Tọa đàm tại Hàn Quốc thúc đẩy giữ gìn tiếng Việt trong cộng đồng kiều bào
Một tọa đàm quan trọng đã diễn ra tại Gwangju, Hàn Quốc, với sự tham dự của đại diện Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài thuộc Bộ Ngoại giao, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (qua hình thức trực tuyến), Đại sứ quán Việt Nam tại Hàn Quốc, cùng các hội đoàn, chuyên gia, giáo viên, phụ huynh và học sinh kiều bào. Chương trình do Mạng lưới Giảng dạy tiếng Việt và gìn giữ văn hóa Việt Nam toàn cầu phối hợp với Hội người Việt Nam tại Jeonnam - Gwangju tổ chức, là một hoạt động trọng tâm nhằm thúc đẩy việc bảo tồn và phát huy tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam tại nước ngoài.
Khẳng định tầm quan trọng của tiếng Việt
Phát biểu tại sự kiện, bà Ngô Thị Thanh Mai - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Ngoại giao, đã nhấn mạnh rằng việc giữ gìn và phát huy tiếng Việt không chỉ là nhu cầu văn hóa thiết yếu, mà còn là nền tảng quan trọng để củng cố bản sắc dân tộc và tăng cường sự gắn kết cộng đồng qua nhiều thế hệ. Bà cũng chỉ ra rằng, trong bối cảnh quan hệ Việt Nam-Hàn Quốc đang phát triển mạnh mẽ, tiếng Việt có nhiều cơ hội lan tỏa, nhưng đồng thời đối mặt với thách thức lớn khi thế hệ trẻ sinh ra và lớn lên trong môi trường đa ngôn ngữ có xu hướng giảm dần khả năng sử dụng tiếng mẹ đẻ.
Đổi mới phương pháp và ứng dụng công nghệ
Trước thực tế này, bà Mai đề xuất đổi mới cách tiếp cận, bao gồm việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, phát triển các mô hình học tập linh hoạt kết hợp giữa trực tuyến và trực tiếp, đồng thời tăng cường số hóa học liệu để hỗ trợ cộng đồng một cách thiết thực và hiệu quả hơn. Ông Đặng Thanh Phương - Phó Trưởng Ban Đối ngoại nhân dân, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, cũng chia sẻ quan điểm rằng tiếng Việt không chỉ là phương tiện giao tiếp, mà còn là cầu nối văn hóa và yếu tố then chốt trong việc duy trì sự gắn bó của cộng đồng người Việt ở nước ngoài với quê hương.
Thách thức từ góc nhìn phụ huynh và giáo viên
Tại tọa đàm, các đại biểu, giáo viên và phụ huynh đã trao đổi sôi nổi về những vấn đề trong việc dạy và học tiếng Việt. Từ góc độ phụ huynh, câu chuyện về khoảng cách ngôn ngữ giữa con cái và ông bà khi trở về Việt Nam đã chạm đến nhiều người tham dự. Không phải khoảng cách tình cảm, mà chính rào cản ngôn ngữ khiến những đứa trẻ không thể bày tỏ trọn vẹn tình cảm với gia đình. Nhiều phụ huynh cho rằng việc dạy tiếng Việt không chỉ là dạy ngôn ngữ, mà còn là giữ lại sự kết nối gia đình, ký ức quê hương và bản sắc văn hóa cho thế hệ trẻ.
Ở góc độ giáo viên, các ý kiến tập trung vào những khó khăn như thiếu học liệu phù hợp với trẻ em đa văn hóa, thiếu phương pháp giảng dạy chuyên biệt và thiếu sự kết nối giữa các lớp học trong cộng đồng. Nhiều lớp học hiện nay vẫn hoạt động dựa trên sự tự nguyện và tâm huyết cá nhân, chưa có nền tảng hệ thống để phát triển lâu dài.
Giải pháp thực tiễn và định hướng tương lai
Trong phần giao lưu, không khí tọa đàm trở nên sôi nổi với các câu hỏi xoay quanh cách giữ hứng thú học tiếng Việt cho trẻ, vai trò của gia đình trong việc duy trì ngôn ngữ, và cách tạo môi trường sử dụng tiếng Việt trong đời sống hằng ngày. Các chuyên gia nhấn mạnh rằng việc dạy tiếng Việt cho trẻ em ở nước ngoài cần chuyển từ dạy ngôn ngữ đơn thuần sang tạo trải nghiệm học tập, lồng ghép tiếng Việt trong các hoạt động như kể chuyện, trò chơi và sinh hoạt văn hóa.
Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Minh Thuyết - Tổng Chủ biên Chương trình giáo dục phổ thông 2018, Chủ biên bộ sách “Vui học tiếng Việt”, đã chia sẻ về cấu trúc học liệu và định hướng phương pháp giảng dạy phù hợp. Ông nhấn mạnh cần áp dụng phương pháp linh hoạt, lấy người học làm trung tâm, và gắn ngôn ngữ với trải nghiệm văn hóa. Đồng thời, ông Nguyễn Duy Anh - Ủy viên Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Tổng Thư ký Mạng lưới Giảng dạy tiếng Việt và gìn giữ văn hóa Việt Nam toàn cầu, đã trao tặng sách "Vui học tiếng Việt" cho các em nhỏ người Việt tại Hàn Quốc.
Hướng đi mới cho việc giữ gìn tiếng Việt
Tọa đàm tại Gwangju đã gợi mở một hướng đi rõ ràng: chuyển từ các mô hình tự phát sang xây dựng một hệ sinh thái giảng dạy tiếng Việt có tổ chức, kết nối và định hướng lâu dài. Các yếu tố then chốt bao gồm chuẩn hóa học liệu, đào tạo giáo viên, ứng dụng công nghệ và xây dựng môi trường để tiếng Việt được sử dụng trong đời sống hằng ngày của cộng đồng. Sự kiện cũng khẳng định vai trò của sự phối hợp giữa các cơ quan trong nước, cơ quan đại diện ở nước ngoài và các tổ chức cộng đồng trong việc tạo dựng nền tảng bền vững cho việc dạy và học tiếng Việt.
