài: "Trong thời đại công nghệ số, việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc có ý nghĩa như thế nào?" Yêu cầu viết bài văn nghị luận khoảng 600 từ.
Dàn ý:
- Mở bài: Dẫn dắt vấn đề, nêu tầm quan trọng của bản sắc văn hóa trong thời đại hội nhập.
- Thân bài:
- Giải thích bản sắc văn hóa dân tộc: là những giá trị tinh thần, phong tục, tập quán, ngôn ngữ, nghệ thuật đặc trưng của dân tộc.
- Ý nghĩa: Giúp định hình bản sắc riêng, tạo sự khác biệt và tự hào dân tộc; góp phần xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc; là nền tảng để phát triển bền vững.
- Thực trạng: Nhiều giá trị văn hóa đang bị mai một do tác động của toàn cầu hóa và công nghệ; giới trẻ ít quan tâm đến văn hóa truyền thống.
- Giải pháp: Tăng cường giáo dục văn hóa trong nhà trường; tổ chức các hoạt động văn hóa; tận dụng công nghệ để quảng bá văn hóa.
- Kết bài: Khẳng định lại ý nghĩa và kêu gọi hành động.
Bài viết mẫu nhấn mạnh việc giữ gìn bản sắc văn hóa không chỉ là trách nhiệm mà còn là niềm tự hào của mỗi người dân Việt Nam.
