Theo phân tích từ tạp chí The Economist, làn sóng di cư tại các quốc gia phương Tây đang đạt mức kỷ lục. Trong năm 2024, khoảng 4 triệu người đã rời khỏi 31 quốc gia phương Tây, tăng 20% so với thời kỳ trước đại dịch. Riêng Canada, số người rời đi trong quý 3 năm 2025 cao hơn 34% so với 6 năm trước đó.
Dữ liệu thống kê từ Canada
Cơ quan Thống kê Canada ghi nhận lượng di cư ròng đạt 65.372 người trong giai đoạn 2024 - 2025, mức cao nhất trong 50 năm. Tuy nhiên, giới chức chưa thể xác định đây là hiện tượng bù đắp sau đại dịch hay một xu hướng mới. Dữ liệu được thu thập qua hồ sơ khai thuế và khảo sát, không theo dõi toàn diện việc xuất cảnh, khiến ranh giới giữa tạm thời và vĩnh viễn chưa rõ ràng.
Chân dung người di cư
Gần 70% người di cư Canada có bằng đại học trở lên, cao hơn nhiều so với mức trung bình 33% trong độ tuổi lao động. Họ chủ yếu là chuyên gia trẻ từ 20-44 tuổi (67%), làm việc trong các lĩnh vực khoa học tự nhiên, khoa học ứng dụng và tài chính. Khảo sát năm 2024 của Mạng lưới Chính sách Khoa học Ottawa cho thấy 64% học viên cao học có xu hướng ra nước ngoài sau khi tốt nghiệp, vì lý do tài chính và cơ hội việc làm.
Di cư của nhóm thu nhập cao
Nghiên cứu từ Ngân hàng Trung ương Canada chỉ ra khoảng 40% người thuộc nhóm 1% thu nhập cao nhất đã di cư sang Mỹ. Tỷ lệ này là 30-50% đối với nhóm 9% thu nhập kế cận. Người Canada tại Mỹ có trình độ học vấn và thu nhập vượt trội so với người Mỹ bản địa. Trong số 1,3 triệu người Canada sống ở nước ngoài, Mỹ là điểm đến hàng đầu với 793.897 người (61,4%), tiếp theo là Anh (7,8%), Australia (4,6%), Pháp (2,3%) và Italy (2,0%).
Nguyên nhân thúc đẩy làn sóng di cư
The Economist xác định ba yếu tố chính: xu hướng làm việc từ xa, chính sách thuế với nhóm thu nhập cao và hiệu quả hoạt động của tổ chức công. Canada chịu cả ba áp lực này. Đại dịch đã bình thường hóa làm việc từ xa, tạo lựa chọn cho lao động tri thức. Thuế thu nhập cao thúc đẩy chuyên gia và doanh nhân di cư. Kinh tế khó khăn, năng suất giảm và đầu tư yếu cũng góp phần. Ngoài ra, chi phí sinh hoạt và khủng hoảng nhà ở, cùng với việc thắt chặt chính sách nhập cư khiến du học sinh và lao động nước ngoài hết hạn visa phải rời đi.
