Chiều ngày 19 tháng 5, tại Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chủ trì một buổi làm việc quan trọng với Đảng ủy Chính phủ cùng các bộ, ngành liên quan. Nội dung chính của cuộc họp là đánh giá tình hình triển khai thực hiện Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 24 tháng 5 năm 2024 của Ban Bí thư về việc tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển nhà ở xã hội trong bối cảnh mới.
Nhà ở là quyền cơ bản và thước đo tiến bộ xã hội
Phát biểu kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh rằng, trong thời kỳ phát triển mới, việc tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp với khả năng chi trả phải được coi là quyền cơ bản của người dân. Đây cũng là thước đo quan trọng phản ánh sự tiến bộ của xã hội. Ông khẳng định nhà ở phải là một bộ phận ổn định trong cấu trúc đô thị, nông thôn, gắn liền với an sinh xã hội, an ninh đô thị, năng suất lao động và sự lành mạnh của thị trường bất động sản.
Phát triển nhà ở: Tư duy tổng thể, liên ngành, liên vùng
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, phát triển nhà ở phải được đặt trong một tư duy tổng thể, không chỉ là vấn đề của riêng ngành xây dựng hay chính sách hỗ trợ người nghèo. Đây là vấn đề liên ngành, liên cấp, liên vùng, gắn chặt với quy hoạch đô thị, đất đai, công nghiệp, giao thông công cộng, thị trường lao động và quản lý dân cư. Ông đánh giá cao những nỗ lực của Quốc hội, Chính phủ và các địa phương trong việc hoàn thiện thể chế, ban hành chính sách, tháo gỡ thủ tục và thúc đẩy phát triển nhà ở thời gian qua. Tuy nhiên, ông cũng chỉ ra rằng chính sách nhà ở trong giai đoạn mới cần được thiết kế với tư duy mới, tầm nhìn mới, đảm bảo mọi người đều có chỗ ở. Nhà là để ở, không phải để kinh doanh hay tích sản. Kết quả đạt được trong chính sách nhà ở vừa qua cơ bản chưa đạt được mục tiêu đề ra và còn thấp so với nhu cầu rất lớn của xã hội.
Nhà ở trong chiến lược phát triển đô thị quốc gia
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu phải đặt nhà ở trong chiến lược phát triển đô thị quốc gia. Mỗi khu đô thị, khu công nghiệp, khu kinh tế, vùng động lực và hành lang tăng trưởng đều phải có quy hoạch nhà ở đi liền với hạ tầng kỹ thuật, dịch vụ xã hội, thiết chế văn hóa, y tế, giáo dục cho người dân. Quy hoạch nhà ở phải bám sát cung - cầu lao động. Những nơi tập trung nhiều công nhân, lao động nhập cư, khu công nghiệp, trường đại học, bệnh viện và lực lượng dịch vụ cần được ưu tiên bố trí quỹ đất, hạ tầng và cơ chế phát triển nhà ở xã hội phù hợp.
Không để chính sách nhà ở bị lợi dụng để trục lợi
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, mô hình phát triển nhà ở của Việt Nam trong giai đoạn mới không phải là mô hình bao cấp nhà ở, cũng không phó mặc cho thị trường. Nhà nước đóng vai trò kiến tạo quỹ đất, quy hoạch, hỗ trợ tài chính, định ra tiêu chuẩn, quy chuẩn; đồng thời đơn giản hóa và thuận lợi hóa các thủ tục hành chính liên quan. Thị trường tham gia xây dựng, vận hành với lợi ích hợp lý. Người dân được tiếp cận chỗ ở ổn định, an toàn, phù hợp khả năng chi trả và đúng đối tượng. Trong đó, nhà ở cho thuê phải trở thành trụ cột lâu dài. Từ nay đến năm 2030, nhà ở để bán vẫn cần thiết, nhưng nhà ở cho thuê phải được xác định là trụ cột chiến lược, nhất là tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, vùng nhập cư lao động và những địa bàn có giá nhà vượt xa mặt bằng thu nhập của người dân.
Hoàn thiện thể chế, kiểm soát chặt đối tượng thụ hưởng
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị tiếp tục hoàn thiện, nâng cao chất lượng thể chế pháp luật về nhà ở, trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 2. Nhà nước kiến tạo, quy hoạch, điều tiết thuế và tín dụng, bảo đảm công bằng, kiểm soát chống đầu cơ nhà ở. Các địa phương cần rà soát lại quỹ đất và hoàn thiện quy hoạch nhà ở của địa phương mình, chủ động giải phóng mặt bằng, chuẩn bị quỹ đất sạch cho nhà ở chính sách, tạo mọi thuận lợi cho nhà đầu tư. Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cần phối hợp với các bộ, ngành liên quan để đưa ra cơ chế tài chính cho nhà ở chính sách dài hạn. Doanh nghiệp có lợi ích hợp lý, đi kèm với kiểm soát tốt chi phí, chất lượng, tiến độ giá bán và giá cho thuê.
Phát triển thị trường cho thuê, khuyến khích tư nhân tham gia
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ cần nghiên cứu và có chính sách tăng tốc phát triển thị trường cho thuê căn hộ, khuyến khích khu vực tư nhân cùng các tổ chức phi lợi nhuận tham gia vào việc xây dựng, tài trợ vốn và quản lý cho thuê căn hộ giá rẻ được Nhà nước trợ giá cho các gia đình có thu nhập thấp và rất thấp không có khả năng mua nhà ở. Ông yêu cầu kiểm soát chặt chẽ và minh bạch đối tượng mua nhà ở, không để đầu cơ, kiếm tiền; kiểm soát chặt đối tượng thụ hưởng chính sách nhà ở, cơ chế mua, bán, không để tình trạng nhà ở thành tài sản đầu cơ. Không để chính sách nhà ở bị lợi dụng để trục lợi. Cán bộ công chức, đảng viên phải gương mẫu thực hiện nghiêm túc chủ trương, chính sách về nhà ở.
Giao nhiệm vụ xây dựng chính sách mới
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao Đảng ủy Chính phủ nghiên cứu, xây dựng chính sách phát triển nhà ở theo mô hình mới, phù hợp với Hiến pháp, chính sách của Đảng, Nhà nước và nhu cầu của nhân dân để trình Quốc hội.
