Một phi công Mỹ điều khiển tiêm kích F-15 bị bắn rơi trên không phận Iran hồi tháng 4 năm nay đã mô tả cảnh tượng hàng loạt UAV của Iran kết nối và di chuyển đồng bộ, giống như một con sứa, theo tiết lộ từ đài CNN ngày 23/6 dẫn nguồn tin quân sự TWZ.
Phi công kể lại cảnh tượng kỳ lạ
Nguồn tin của CNN cho biết phi công nói rằng anh ta đã nhìn thấy các UAV Iran liên kết với nhau, với những UAV nhỏ hơn nằm phía dưới các UAV lớn, tạo thành một khối thống nhất. “Chúng kết nối với nhau và chuyển động đồng bộ, khá giống với hình dạng của một con sứa, nói cách khác thì như công nghệ ngoài hành tinh”, nguồn tin thuật lại. CNN nhấn mạnh đây không phải phát biểu trực tiếp của phi công, mà là lời kể lại từ một trong những nguồn tin nắm được nội dung lời khai.
Một nguồn tin khác cho biết viên phi công đã mô tả khu vực này như một “bãi mìn trên không”. Theo các chuyên gia quân sự, ngay cả khi các lời kể lại trên là chính xác, vẫn chưa thể khẳng định chắc chắn những gì phi công nhìn thấy phản ánh đúng thực tế, vì sự việc xảy ra trong bối cảnh căng thẳng cao độ và phi công được cho cũng bị chấn động não sau sự cố.
Bầy đàn UAV – năng lực vượt ngoài dự đoán
Tuy vậy, khả năng cao là đội hình UAV của Iran đã trực tiếp hoặc gián tiếp góp phần vào việc bắn rơi tiêm kích F-15. Nếu những gì phi công mô tả thực sự là một nhóm UAV hoạt động theo cơ chế “bầy đàn”, điều đó cho thấy Iran có thể đã sở hữu năng lực UAV vượt ngoài dự đoán. “Bầy đàn UAV” thường được hiểu là một nhóm phương tiện không người lái hoặc vũ khí dẫn đường được kết nối với nhau thông qua hệ thống truyền dữ liệu, cho phép phối hợp hoạt động nhằm tối đa hóa hiệu quả tác chiến. Mức độ phức tạp của các hệ thống này phụ thuộc vào năng lực tính toán, mức độ tự động hóa và kiến trúc liên lạc giữa các phương tiện. Khái niệm này khác với việc nhiều UAV đơn thuần cùng tham gia một nhiệm vụ, bởi chúng không có khả năng phối hợp hoặc ra quyết định tập thể theo thời gian thực.
Một chuyên gia quân sự nói với CNN: “Nếu mạng lưới UAV đó có thể tự phối hợp để duy trì một hình dạng cố định, lại được trang bị thuốc nổ và biết giữ lại các nguồn lực dự phòng để tiếp tục tấn công những mục tiêu mà loạt đạn đầu tiên chưa phá hủy được, đó là một phương thức tác chiến cực kỳ đáng gờm.”
Bối cảnh căng thẳng Mỹ-Iran
Sự việc diễn ra trong bối cảnh quan hệ Mỹ-Iran căng thẳng leo thang. Trước đó, Thượng viện Mỹ đã thông qua nghị quyết buộc Tổng thống Donald Trump chấm dứt các hoạt động quân sự chống lại Iran. Iran cũng khẳng định chương trình tên lửa đạn đạo của nước này không nằm trong bất kỳ thỏa thuận nào với Mỹ, trong khi Tổng thống Trump và Iran có những tuyên bố trái ngược về việc thanh tra hạt nhân “mức cao nhất” của IAEA.
