Thời tiết nắng nóng kéo dài những ngày qua đã khiến nhiều người lao động làm việc ngoài trời phải nhập viện cấp cứu do sốc nhiệt, thậm chí hôn mê sâu. Các bác sĩ cảnh báo, nếu không được xử trí kịp thời, tình trạng này có thể dẫn đến suy đa tạng và nguy hiểm đến tính mạng.
Tình trạng bệnh nhân nhập viện vì sốc nhiệt
Theo thông tin từ Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn, chỉ trong vài ngày qua, khoa Cấp cứu đã tiếp nhận liên tiếp 3 bệnh nhân bị sốc nhiệt nặng khi đang làm việc dưới trời nắng. Điển hình là trường hợp của ông N.V.M (55 tuổi, ở Hà Nội), làm nghề xây dựng. Sau nhiều giờ làm việc ngoài trời, ông M. đột nhiên thấy mệt lả, chóng mặt, buồn nôn rồi ngất xỉu. Đồng nghiệp đã đưa ông vào bệnh viện trong tình trạng hôn mê sâu, thân nhiệt lên tới 41 độ C.
Bác sĩ Nguyễn Thị Lan, Trưởng khoa Cấp cứu, cho biết: “Bệnh nhân được chẩn đoán sốc nhiệt mức độ nặng, có biểu hiện suy đa tạng. Chúng tôi đã tiến hành hạ thân nhiệt cấp tốc, bù dịch và hỗ trợ hô hấp. Sau 3 ngày điều trị tích cực, bệnh nhân đã qua cơn nguy kịch nhưng vẫn phải theo dõi sát sao.”
Nguyên nhân và cơ chế gây sốc nhiệt
Sốc nhiệt xảy ra khi cơ thể không thể điều hòa thân nhiệt trong điều kiện nhiệt độ môi trường quá cao. Khi đó, nhiệt độ cơ thể tăng nhanh lên trên 40 độ C, gây tổn thương các cơ quan, đặc biệt là não, tim, thận và gan. Những người lao động ngoài trời, người già, trẻ em và người có bệnh nền là đối tượng có nguy cơ cao nhất.
Bác sĩ Lan giải thích thêm: “Cơ thể tự làm mát bằng cách tiết mồ hôi và giãn mạch dưới da. Khi nắng nóng quá mức, cơ chế này bị quá tải, dẫn đến tăng thân nhiệt không kiểm soát. Sốc nhiệt khác với say nắng thông thường ở mức độ nghiêm trọng hơn nhiều, có thể đe dọa tính mạng nếu không cấp cứu kịp thời.”
Dấu hiệu nhận biết sốc nhiệt
Các triệu chứng ban đầu của sốc nhiệt bao gồm: đau đầu dữ dội, chóng mặt, buồn nôn, da đỏ và nóng, mạch nhanh, thở nông. Nếu không được can thiệp, người bệnh có thể rơi vào hôn mê, co giật, suy hô hấp và tuần hoàn. Việc nhận biết sớm và sơ cứu đúng cách là yếu tố sống còn.
Cách phòng tránh và sơ cứu khi bị sốc nhiệt
Để phòng tránh sốc nhiệt, người lao động nên hạn chế làm việc ngoài trời vào khung giờ nắng gắt từ 10h đến 16h. Cần uống đủ nước, mặc quần áo thoáng mát, đội mũ nón và nghỉ ngơi trong bóng râm thường xuyên. Khi có dấu hiệu say nắng, cần nhanh chóng di chuyển nạn nhân vào nơi mát mẻ, cởi bỏ bớt quần áo, chườm lạnh vào nách, bẹn, cổ và cho uống nước mát nếu còn tỉnh. Tuyệt đối không dùng thuốc hạ sốt vì không có tác dụng với sốc nhiệt.
Bác sĩ Lan nhấn mạnh: “Nếu nạn nhân hôn mê, co giật hoặc ngừng thở, cần gọi cấp cứu ngay và thực hiện hồi sinh tim phổi nếu có thể. Không nên tự ý cho uống nước khi nạn nhân bất tỉnh vì có thể gây sặc.”
Cảnh báo từ cơ quan y tế
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Hà Nội cũng đã phát đi cảnh báo về tình trạng sốc nhiệt gia tăng trong những ngày nắng nóng đỉnh điểm. Các đơn vị sử dụng lao động cần bố trí lịch làm việc hợp lý, đảm bảo nơi nghỉ ngơi có bóng mát và cung cấp đủ nước uống cho công nhân. Người dân cũng cần chú ý bảo vệ sức khỏe bản thân và người thân, đặc biệt là người già và trẻ nhỏ.
Sốc nhiệt là một cấp cứu y tế nghiêm trọng, nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa được nếu mỗi người nâng cao ý thức và thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe khi hoạt động dưới trời nắng nóng.
