Sơn La phủ xanh núi đồi: Rừng hồi sinh mang lại sinh kế bền vững cho người dân
Tại các thôn bản vùng cao như Púng Hày thuộc xã Huổi Một hay bản Tây Hồ ở xã Sông Mã, mỗi sáng sớm, các tổ tuần tra rừng gồm thanh niên, dân quân và người dân địa phương lại băng rừng, vượt dốc để kiểm tra, chăm sóc và bảo vệ rừng. Công việc này không chỉ đơn thuần là trồng cây hay giữ màu xanh cho núi đồi, mà đã trở thành trách nhiệm gắn liền với môi trường sống và sinh kế lâu dài của chính họ.
Cam kết bảo vệ rừng từ cộng đồng
Ông Lường Văn Thỏa, Bí thư Chi bộ bản Púng Hày, chia sẻ rằng việc ký cam kết bảo vệ rừng với từng hộ dân đã tạo ra sự đồng thuận cao trong cộng đồng. Nhờ đó, rừng phát triển tốt hơn, nguy cơ cháy rừng được hạn chế đáng kể và nguồn nước cho mùa khô được giữ lại hiệu quả. Khi rừng hồi sinh, màu xanh không chỉ phủ kín sườn núi mà còn len lỏi vào từng nếp nhà, mang theo nguồn thu ổn định từ dịch vụ môi trường rừng và các sản phẩm dưới tán rừng.
Chiến lược nâng cao độ che phủ rừng
Xác định nâng cao độ che phủ rừng là mục tiêu chiến lược quan trọng, tỉnh Sơn La đã và đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ. Trong năm 2025, tỉnh đã tổ chức gieo ươm được khoảng 7 triệu cây giống các loại, đồng thời trồng cây phân tán với số lượng hơn 288 nghìn cây trên địa bàn các xã, phường. Bên cạnh đó, tỉnh cũng trồng mới hơn 1.127 ha rừng, nâng tỷ lệ độ che phủ rừng toàn tỉnh ước đạt 48,5%.
Chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng được triển khai rộng khắp đã biến rừng từ một tài nguyên cần bảo vệ thành nguồn thu nhập thiết thực. Điều này giúp người dân yên tâm gắn bó với rừng và dần từ bỏ tập quán phát rừng làm nương, vốn từng gây suy giảm tài nguyên rừng trước đây.
Những câu chuyện thành công từ thực tế
Chị Đinh Thị Oanh, cư dân xã Phù Yên, là một trong những người hưởng lợi rõ nét từ hướng đi này. Từ vùng đất nương khô cằn chỉ trồng được cây ngắn ngày, gia đình chị mạnh dạn trồng gần 3 ha cây tếch trên đất trống với sự hỗ trợ về giống và kỹ thuật. Việc này không chỉ cải thiện cảnh quan sinh thái mà còn tạo nguồn thu ổn định cho gia đình.
Bên cạnh đó, việc được chi trả định kỳ tiền dịch vụ môi trường rừng tại các khu rừng giao khoán còn giúp nhiều hộ dân có thêm điều kiện đầu tư cho học hành, y tế và sinh hoạt hàng ngày.
Hướng tới lâm nghiệp bền vững
Không dừng lại ở việc trồng thêm cây xanh, Sơn La đang từng bước chuyển sang phát triển lâm nghiệp bền vững. Mô hình này kết hợp chặt chẽ giữa quản lý rừng hiệu quả, bảo vệ đa dạng sinh học, phòng chống thiên tai và tạo sinh kế lâu dài cho đồng bào dân tộc thiểu số.
Trong thời gian tới, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động:
- Tuyên truyền pháp luật lâm nghiệp rộng rãi.
- Ứng dụng khoa học kỹ thuật trong trồng và quản lý rừng.
- Huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị và cộng đồng dân cư.
Những bước đi kiên trì này không chỉ góp phần phủ xanh đất trống, đồi trọc mà còn hình thành một mô hình phát triển hài hòa. Nơi đây, rừng được bảo vệ, môi trường được gìn giữ và người dân có sinh kế bền vững.
Mục tiêu cụ thể và quyết tâm cao
Theo kế hoạch, toàn tỉnh phấn đấu đạt được các chỉ tiêu quan trọng:
- Trồng rừng tập trung đạt 1.700 ha.
- Khoanh nuôi tái sinh hơn 14.000 ha rừng.
- Trồng 1 triệu cây phân tán.
- Duy trì tỷ lệ che phủ rừng ổn định ở mức 48,5%.
Đây là những chỉ tiêu thể hiện rõ quyết tâm của ngành lâm nghiệp Sơn La trong việc bảo vệ “lá phổi xanh”, thích ứng với biến đổi khí hậu và nâng cao chất lượng môi trường sống cho người dân. Những nỗ lực này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần bảo vệ môi trường và đa dạng sinh học cho thế hệ tương lai.
