Thủ Tướng Chỉ Đạo Phát Triển Đường Sắt Theo Định Hướng '5 Hóa' Đột Phá
Sáng ngày 3/3/2026, Thủ tướng Phạm Minh Chính, với tư cách là Trưởng ban Chỉ đạo các công trình trọng điểm, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt, đã chủ trì phiên họp thứ 7. Phiên họp được tổ chức trực tiếp tại Trụ sở Chính phủ và kết nối trực tuyến với các tỉnh, thành phố có các dự án đường sắt đi qua, nhằm đánh giá và thúc đẩy tiến độ phát triển hạ tầng giao thông trọng yếu này.
Đổi Mới Tư Duy Để Vươn Lên Tự Chủ
Phát biểu khai mạc phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh rằng năm 2026 đánh dấu kỷ niệm 145 năm hình thành ngành đường sắt Việt Nam. Tuy nhiên, ông chỉ ra một thực tế đáng suy ngẫm: Việt Nam gần như chưa xây dựng thêm được các tuyến đường sắt mới, thậm chí một số tuyến còn bị mất đi, trong khi chỉ có một số tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh đang được triển khai.
Người đứng đầu Chính phủ thẳng thắn thừa nhận rằng Việt Nam hiện chưa có một ngành công nghiệp đường sắt thực sự, dẫn đến tình trạng thiếu tự chủ. Ông yêu cầu phải đổi mới tư duy một cách mạnh mẽ để vươn lên tự chủ và đảm bảo tính thống nhất của toàn hệ thống. Thủ tướng đề nghị Ban Chỉ đạo tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, dám nghĩ, dám làm để phát triển hệ thống giao thông đường sắt, đồng thời xây dựng các tuyến đường sắt thống nhất về tiêu chuẩn, quy chuẩn và có khả năng dùng chung.
Mục Tiêu Và Định Hướng '5 Hóa' Cho Các Dự Án
Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh rằng việc triển khai các dự án đường sắt sẽ hướng đến đạt được năm mục tiêu quan trọng:
- Tạo nền tảng vững chắc, thúc đẩy tăng trưởng GDP năm 2026 và những năm tiếp theo đạt mức 10% trở lên.
- Góp phần kéo giảm đáng kể chi phí logistics, từ đó nâng cao sức cạnh tranh cho hàng hóa của Việt Nam trên thị trường quốc tế.
- Giảm thiểu tình trạng ùn tắc giao thông tại các đô thị lớn, cải thiện chất lượng cuộc sống cho người dân.
- Mở ra những không gian phát triển mới cho đô thị, khu công nghiệp và khu kinh tế, thúc đẩy quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa.
- Thúc đẩy sự phát triển của hệ sinh thái công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp đường sắt, tạo động lực cho nền kinh tế.
Đặc biệt, lãnh đạo Chính phủ yêu cầu việc triển khai các dự án đường sắt phải tuân theo định hướng "5 hóa", bao gồm:
- Số hóa: Ứng dụng công nghệ số vào quản lý và vận hành.
- Xanh hóa: Phát triển bền vững, thân thiện với môi trường.
- Tối ưu hóa hiệu quả: Nâng cao hiệu suất và giảm thiểu lãng phí.
- Thông minh hóa quản trị: Áp dụng các giải pháp quản lý thông minh.
- Hài hòa hóa lợi ích: Cân bằng lợi ích giữa Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, Thủ tướng cũng nhấn mạnh yêu cầu "4 không": không lãng phí một ngày, không chậm trễ một tuần, không bỏ lỡ cơ hội trong một tháng, và không để bị động trong một năm. Ông chỉ đạo chấm dứt tâm lý "tháng Giêng là tháng ăn chơi", yêu cầu các đại biểu rà soát kỹ lưỡng việc thực hiện nhiệm vụ được giao tại Phiên họp thứ 6 của Ban Chỉ đạo, đặc biệt là về tiến độ, công việc đã đề ra, cũng như các khó khăn, vướng mắc và điểm nghẽn cần được tháo gỡ kịp thời.
Rà Soát Và Thúc Đẩy Các Dự Án Trọng Điểm
Tại phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu cần rút ra những bài học kinh nghiệm quý báu và xác định rõ nhiệm vụ, giải pháp cần triển khai trong thời gian tới để đẩy nhanh tiến độ các dự án thành phần 1 và dự án thành phần 2 thuộc dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Đồng thời, ông cũng chỉ đạo đẩy mạnh việc nối ray và kết nối đường sắt qua biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc, nhằm tăng cường giao thương quốc tế.
Thủ tướng cũng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ khảo sát và lập báo cáo nghiên cứu khả thi cho dự án đường sắt tốc độ cao trục Bắc - Nam, một dự án có ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của cả nước. Cùng với đó, ông đề nghị theo dõi sát sao tình hình triển khai các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, cũng như việc triển khai các tuyến đường sắt Gia Bình - Hạ Long và Lạng Sơn - Hà Nội.
Một điểm nhấn quan trọng khác là việc xây dựng Tổ hợp công nghiệp đường sắt, nhằm hình thành một ngành công nghiệp đồng bộ và tự chủ. Thủ tướng cũng yêu cầu ưu tiên phát triển tuyến đường sắt kết nối sân bay Long Thành và Tân Sơn Nhất, coi đây là một trong những dự án trọng điểm cần được thúc đẩy mạnh mẽ để nâng cao hiệu quả giao thông và phục vụ phát triển kinh tế.
Phiên họp đã thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của Chính phủ trong việc đẩy nhanh tiến độ và nâng cao chất lượng các dự án đường sắt, với định hướng rõ ràng và các giải pháp cụ thể, nhằm hiện đại hóa hạ tầng giao thông, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.
