Ngày 22/4, tại Hà Nội, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam (thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã tổ chức tọa đàm với chủ đề “Tài nguyên thiên nhiên và chuyển đổi xanh ở Việt Nam”. Sự kiện kết hợp ra mắt cuốn sách cùng tên do Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản.
Nội dung tọa đàm
Tại tọa đàm, các chuyên gia, nhà khoa học trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường đã trao đổi, thảo luận về những vấn đề lý luận và thực tiễn của quá trình chuyển đổi xanh tại Việt Nam. Các nội dung chính bao gồm phát triển kinh tế tuần hoàn, từ đó đề xuất thông điệp chung tay chuyển đổi vì một Việt Nam xanh, vì tương lai xanh.
Theo Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Sinh, Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam, trong bối cảnh thế giới đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng như biến đổi khí hậu, suy giảm đa dạng sinh học, ô nhiễm môi trường và cạn kiệt tài nguyên, yêu cầu chuyển đổi xanh đã trở thành xu thế tất yếu và cấp bách. Ông nhấn mạnh rằng chuyển đổi xanh không chỉ là sự chuyển dịch mô hình tăng trưởng từ “nâu” sang “xanh”, mà còn là quá trình cải cách toàn diện, hướng tới phát triển bền vững, hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và công bằng xã hội.
Trên cơ sở nhận thức tầm quan trọng của phát triển bền vững, các văn kiện chiến lược của Đảng đã khẳng định yêu cầu chủ động giám sát, ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu; phát triển nền kinh tế xanh, ít phát thải, hướng tới mục tiêu carbon thấp. Định hướng này thể hiện quyết tâm đổi mới mô hình tăng trưởng, khai thác hiệu quả tiềm năng quốc gia, gìn giữ hệ sinh thái và hướng tới mục tiêu đưa đất nước trở thành quốc gia phát triển vào giữa thế kỷ XXI theo định hướng xã hội chủ nghĩa.
Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Sinh bày tỏ kỳ vọng tọa đàm sẽ góp phần lan tỏa giá trị khoa học và thực tiễn của các công trình nghiên cứu, đồng thời nâng cao nhận thức, thúc đẩy hành động của cộng đồng trong sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên, bảo vệ môi trường và đẩy mạnh chuyển đổi xanh vì sự phát triển bền vững của đất nước.
Vai trò của tài nguyên thiên nhiên
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Danh Sơn, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam, nhấn mạnh vai trò nền tảng của tài nguyên thiên nhiên đối với phát triển bền vững. Ông cho rằng tài nguyên không chỉ cung cấp nguyên liệu, năng lượng cho nền kinh tế mà còn duy trì cân bằng sinh thái và bảo đảm an ninh môi trường. Tuy nhiên, thời gian qua, tình trạng khai thác quá mức cùng với ô nhiễm môi trường đã làm suy giảm nhanh chóng nguồn tài nguyên, đặt ra thách thức lớn cho phát triển bền vững.
Thực tiễn cho thấy mô hình tăng trưởng vẫn mang đậm tính “nâu”, khi phát triển kinh tế phụ thuộc nhiều vào khai thác tài nguyên và chưa tính đến giới hạn tự phục hồi của tự nhiên cũng như khả năng tiếp nhận chất thải của môi trường. Hệ quả là môi trường bị tổn hại, suy thoái, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng tăng trưởng và đời sống người dân. Do đó, yêu cầu chuyển đổi sang mô hình phát triển xanh trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Việc thúc đẩy năng lượng tái tạo, phát triển nông nghiệp tuần hoàn, tăng cường bảo vệ rừng, quản lý bền vững nguồn nước và khai thác khoáng sản gắn với công nghệ sạch không chỉ là xu hướng tất yếu, mà còn là giải pháp quan trọng nhằm hài hòa giữa khai thác và bảo tồn, hướng tới mục tiêu phát triển nhanh và bền vững.
Giải pháp thúc đẩy chuyển đổi xanh
Để hiện thực hóa mục tiêu chuyển đổi xanh, các chuyên gia, nhà khoa học cho rằng cần bắt đầu từ việc hình thành tư duy xanh trong quản trị và phát triển. Trọng tâm là vai trò của đội ngũ lãnh đạo, những người quyết định chiến lược sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Việc hài hòa giữa mục tiêu lợi nhuận và trách nhiệm đầu tư cho các giải pháp giảm thiểu tác động đến tài nguyên, môi trường là yêu cầu tất yếu. Đồng thời, sản phẩm đầu ra phải đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng nghiêm ngặt về chất lượng và môi trường, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo đảm phát triển bền vững trong dài hạn.
Ra mắt sách “Tài nguyên thiên nhiên và chuyển đổi xanh ở Việt Nam”
Trong khuôn khổ tọa đàm, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam đã giới thiệu cuốn sách “Tài nguyên thiên nhiên và chuyển đổi xanh ở Việt Nam”. Cuốn sách do Hội biên soạn và Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản, gồm 3 phần. Nội dung tập trung làm rõ cơ sở lý luận về quan hệ giữa tài nguyên thiên nhiên và quá trình chuyển đổi xanh; một số vấn đề trong khai thác, sử dụng và bảo vệ các dạng tài nguyên thiên nhiên của Việt Nam; từ đó nêu ra quan điểm, phương hướng, giải pháp hoàn thiện thể chế, chính sách, đổi mới tư duy và cách tiếp cận trong quản lý tài nguyên thiên nhiên và chuyển đổi xanh ở Việt Nam.
