TP.HCM Công Bố Dự Án Việt Nam Xanh 2026, Huy Động 900.000 Tỷ Đồng Cho Chuyển Đổi Xanh
Thông tin được ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM, chia sẻ tại sự kiện công bố Dự án “Việt Nam Xanh 2026” vào chiều ngày 21/4 tại TP.HCM. Ông Thạnh nhấn mạnh rằng yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng, ổn định nguồn cung và giảm phát thải đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Những yêu cầu này gắn chặt với mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội bền vững của đất nước. Các đô thị lớn như TP.HCM không chỉ cần thích ứng với biến đổi khí hậu, mà còn phải chủ động đi trước, dẫn dắt và định hình xu thế phát triển mới.
Ba Trụ Cột Chiến Lược Và Mục Tiêu Phát Thải Ròng Bằng 0
TP.HCM đã xác định chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo là ba trụ cột chiến lược xuyên suốt. Hiện nay, Thành phố đang triển khai Đề án chuyển đổi xanh giai đoạn 2025–2035 với 10 trụ cột và 76 chỉ tiêu cụ thể. Để thực hiện đề án này, cần huy động nguồn lực khoảng 900.000 tỷ đồng. Ông Thạnh khẳng định: “Chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn, mà là điều kiện tiên quyết để TP.HCM duy trì vai trò đầu tàu kinh tế và nâng tầm cạnh tranh trong kỷ nguyên mới.”
Trong toàn bộ tiến trình chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng được xem là trụ cột then chốt. TP.HCM đang triển khai các định hướng lớn, bao gồm phát triển năng lượng tái tạo, thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và phát triển hydro xanh. Mục tiêu cuối cùng là hướng tới phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Trong lĩnh vực đô thị và giao thông, mục tiêu đến năm 2030 là toàn bộ phương tiện giao thông công cộng đều sử dụng năng lượng sạch.
10 Trụ Cột Chuyển Đổi Xanh Và Nguồn Vốn Đầu Tư
Đề án chuyển đổi xanh của TP.HCM được xây dựng với 10 trụ cột chính:
- Năng lượng xanh
- Giao thông - logistics xanh
- Hạ tầng đô thị xanh
- Công nghiệp xanh
- Thương mại - dịch vụ xanh
- Nông nghiệp xanh
- Tài chính xanh
- Lối sống xanh
- Chính sách xanh
- Nhân lực xanh
Hạ tầng đô thị xanh là lĩnh vực đặc biệt ưu tiên, bên cạnh giao thông và năng lượng, vốn là những lĩnh vực chiếm tỷ trọng phát thải lớn nhất. Theo Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM, chi phí đầu tư cho các chương trình, dự án trọng điểm thuộc 10 trụ cột này ước tính cần 900.000 tỷ đồng. Trong đó, vốn ngân sách nhà nước chiếm khoảng 20%, ưu tiên cho hạ tầng năng lượng, giao thông, xử lý chất thải và hạ tầng dữ liệu. Nguồn vốn còn lại sẽ được huy động từ vốn xã hội hóa, hợp tác công tư (PPP), các doanh nghiệp, quỹ đầu tư, vốn quốc tế và ODA từ các định chế tài chính.
Công Cụ Tài Chính Và Chiến Lược Giảm Phát Thải
Để huy động nguồn lực, TP.HCM dự kiến sẽ áp dụng đồng bộ nhiều công cụ tài chính. Đáng chú ý là việc phát hành trái phiếu xanh đô thị, xây dựng cơ chế tín chỉ carbon địa phương và triển khai các chính sách khuyến khích tài chính xanh. Các chính sách này bao gồm miễn, giảm hoặc ưu đãi thuế, phí đối với doanh nghiệp và tổ chức đầu tư vào năng lượng tái tạo, kinh tế tuần hoàn và hạ tầng xanh.
Theo ông Phạm Bình An, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM, Thành phố đang đứng trước yêu cầu cấp bách phải cấu trúc lại nền kinh tế theo hướng bền vững. Sản xuất bền vững và giảm phát thải là những mục tiêu cấp bách mà TP.HCM đang quyết liệt thực hiện. Các chuyên gia cho rằng, với cơ chế đặc thù tạo điều kiện thuận lợi cho thí điểm chính sách mới, TP.HCM hoàn toàn có khả năng dẫn dắt làn sóng xanh hóa của khu vực ASEAN và trở thành mô hình chuyển đổi năng lượng bền vững cho các siêu đô thị đang phát triển.
Thực Trạng Phát Thải Và Kế Hoạch Hành Động
Báo cáo từ Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM cho thấy, với khoảng 13 triệu ô tô và xe máy, giao thông đang chiếm khoảng 18-20% tổng lượng phát thải khí nhà kính toàn thành phố. Công nghiệp chiếm tỷ lệ lớn nhất, với 40% tổng lượng phát thải. Trong đó, Bình Dương chiếm 64%, Bà Rịa-Vũng Tàu chiếm 58-58,5% và trung tâm TP.HCM chiếm khoảng 27%.
Để giảm áp lực này, TP.HCM sắp triển khai chiến lược vùng phát thải thấp (LEZ) tại khu vực trung tâm, Cần Giờ và Côn Đảo. Đặc biệt, đặc khu Côn Đảo được ví như “phòng thí nghiệm thực tiễn”, với chỉ tiêu 100% xe cộ lưu thông phải chuyển sang xe điện vào năm 2028. TP.HCM đang tập trung ưu tiên nguồn lực cho các dự án xanh, với mục tiêu từng bước trở thành trung tâm chuyển đổi xanh của khu vực Đông Nam Á.
