Một ca bệnh hiếm gặp và đặc biệt nguy hiểm vừa được các bác sĩ Bệnh viện Nhi Đồng 2 (TP.HCM) xử trí thành công. Bệnh nhi là bé trai 13 tuổi bị một chiếc tăm tre xuyên vào tim, gây nhiễm trùng nặng dẫn đến tràn mủ màng tim, đe dọa trực tiếp tính mạng.
Bệnh nhi R.C.K., 13 tuổi, ngụ tại tỉnh Gia Lai, được chuyển đến TP.HCM vào cuối tháng 4 trong tình trạng vô cùng nguy kịch. Khi nhập viện, trẻ có các dấu hiệu nặng như suy hô hấp, sốc nhiễm trùng, suy tim cấp và viêm mủ màng ngoài tim – một tình trạng hiếm gặp nhưng cực kỳ nguy hiểm, có thể tử vong nhanh nếu không xử trí kịp thời.
Phẫu thuật khẩn cấp lấy tăm tre
Ngay khi tiếp nhận, ê-kíp bác sĩ đã lập tức triển khai cấp cứu hồi sức tích cực. Bệnh nhi được đặt nội khí quản để hỗ trợ thở máy, sử dụng thuốc vận mạch nhằm duy trì huyết áp và tuần hoàn, đồng thời phối hợp nhiều loại kháng sinh mạnh để kiểm soát tình trạng nhiễm trùng đang lan rộng.
BSCK2 Nguyễn Thị Ngọc Phượng, Phó trưởng Khoa Tim mạch Bệnh viện Nhi Đồng 2, cho biết tình trạng chèn ép tim do lượng mủ và dịch viêm quá nhiều khiến tim không thể hoạt động bình thường. Trước nguy cơ suy tim và tử vong, bệnh nhi được chỉ định phẫu thuật khẩn cấp để giải áp tim và xử lý ổ nhiễm trùng.
Trong ca mổ, các bác sĩ ghi nhận một tình huống đặc biệt nghiêm trọng: toàn bộ tim và các mạch máu lớn gần như bị bao phủ bởi lớp giả mạc dày, kèm theo lượng mủ lớn trong khoang màng tim. Đây là dấu hiệu của một ổ nhiễm trùng kéo dài và rất nặng.
Điều khiến ê-kíp không khỏi bất ngờ là sự xuất hiện của một chiếc tăm tre vẫn còn nguyên vẹn, đâm vào mặt sau thất phải của tim. Dị vật này được xác định chính là nguyên nhân gây ra tổn thương ban đầu, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập và phát triển, dẫn đến viêm nhiễm nặng và tràn mủ màng tim.
Chiếc tăm tre sau đó đã được lấy ra an toàn trong quá trình phẫu thuật. Các bác sĩ tiến hành làm sạch toàn bộ ổ mủ, loại bỏ mô viêm và rửa khoang màng tim nhằm kiểm soát nhiễm trùng. Sau mổ, bệnh nhi tiếp tục được điều trị bằng kháng sinh liều cao và chăm sóc hồi sức tích cực.
Diễn biến hậu phẫu và nguy cơ biến chứng
Nhờ sự can thiệp kịp thời và phối hợp điều trị chặt chẽ giữa các chuyên khoa, tình trạng của bé trai đã dần cải thiện. Qua giai đoạn nguy kịch, các chỉ số sinh tồn ổn định hơn, giảm dần tình trạng nhiễm trùng và suy tim.
Theo các bác sĩ, nhiều khả năng bệnh nhi đã vô tình nuốt phải tăm tre từ trước đó nhưng không hề hay biết. Dị vật sau khi đi vào cơ thể đã di chuyển theo cơ chế rất hiếm gặp, xuyên qua đường tiêu hóa hoặc mô lân cận rồi đi đến tim, gây tổn thương trực tiếp thất phải – một tình huống cực kỳ hiếm trong y văn thế giới.
Hiện tại, bệnh nhi vẫn đang được theo dõi sát tại Bệnh viện Nhi Đồng 2 để phòng ngừa biến chứng. Dù đã qua cơn nguy kịch, trẻ vẫn có nguy cơ gặp các di chứng lâu dài liên quan đến tim mạch, đặc biệt là viêm màng ngoài tim co thắt, có thể ảnh hưởng đến chức năng tim trong tương lai.
Khuyến cáo phòng tránh hóc dị vật
Các bác sĩ khuyến cáo những trường hợp nuốt phải dị vật, dù không có triệu chứng rõ ràng ban đầu, vẫn có thể gây biến chứng nguy hiểm muộn. Do đó, khi có nghi ngờ, cần đưa trẻ đi kiểm tra y tế sớm để tránh hậu quả đáng tiếc.
Để phòng tránh tai nạn hóc dị vật đáng tiếc cho trẻ nhỏ, các bậc phụ huynh cần lưu ý:
- Người lớn phải thường xuyên để mắt tới trẻ nhỏ, khi trông giữ trẻ phải giám sát liên tục, giữ trẻ trong tầm mắt.
- Không ép trẻ ăn, uống khi đang khóc hoặc không nên nô đùa khi có thức ăn trong miệng.
- Luyện cho trẻ thói quen không cho các vật và đồ chơi vào miệng ngậm mút; không cho trẻ ăn thức ăn dễ hóc như lạc, thạch, nhãn, các loại hạt... Với trẻ lớn, không ngậm đầu bút bi hay các loại đồ có thể chui lọt vào đường thở, tiêu hóa...
- Các đồ vật nhỏ như đinh, ốc vít, đồng xu, pin, kim, tăm… hay những hóa chất nguy hiểm như dầu hỏa, xăng, nước giặt, kể cả nước sôi… phải để xa, để cao khỏi tầm tay của trẻ. Kiểm tra đồ chơi của trẻ thường xuyên để đảm bảo các khe cắm pin đã khóa an toàn.
- Các bác sĩ khuyến cáo cha mẹ cần biết cách sơ cứu đúng (như động tác Heimlich, vỗ lưng ấn ngực...) với trẻ hóc, sặc dị vật, tránh những thao tác sai có thể vô tình đẩy dị vật sâu hơn, khiến tình trạng trẻ nguy hiểm hơn. Đưa trẻ đi khám ngay tại cơ sở y tế gần nhất để được chẩn đoán và xử trí kịp thời.
Trúc Chi (t/h)
