Cuốn sách của Alice Miller, qua câu chuyện về Jürgen Bartsch, cho thấy những hình thức kỷ luật nghiêm khắc, áp đặt và kiểm soát cảm xúc từ cha mẹ có thể để lại dấu ấn tiêu cực lâu dài trong tâm lý trẻ. Jürgen Bartsch, một kẻ sát nhân hàng loạt, đã phải chịu đựng tuổi thơ đầy bất hạnh ngay từ khi chào đời.
Những năm đầu đời trong bệnh viện
Jürgen Bartsch sinh ngày 6 tháng 11 năm 1946 trong môi trường bất lợi cho sức khỏe. Ngay sau khi sinh, cậu bị tách khỏi người mẹ mắc bệnh lao, bà qua đời chỉ vài tuần sau đó. Không có bất kỳ người mẹ thay thế nào cho cậu. Y tá Anni, người làm việc tại khoa hộ sinh ở Essen, nhớ rất rõ: "Việc giữ trẻ trong bệnh viện lâu hơn hai tháng là điều rất hiếm. Nhưng Jürgen đã ở với chúng tôi suốt mười một tháng."
Tâm lý học hiện đại khẳng định năm đầu tiên trong cuộc đời là giai đoạn quan trọng nhất. Sự ấm áp của người mẹ và tiếp xúc cơ thể có giá trị không thể thay thế đối với sự phát triển sau này. Tuy nhiên, Jürgen đã phải sống trong môi trường thiếu vắng tình thương đó suốt 11 tháng.
Những bất thường trong quá trình chăm sóc
Các y tá đã tập cho cậu đi vệ sinh từ khi mới 6-7 tháng tuổi, trước khi cậu tròn 11 tháng. Anni giải thích: "Xin đừng quên bối cảnh lúc đó - chỉ một năm sau khi thua trận. Chúng tôi thậm chí còn không có ca kíp. Chúng tôi đơn giản chỉ đặt cậu bé vào bô, bắt đầu từ sáu hoặc bảy tháng tuổi." Việc tập đi vệ sinh quá sớm này sau đó đã gây ra hậu quả khi cậu quên mất cách đi vệ sinh đúng cách sau khi rời bệnh viện.
Mặc dù vậy, theo lời y tá Anni, Jürgen là một đứa trẻ hoàn toàn bình thường, phát triển tốt và hòa đồng. Cậu biết cười từ rất sớm, dõi mắt theo vật thể, ngẩng đầu lên ở độ tuổi rất sớm. Tuy nhiên, những biểu hiện bất thường đã xuất hiện ngay từ giai đoạn này.
Cuộc sống với cha mẹ nuôi và những trận đòn
Sau 11 tháng, Jürgen được cha mẹ nuôi đón về. Bà Bartsch, mẹ nuôi của cậu, được mô tả là một "kẻ cuồng sạch sẽ". Khi cậu bé quên cách đi vệ sinh do được tập quá sớm, bà đã ghê tởm và đánh đập cậu thậm tệ. Những người quen của gia đình nhận thấy đứa bé lúc nào cũng bầm tím khắp người. Mỗi lần, bà Bartsch lại đưa ra những lời giải thích khác nhau, nhưng không đủ sức thuyết phục.
Gerhard Bartsch, cha nuôi, từng thú nhận với một người bạn: "Bà ấy đánh đứa bé thậm tệ, tôi thật sự không thể chịu nổi nữa." Một lần khác, ông vội vã xin phép ra về và phân trần: "Tôi phải về nhà, nếu không bà ấy sẽ đánh chết thằng bé mất." Những trận đòn này đã gây ra những cơn lo âu thường xuyên mà sau này Jürgen từng nhắc đến.
Bị nhốt 6 năm trong hầm giam
Jürgen kể lại: "Cho tới khi bắt đầu đi học, tôi bị nhốt gần như hầu hết thời gian trong hầm giam cũ [hầm chứa của bà tôi], có cửa sổ song sắt và ánh sáng nhân tạo, tường cao ba mét. Chỉ có tất cả những thứ đó thôi. Tôi chỉ được ra ngoài khi bà dắt tay; không được phép chơi với đứa trẻ nào khác. Nó diễn ra trong suốt sáu năm."
Lý do bà đưa ra là sợ cậu bị lấm bẩn và cho rằng những đứa trẻ khác không hợp với cậu. Jürgen cảm thấy mình chỉ là kẻ vướng víu, bị đẩy từ góc này sang góc khác, bị đánh khi không đáng và thoát đòn khi đáng bị đánh. Cha mẹ cậu không có thời gian, cha thì hét lên ngay lập tức, còn mẹ đã hay lên cơn cuồng loạn. Trên hết, cậu tuyệt đối không được tiếp xúc với những đứa trẻ cùng trang lứa.
Hậu quả tâm lý và những vụ án mạng
Việc bị nhốt là một yếu tố quan trọng. Về sau, Bartsch sẽ dụ các bé trai vào một hầm trú ẩn dưới đất và sát hại chúng ở đó. Khi còn nhỏ, vì không có ai thấu hiểu nỗi bất hạnh của mình, cậu không thể chia sẻ mà đành kìm nén, "không để ai thấy nỗi khổ của mình".
Jürgen từng viết: "Khi tôi còn rất nhỏ, tôi luôn vô cùng sợ hãi dáng đi nặng nề của cha. Và tôi hầu như chưa bao giờ thấy ông cười - điều này tôi đã nhận ra ngay từ khi ấy." Cậu cũng kể về nỗi sợ hãi ở trường: "Tôi thậm chí còn sợ phải hát ở trường hay tham gia tập thể dục!"
Cuốn sách của Alice Miller đặt ra câu hỏi: liệu những phương pháp dạy dỗ tưởng chừng "vì lợi ích của trẻ" có thực sự mang lại điều tốt đẹp, hay lại vô tình gây tổn thương lâu dài? Câu chuyện về Jürgen Bartsch là một lời cảnh tỉnh về tác động của bạo hành và cô lập đối với tâm lý trẻ em.
