Bờ Kè Bazalgette: Sự Hồi Sinh Ấn Tượng Ven Sông Thames
Công trình bờ kè Bazalgette, được đặt tên để vinh danh Joseph William Bazalgette – kỹ sư dân dụng lỗi lạc đã xây dựng hệ thống cống thoát nước đầu tiên của London từ cuối thế kỷ 19 và vẫn hoạt động hiệu quả cho đến ngày nay, chính thức mở cửa đón công chúng từ ngày 13 tháng 1. Khu công viên mới này không chỉ là một điểm đến giải trí mà còn là một minh chứng sống động cho sự kết hợp hài hòa giữa di sản lịch sử, nghệ thuật công cộng và kỹ thuật xây dựng hiện đại.
Kết Nối Di Sản Với Không Gian Xanh
Bờ kè Bazalgette nằm ngay phía trên đường hầm thoát nước sông Thames (Tideway), một hệ thống cống ngầm khổng lồ được thiết kế để thu gom nước thải và ngăn chặn rác thải đổ vào dòng sông biểu tượng của nước Anh. Công trình này đóng vai trò quan trọng trong việc nối liền mạch lối đi ven sông giữa hai công trình nổi tiếng của Thủ đô London là Điện Westminster và Tháp London, thông qua các lối đi bộ rộng rãi, làn đường dành riêng cho xe đạp và không gian cây xanh được bố trí hợp lý.
Theo ông Roger Bailey, Giám đốc kỹ thuật của dự án Tideway, việc xây dựng hệ thống cống ngầm đòi hỏi nhiều giếng thông gió dọc theo tuyến đường. Sau khi hoàn thành, những giếng này đã được bịt kín và phần diện tích bên trên được cải tạo thành các công viên nhỏ. Bờ kè Bazalgette là công viên lớn nhất trong số đó và được đặt tên theo vị kỹ sư trưởng đứng sau công trình bờ kè và hệ thống cống ngầm ban đầu.
Biến Đổi Từ Công Trường Thành Không Gian Cộng Đồng
Ông Bailey chia sẻ thêm: “Nơi đây ban đầu là một công trường xây dựng quan trọng cho hệ thống cống ngầm khổng lồ, nay đã được biến đổi thành một không gian công cộng đầy sức sống. Cư dân London có thêm một nơi để dừng chân, khám phá và tận hưởng dòng sông theo cách mà nhiều thế hệ trước chưa từng có.” Khu vực ven sông Thames, từng bị ô nhiễm nặng nề trong quá khứ, giờ đây đã được hồi sinh hoàn toàn, trở thành một không gian công cộng mới mẻ và thân thiện với môi trường.
Đây được xem là công trình công cộng lớn nhất được xây dựng cạnh sông Thames trong khoảng 150 năm qua, bao gồm hệ thống lối đi bộ tiện nghi, các điểm ngắm cảnh được thiết kế tinh tế, công viên nhỏ với nhiều tác phẩm nghệ thuật độc đáo và một số cây xanh được trồng để tạo bóng mát. Nghệ sĩ người Anh Nathan Coley, người tạo ra 5 tác phẩm điêu khắc hình khối khổng lồ đặt dọc theo không gian mới, giải thích: “Có một luồng gió mạnh thổi dọc theo con sông. Vấn đề là tạo ra những khu vực có mái che phía sau và kín đáo hơn một chút, đồng thời chú trọng đến việc tạo khung cảnh cho không gian bằng phẳng, rộng mở.”
Nghệ Thuật Và Kỹ Thuật Hòa Quyện
Nathan Coley còn tiết lộ rằng ông đã đưa hình ảnh những khối tảng khổng lồ và một thác nước vào không gian này với mục đích cụ thể: tiếng nước chảy sẽ giúp khỏa lấp tiếng ồn giao thông từ đường hầm gần đó, tạo điều kiện cho trẻ em có một nơi chơi đùa an toàn và thú vị bên thác nước. Kiến trúc sư trưởng Clare Donnelly của dự án thiết kế không gian công cộng bên bờ kè Bazalgette nhấn mạnh rằng đây là một không gian ấn tượng, kết hợp hài hòa giữa di sản lịch sử và nghệ thuật công cộng để tạo nên một quảng trường nhỏ ngay bên trên công trình xử lý nước thải lớn.
Bà Donnelly giải thích: “Bên dưới lòng đất, các cống, đường ống và hệ thống xoáy nước chặn dòng nước thải và dẫn chúng vào hệ thống cống ngầm của London. Bờ kè Bazalgette là minh chứng cho những gì mà kỹ thuật xây dựng và đầu tư dài hạn có thể mang lại cho Thủ đô London.” Tất cả không gian mở trên bờ kè là kết quả của quá trình hợp tác chặt chẽ giữa nhiều kiến trúc sư, nhằm khéo léo xử lý các yêu cầu kỹ thuật phức tạp của hệ thống cống thoát nước.
Thiết Kế Thông Minh Và Tiện Ích
Kiến trúc sư Donnelly còn chia sẻ thêm về những thách thức trong thiết kế: “Đó là lý do tại sao nó dài và hẹp. Thứ nhất, vì lượng nước thải khổng lồ chảy qua đó. Thứ hai là do tất cả các vật cản khác nhau dưới lòng đất.” Bà cho biết không thể xây giếng sâu ngay cạnh cây cầu vì không đủ không gian, trong khi tuyến đường sắt Waterloo & City chạy bên dưới khu vực này, buộc phải dời giếng xa hơn để đảm bảo an toàn.
Để mang thêm “hơi thở cuộc sống” cho khu vực này, các nhà quản lý đã lên kế hoạch xây dựng cửa hàng và quán cà-phê trong tương lai. Hiện tại, đã có một khu gian hàng nhỏ, nhiều ghế đá, điểm dừng chân, những bậc thềm ngồi và các chi tiết thiết kế khác nhau được tạo ra để người đi đường có thể nán lại và thư giãn. Bà Donnelly tâm sự: “Chúng tôi cố gắng làm những điều đơn giản, chẳng hạn như cung cấp ghế đá và đài quan sát để mọi người có thể dừng lại và tận hưởng khung cảnh sông nước thay vì chỉ đơn thuần là đi từ điểm A đến điểm B.”
Với sự ra đời của bờ kè Bazalgette, London không chỉ có thêm một không gian công cộng xanh mà còn khẳng định được giá trị của việc bảo tồn di sản và đầu tư vào các công trình bền vững, mang lại lợi ích lâu dài cho cộng đồng.



