Công an TP.HCM vừa triệt phá đường dây lừa đảo tinh vi do Công ty Cổ phần Dịch vụ League Of Resorts (LORS) cầm đầu, lợi dụng mô hình kinh doanh hợp đồng kỳ nghỉ để chiếm đoạt tài sản của nhiều người cao tuổi. Các đối tượng xây dựng văn phòng sang trọng, hợp đồng chuyên nghiệp và lời hứa hấp dẫn để thao túng tâm lý khách hàng.
Phương thức dẫn dụ từ lời mời tri ân
Bà H.T.T.T. (sinh năm 1958, ngụ TP.HCM), giáo viên tiểu học nghỉ hưu, là một trong những nạn nhân. Năm 2023, bà bỏ ra 250 triệu đồng tiền tích góp để mua hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ Alma của Công ty Anma, thời hạn 29 năm. Đầu năm 2024, bà nhận được cuộc gọi từ nhân viên Công ty LORS với nội dung doanh nghiệp muốn thuê lại quyền nghỉ dưỡng của bà trong 2 năm.
Tin tưởng lời giới thiệu, bà T. đến trụ sở công ty. Tuy nhiên, nội dung trao đổi hoàn toàn khác những gì được hứa hẹn qua điện thoại. “Nhân viên công ty nói tôi phải mua thêm một gói nghỉ dưỡng trị giá 30 triệu đồng thì họ mới hỗ trợ bán lại hợp đồng. Tôi nói không có tiền thì họ đề nghị trả góp, chỉ cần đóng trước 10 triệu đồng. Họ tư vấn rất chuyên nghiệp, nói rằng tôi sẽ được đi du lịch nhiều nơi trong vòng 3 năm nên cuối cùng tôi đồng ý ký hợp đồng”, bà T. kể lại.
Chiến thuật xoa dịu và kéo dài thời gian
Sau khi về nhà, bà T. có cảm giác bất an nên không tiếp tục thanh toán. Một thời gian sau, công ty tiếp tục liên hệ với lời hứa hoàn trả khoản tiền đã đóng. Nhưng khi bà T. đến làm việc, thay vì hoàn tiền, nhân viên lại tiếp tục thuyết phục bà nộp thêm 20 triệu đồng với lời hứa “công ty quảng giao rộng, có khả năng giới thiệu khách mua lại hợp đồng”.
Theo cơ quan điều tra, có những khách hàng đã ký tới 5-6 hợp đồng khác nhau, với số tiền ngày càng tăng, trong hy vọng được hoàn vốn hoặc bán lại các gói nghỉ dưỡng đã mua. Thiếu tá Trần Thanh Hậu, Phó Đội trưởng Đội Trọng án, Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP.HCM cho biết: “Khi khách hàng muốn rút tiền thì không rút được mà lại bị dẫn dắt tiếp tục nộp tiền vào các hợp đồng mới. Có người ký đến 5-6 hợp đồng với giá trị ngày càng lớn, tăng dần. Mục đích của bị hại là muốn rút tiền ra nhưng không rút được, lại phải tiếp tục nạp tiền và rốt cuộc không sử dụng được gói dịch vụ nào”.
Đối với những khách hàng phản ứng mạnh hoặc nghi ngờ, các đối tượng sử dụng chiến thuật “xoa dịu” bằng cách đặt phòng khách sạn tại một địa điểm du lịch theo yêu cầu, tạo cảm giác doanh nghiệp đang thực hiện cam kết. Tuy nhiên, toàn bộ chi phí đi lại, ăn uống, tham quan đều do khách hàng tự chi trả. Mục đích cuối cùng là tạo niềm tin để khách hàng tiếp tục ký thêm hợp đồng hoặc giới thiệu người thân tham gia.
Vỏ bọc doanh nghiệp và sản phẩm không có thật
Thượng tá Đới Ngọc Thắng, Phó trưởng Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP.HCM, vạch trần bản chất có hệ thống của loại tội phạm này: “Các đối tượng dùng pháp nhân doanh nghiệp, văn phòng sang trọng và những lời hứa hẹn để giao dịch các giá trị không tồn tại trên thực tế; bán những cam kết sinh lời ảo, bán hợp đồng khách hàng mua lại không có thật, bán các gói dịch vụ mà bản thân họ không có năng lực hoặc không có ý định cung cấp. Chúng sử dụng cái không có để thao túng tâm lý, từ đó đánh tráo khái niệm và chiếm đoạt tiền thật của nạn nhân một cách có hệ thống”.
Cấu trúc của các công ty “ma” được tổ chức chặt chẽ như doanh nghiệp thực thụ: ban giám đốc đưa ra chỉ đạo, chính sách không có thật và áp mức thưởng theo doanh số; quản lý cấp cao xử lý khiếu nại; nhân viên được đào tạo bài bản để gọi điện dẫn dụ, mời chào người lớn tuổi tham dự hội thảo, sự kiện tri ân hoặc giới thiệu cơ hội đầu tư nâng cấp gói dịch vụ. Tại các buổi tư vấn, chúng dùng biện pháp tác động tâm lý, tạo sự khan hiếm, áp lực thời gian để ép khách hàng chuyển tiền ngay tại chỗ.
Hầu hết những lời hứa hấp dẫn nhất đều không được thể hiện trong hợp đồng. Hợp đồng chỉ bao gồm các điều khoản có lợi cho doanh nghiệp, còn cam kết miệng về lợi nhuận, chuyển nhượng hay hoàn tiền hoàn toàn không có giá trị pháp lý.
Khó khăn trong xử lý và khuyến cáo
Một trong những khó khăn lớn nhất của cơ quan chức năng là các đối tượng nghiên cứu kỹ luật pháp, thực hiện giao dịch bằng hợp đồng, chứng từ, hóa đơn, biên bản làm việc mang hình thức hợp pháp để biến tướng thành “quan hệ dân sự, hợp đồng kinh tế”. Các cam kết sinh lời của nhân viên tư vấn đều là “lời nói gió bay”, không có trong văn bản ký kết. Điều này khiến nhiều nạn nhân lầm tưởng đây chỉ là tranh chấp thương mại nên chậm trễ trình báo, thậm chí ngại va chạm pháp lý.
Tiến sĩ, luật sư Lê Bá Thường (Đoàn Luật sư TP.HCM), Giám đốc Công ty Luật TNHH MTV Dân Luật Tín Thành, cho biết: “Các đối tượng đã cố ý ngay từ đầu thành lập nhiều công ty con, để lấy tư cách pháp nhân trong chiến lược lừa đảo khép kín những bị hại. Khi ký được hợp đồng, các đối tượng sẽ tạo ra tình trạng các hợp đồng được mua bán, chuyển nhượng dễ dàng, nhưng thực tế chỉ là các công ty của chúng mua hay chuyển nhượng ‘khống’ với nhau”.
Theo luật sư Lê Bá Thường, người dân ký hợp đồng với điều khoản được tham gia kỳ nghỉ du lịch trong tương lai, nhưng thực tế họ đang mua ở ngay thời điểm hiện tại. Khi so sánh phí dịch vụ sử dụng trong tương lai với lúc ký hợp đồng, người dân thấy rất thấp, từ khoảng 30 đến 70% giá trị mà trong tương lai họ phải trả, khiến ai cũng thích. Tuy nhiên, hợp đồng có những quyền miễn trừ của doanh nghiệp, nên khi xảy ra tranh chấp, người dân gặp rất nhiều khó khăn.
Công an TP.HCM khuyến cáo người dân cần đặc biệt thận trọng trước những lời mời gọi đầu tư, chuyển nhượng và nâng cấp hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ cam kết lợi nhuận cao bất thường. Trước khi ký kết hợp đồng, cần tìm hiểu kỹ tư cách pháp lý của doanh nghiệp, tính pháp lý của sản phẩm, đọc kỹ các điều khoản về quyền lợi, trách nhiệm và điều kiện hoàn tiền. Người dân cũng cần yêu cầu đơn vị cung cấp dịch vụ cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác và thiết lập các điều khoản hợp đồng rõ ràng, không có điều khoản bất lợi cho người tiêu dùng.
