Sau giờ làm, người trẻ TP.HCM bước vào 'ca thứ hai' học tập: Cơ hội và áp lực song hành
Khi ánh đèn thành phố bắt đầu lấp lánh, nhiều người trẻ tại TP.HCM không vội vã trở về nhà mà tiếp tục với "ca thứ hai" của mình - học ngoại ngữ, trau dồi kỹ năng chuyên môn hoặc theo đuổi những lĩnh vực hoàn toàn mới. Việc học thêm dần trở thành một phần không thể thiếu trong nhịp sống hối hả, và đằng sau đó là những câu chuyện đa dạng: người xem đây là cơ hội vàng để thăng tiến, người lại phải đối mặt với không ít thách thức và áp lực căng thẳng.
Học để chuyển nghề: Hành trình đầy thách thức
Không đơn thuần là nâng cao trình độ, với nhiều bạn trẻ, việc học sau giờ làm chính là bước ngoặt quan trọng để chuyển hướng nghề nghiệp. Nguyễn Đình Chương (27 tuổi, ngụ phường Hiệp Bình, TP.HCM) hiện đang theo học khóa thiết kế với mục tiêu rõ ràng là chuyển sang ngành mới. Anh chia sẻ bản thân đã yêu thích lĩnh vực này từ lâu nhưng trước đây chưa có điều kiện theo đuổi.
"Trước kia gia đình không ủng hộ nên mình chưa thể học. Hiện tại mình tự chi trả toàn bộ chi phí, từ học phí đến sinh hoạt nên cũng cảm thấy áp lực hơn rất nhiều", Chương tâm sự. Vừa đi làm vừa học, anh phải sắp xếp lại toàn bộ thời gian cá nhân một cách khoa học. "Có những hôm tan làm phải chạy thẳng đến lớp, nếu có bài tập thì gần như phải thức trắng đêm, có khi kéo dài liên tục cả tuần", anh cho biết thêm.
Theo Chương, quá trình học không chỉ dừng lại ở những giờ lên lớp mà còn đòi hỏi sự đầu tư nghiêm túc cho việc tự học và các đồ án thực tế để xây dựng hồ sơ năng lực phục vụ cho công việc tương lai. "Mình xác định giai đoạn đầu sẽ làm song song hai việc, nếu ổn định thì sẽ chuyển hẳn sang ngành mới", anh tiết lộ kế hoạch, đồng thời dự định sẽ học thêm tiếng Anh để mở rộng cơ hội nghề nghiệp trong tương lai.
Nâng cao kỹ năng: Cân bằng giữa lợi ích và áp lực
Trong khi đó, Nguyễn Trần Vỹ (24 tuổi, ngụ phường Thông Tây Hội, TP.HCM) lựa chọn học thêm truyền thông đa phương tiện sau giờ làm để nâng cao lợi thế cạnh tranh trong công việc. Ban ngày làm việc tại một công ty truyền thông, buổi tối từ 18 đến 20 giờ, anh tham gia lớp học ba buổi mỗi tuần. Sau khi hoàn thành khóa học, Vỹ dự định tiếp tục học IELTS để phục vụ định hướng trở thành quản lý cấp cao.
"Ngành thiết kế hiện nay khá khắc nghiệt khi cung nhiều hơn cầu, nên mình nghĩ phải cố gắng hết sức để trở thành một cá thể nổi bật hơn", Vỹ chia sẻ. Tuy nhiên, việc học thêm cũng kéo theo không ít áp lực về thời gian và sức khỏe. Anh cho biết có những giai đoạn phải thức trắng nhiều đêm liên tục để xử lý đồng thời công việc chính và đồ án học tập.
Học linh hoạt: Giải pháp cho người bận rộn
Không phải người trẻ nào cũng lựa chọn các khóa học cố định với cường độ cao. Mai Thị Thúy (29 tuổi, ngụ phường Tân Thới Hiệp, TP.HCM) cho biết cô chủ yếu học thêm thông qua tài liệu và các khóa học trực tuyến để bổ sung kiến thức.
"Mình đã có nền tảng cơ bản nên chỉ học bổ sung thêm. Nhiều nội dung trên mạng được hướng dẫn khá kỹ lưỡng, dễ hiểu, nên vẫn đảm bảo hiệu quả mà lại tiết kiệm được chi phí đáng kể", Thúy giải thích. Theo cô, cách học linh hoạt này giúp cân đối giữa công việc và cuộc sống cá nhân, tránh được cảm giác quá tải và căng thẳng.
Không bao giờ là quá muộn để học
Không chỉ dừng lại ở nhóm người trẻ mới đi làm, việc học thêm sau giờ làm còn xuất hiện ở những người đã có nhiều năm kinh nghiệm và đảm nhận nhiều vai trò trong cuộc sống.
Chị Bùi Thị Thu Thủy (35 tuổi, phường Cầu Kiệu, TP.HCM), hiện là giám đốc sáng tạo tại một tập đoàn trang sức, cho biết việc học thêm với chị không xuất phát từ áp lực cạnh tranh mà là nhu cầu tự làm mới bản thân. "Trong ngành sáng tạo, nếu chỉ dựa vào kinh nghiệm cũ thì rất dễ rơi vào trạng thái ổn định nhưng thiếu sự đổi mới. Việc học giúp mình mở rộng góc nhìn và tiếp cận thêm nhiều lớp kiến thức về nghệ thuật, thẩm mỹ", chị chia sẻ.
Theo chị Thủy, điều lớn nhất nhận lại không chỉ là kiến thức chuyên môn mà còn là cảm giác bản thân vẫn đang không ngừng phát triển và tiến bộ. "Không bao giờ là quá muộn để bắt đầu học hỏi. Chỉ cần bắt đầu từ những bước nhỏ và duy trì đều đặn, mỗi người đều có thể tiến lên theo cách của riêng mình", chị khẳng định.
Chuyên gia: Cần cân bằng giữa phát triển và áp lực
Theo ông Lê Trần Tuấn Anh, giảng viên Digital Product Design (thiết kế sản phẩm số) tại Arena Multimedia, ranh giới giữa phát triển bản thân và tự tạo áp lực không hề dễ xác định.
"Việc đầu tư cho bản thân gần như luôn đi kèm với những áp lực về thời gian, tiến độ học tập và chi phí tài chính. Ở mức độ hợp lý, đó có thể trở thành động lực mạnh mẽ. Nhưng khi việc học không xuất phát từ nhu cầu thực sự mà chỉ chạy theo xu hướng, áp lực sẽ dễ dàng trở thành gánh nặng tâm lý", ông nhận định.
Theo ông Tuấn Anh, người trẻ cần hiểu rõ bản thân đang thiếu những kỹ năng gì và phù hợp với hướng đi nào, thay vì học dàn trải không có trọng tâm. "Chỉ khi giữ được sự cân bằng cần thiết và học tập một cách nghiêm túc, có kế hoạch, việc học mới thực sự trở thành khoản đầu tư hiệu quả cho tương lai", ông nhấn mạnh.
Trong bối cảnh thị trường lao động liên tục biến động với những yêu cầu ngày càng cao, việc học tập suốt đời có thể là một lựa chọn cần thiết. Tuy nhiên, với mỗi cá nhân, việc xác định rõ mục tiêu và nhịp độ phù hợp có lẽ quan trọng không kém, để hành trình phát triển bản thân không trở thành một cuộc chạy đua quá sức và mất đi ý nghĩa tích cực vốn có.
