Ngư dân Quảng Ngãi khai chánh đầu năm, cầu ngư truyền thống bên cửa biển Mỹ Á
Sáng ngày 18 tháng 2 (tức mùng 2 Tết Nguyên đán), tại lăng thờ thần Nam Hải nằm bên cửa biển Mỹ Á thuộc phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi, vạn chài Hải Tân đã long trọng tổ chức lễ cầu ngư, hay còn gọi là khai chánh, cho năm 2026. Buổi lễ có sự tham dự của lãnh đạo phường Trà Câu cùng đông đảo ngư dân địa phương, tạo nên không khí trang nghiêm và đầy thành kính.
Nghi lễ thiêng liêng cầu mong biển lặng, cá đầy khoang
Trong buổi lễ, các ngư dân đã thành kính dâng lễ vật cúng tế lên thần Nam Hải, cầu mong trời yên biển lặng, tàu thuyền ra khơi đánh bắt được nhiều cá tôm, mang lại cuộc sống ấm no cho cộng đồng. Mọi người lần lượt dâng hương tại các ban thờ trong lăng và những ngôi miếu lân cận, nơi thờ phụng Thủy Long thần nữ, ông Thiên Cang cùng các bậc tiền nhân đã có công tạo lập xóm làng ven biển.
Đây là một ngày trọng đại, với nghi lễ hết sức thiêng liêng đối với cư dân vạn chài ven biển Mỹ Á, được duy trì từ hàng trăm năm qua. Ông Nguyễn Thành Lin, 68 tuổi, Trưởng ban tế tự, chia sẻ: "Lễ cầu ngư, hay khai chánh, có từ thời ông cha đến giờ. Sáng mùng 2 Tết, chúng tôi tổ chức lễ cầu cho làm ăn thuận lợi, nhà nhà yên vui, mọi sự bình an."
Chuỗi lễ cúng quanh năm và những hoạt động truyền thống
Bên cạnh lễ cầu ngư đầu năm, vạn chài Hải Tân còn duy trì ba lễ cúng khác tại lăng thờ thần Nam Hải trong suốt năm:
- Ngày 21 tháng 2 âm lịch: Lễ cầu mùa, cầu cho công việc hanh thông và cuộc sống ấm no.
- Ngày mùng 6 tháng 5 âm lịch: Lễ cúng sau khi kết thúc vụ đánh bắt mùa xuân.
- Ngày rằm tháng 9 âm lịch: Lễ cúng tổng kết đánh bắt cả năm.
Ông Nguyễn Xết, 71 tuổi, Trưởng vạn chài Hải Tân, nhớ lại: "Thuở trước, vào dịp tế lễ có hát sắc bùa, hò bả trạo hay tổ chức đua thuyền với không khí sôi động, thu hút đông đảo người dân các nơi đến xem. Gần đây, chúng tôi đã vận động ngư dân đóng góp hơn 550 triệu đồng để xây mới lăng thờ, nhằm bảo tồn nét văn hóa truyền thống này."
Tâm nguyện của ngư dân và triển vọng phát triển nghề cá
Ngư dân Nguyễn Đức Thạnh, cùng 10 thuyền viên hành nghề lưới cản trên biển khơi, chia sẻ về những hiểm nguy luôn chực chờ: "Tàu cá của chúng tôi tựa chiếc lá mỏng manh giữa muôn trùng sóng nước. Chúng tôi cầu mong thần Nam Hải và tổ tiên phù hộ vượt qua phong ba. Năm qua, tàu của tôi đánh bắt khá, thu về khoảng 500 triệu đồng, trong đó ngư dân đi bạn được chia 250 triệu đồng. Năm mới, tôi cầu mong bình an, làm ăn khấm khá hơn."
Phường Trà Câu hiện có 490 tàu cá với gần 3.300 ngư dân tham gia đánh bắt trên biển. Năm 2025, ngư dân địa phương đã khai thác được 31.264 tấn hải sản, với nhiều tàu cá hoạt động ở vùng biển xa, mang lại thu nhập hàng tỉ đồng.
Ông Nguyễn Thế Vĩnh, Phó chủ tịch UBND phường Trà Câu, cho biết về định hướng phát triển: "Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ chú trọng phát triển hài hòa giữa khai thác và nuôi trồng thủy, hải sản; thu hút đầu tư phát triển khu dịch vụ hậu cần nghề cá gắn với cảng cá Mỹ Á; hình thành khu chế biến sản phẩm từ biển và khu nuôi trồng thủy sản tập trung ứng dụng công nghệ cao tại địa phương."
Buổi lễ kết thúc với hình ảnh tàu cá QNg - 94729TS, do thuyền trưởng Huỳnh Tiến Lên điều khiển, dẫn đầu rẽ nước hướng ra cửa biển Mỹ Á, mang theo bao ánh mắt chứa chan niềm hi vọng của cộng đồng ngư dân nơi đây.
