Lào Cai quyết tâm xử lý triệt để tình trạng ngập úng trung tâm tỉnh
Trung tâm tỉnh Lào Cai, bao gồm khu vực thành phố Yên Bái cũ, đã phải hứng chịu những trận ngập lụt nghiêm trọng sau đợt mưa bão Bualoi (bão số 10) vào năm 2025. Hình ảnh nước lũ dâng cao khiến nhiều khu vực chìm trong biển nước đã trở thành nỗi ám ảnh của người dân nơi đây.
Dự án đầu tư khẩn cấp với quy mô lớn
Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai vừa chính thức ban hành nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư cho một dự án quan trọng nhằm khắc phục và xử lý tình trạng ngập úng ven sông Hồng tại khu vực trung tâm tỉnh và các vùng phụ cận. Dự án này được kỳ vọng sẽ mang lại sự thay đổi căn bản cho đời sống người dân.
Theo đó, dự án sẽ tập trung vào việc xây dựng mới khoảng 20km kè sông Hồng và nâng cao cao trình đỉnh kè hiện tại trên một đoạn dài khoảng 23km. Đỉnh kè sẽ được thiết kế kết hợp với đường giao thông có chiều rộng mặt đường từ 7,5 đến 10,5 mét, tạo thành một công trình đa năng vừa chống lũ vừa phục vụ giao thông.
Bên cạnh đó, dự án còn bao gồm các hạng mục nạo vét, cải tạo và cứng hóa hệ thống 14 ngòi tiêu với tổng chiều dài lên tới 25km. Các trạm bơm tiêu kết hợp cống sẽ được xây dựng mới tại các vị trí thuộc ngòi tiêu, đồng thời hệ thống thoát nước sẽ được cải tạo để xử lý triệt để các điểm ngập úng cục bộ.
Phân chia và triển khai trên diện rộng
Dự án được chia thành 5 dự án thành phần và sẽ được triển khai thực hiện tại các phường Yên Bái, Nam Cường, Âu Lâu, Văn Phú cùng xã Trấn Yên thuộc tỉnh Lào Cai. Điều này cho thấy quy mô rộng khắp và tác động sâu sắc đến nhiều khu vực dân cư.
Tổng mức đầu tư dự kiến cho toàn bộ dự án lên tới 13.269 tỷ đồng, được huy động từ nguồn ngân sách trung ương và ngân sách địa phương của tỉnh Lào Cai. Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1 tỉnh Lào Cai sẽ đảm nhận vai trò chủ đầu tư, đảm bảo tiến độ và chất lượng công trình.
Bối cảnh cấp thiết từ những thiệt hại nặng nề
Trong vòng 10 năm trở lại đây, mực nước sông Hồng liên tục xuất hiện những trận lũ vượt mức báo động 3 tại khu vực trung tâm tỉnh Lào Cai và vùng phụ cận. Những đợt lũ này đã gây ra những thiệt hại hết sức nặng nề, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống sinh hoạt và sản xuất của người dân.
Ngoài ngập lụt do nước lũ từ sông Hồng, khu vực trung tâm thành phố Yên Bái (cũ) còn phải đối mặt với 19 điểm ngập úng cục bộ mỗi khi có mưa lớn, nguyên nhân chính là do hệ thống thoát nước không đồng bộ và xuống cấp.
Gần đây nhất, trận lũ lịch sử do mưa bão Yagi (bão số 3) năm 2024 đã gây ra thiệt hại chưa từng có. Mực nước lũ lên tới 3,73m, vượt xa đỉnh lũ lịch sử năm 1968 khoảng 1,31m, dẫn đến ngập lụt diện rộng tại nhiều xã, phường ven sông thuộc thành phố Yên Bái và huyện Trấn Yên cũ.
Ước tính có khoảng 20.000 hộ dân bị ảnh hưởng trong hai đợt lụt năm 2024 và 2025, với tổng thiệt hại về kinh tế lên tới 8.500 tỷ đồng. Những con số này cho thấy tính cấp bách của việc triển khai các biện pháp phòng chống lũ lụt hiệu quả.
Kỳ vọng và tầm nhìn dài hạn
Theo đại diện UBND tỉnh Lào Cai, việc phê duyệt chủ trương đầu tư cho dự án này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh khu vực ven sông Hồng thường xuyên chịu ảnh hưởng của mưa lớn và lũ lụt. Dự án không chỉ nhằm giảm thiểu ngập úng mà còn hướng đến bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của người dân, đồng thời cải thiện môi trường sống và hạ tầng đô thị.
Tỉnh Lào Cai kỳ vọng rằng, khi dự án hoàn thành, nó sẽ:
- Tăng cường năng lực phòng, chống lũ, bảo đảm an toàn cho người dân.
- Giảm thiểu tình trạng ngập úng kéo dài, cải thiện chất lượng cuộc sống.
- Tạo quỹ đất mới, mở rộng không gian phát triển đô thị ven sông theo hướng hiện đại và đồng bộ.
- Góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, thu hút đầu tư và nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.
Một minh chứng rõ ràng cho sự cần thiết của dự án là cảnh tượng sau một đêm, lũ trên sông Hồng dâng cao đến tận nóc nhà dân. Lũ đặc biệt lớn trên sông Thao (một nhánh của sông Hồng) đã khiến nhiều ngôi nhà tại đường Thanh Niên và Hồ Xuân Hương thuộc phường Yên Bái bị ngập gần hết tầng một vào sáng ngày 30-9. Những hình ảnh này càng nhấn mạnh tính cấp thiết của việc đầu tư vào các công trình phòng chống lũ lụt để bảo vệ cuộc sống bình yên cho người dân Lào Cai.
