Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố vừa cứu sống một nam sinh 15 tuổi bị sốc nhiệt nặng, biến chứng hủy cơ, suy gan và thận sau khi đá bóng dưới trời nắng nóng. Sự việc là lời cảnh báo cho các bậc phụ huynh và nhà trường về việc bảo vệ sức khỏe trẻ em trong mùa hè.
Diễn biến vụ việc
Khoảng 9 giờ sáng ngày 3/5/2026, trong lúc đang chơi bóng cùng bạn tại một câu lạc bộ bóng đá địa phương dưới thời tiết nắng nóng, em Tr. X. V. (15 tuổi, ngụ tại phường Tân Phú, TPHCM) đột ngột than mệt, ngất xỉu và vã mồ hôi nhiều. Thầy giáo và các bạn nhanh chóng đưa em đến trạm y tế gần đó. Tại đây, em được chẩn đoán rối loạn tri giác chưa rõ nguyên nhân, được xử trí thở oxy, truyền dịch và chuyển đến Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố.
Theo khai thác bệnh sử, em V. thường xuyên đá bóng từ 17 giờ đến 20 giờ mỗi ngày tại câu lạc bộ, và vào cuối tuần có chơi vào buổi sáng. Tiền căn bản thân và gia đình chưa ghi nhận bệnh lý đặc biệt, em chưa từng nhập viện.
Tình trạng nguy kịch và điều trị
Khi nhập viện, nam sinh trong tình trạng lơ mơ, sốt cao 40 độ C, môi khô, mắt trũng, thở nhanh 38 lần/phút, đầu chi tím, mạch nhẹ khó bắt, huyết áp khó đo, SpO2 khó bắt, tim đều 132 lần/phút. Các bác sĩ khoa Cấp cứu đã lập tức đặt nội khí quản giúp thở, truyền dịch chống sốc, đo huyết áp động mạch xâm lấn, áp lực tĩnh mạch trung tâm, siêu âm POCUS đánh giá đường kính tĩnh mạch chủ dưới, bù bicarbonate, điều chỉnh đường huyết và điện giải, đồng thời chườm lạnh hạ nhiệt.
Kết quả xét nghiệm máu cho thấy em bị toan chuyển hóa nặng. Bác sĩ chẩn đoán sốc nhiệt nặng, biến chứng ly giải cơ, tổn thương gan, tụy và thận cấp. Ngay lập tức, em được truyền 12 lít dung dịch điện giải, tiến hành lọc máu liên tục, dùng kháng sinh, truyền máu và chế phẩm máu, điều chỉnh toan kiềm, hỗ trợ cơ quan, truyền tĩnh mạch N-acetyl cysteine, vitamin K1, bù calci và magne.
Kết quả điều trị tích cực
Sau gần 3 tuần điều trị tích cực, tình trạng bệnh nhân cải thiện dần. Em đã được cai máy thở, tỉnh táo, các chức năng gan, thận, tụy trở về bình thường. Theo BSCK2 Nguyễn Minh Tiến, đây là trường hợp sốc nhiệt nặng biến chứng ly giải cơ và tổn thương đa cơ quan, được điều trị tích cực, phối hợp các chuyên khoa hồi sức, tiêu hóa gan mật, thận nội tiết. Đặc biệt, vai trò lọc máu liên tục sớm đã giúp cứu sống trẻ.
Khuyến cáo phòng tránh sốc nhiệt cho trẻ
Qua trường hợp này, các bác sĩ lưu ý phụ huynh và thầy cô cách đề phòng sốc nhiệt, say nắng cho học sinh trong mùa hè:
- Cho trẻ vui chơi, tập luyện trong môi trường thoáng mát.
- Nếu cần tập luyện ngoài trời nắng, nên cho trẻ làm quen dần với nắng nóng trước đó vài ngày.
- Mặc quần áo nhẹ, mỏng, rộng, ngắn tay, màu sáng; đội nón rộng vành; có thể bôi kem chống nắng an toàn cho trẻ.
- Cho trẻ uống nhiều nước khi học tập và luyện tập trong môi trường nóng bức.
- Tránh tập luyện quá sức ngoài trời nắng. Nếu trẻ cảm thấy khó chịu, cho trẻ ngừng ngay và vào chỗ mát nghỉ ngơi.
- Giới hạn mỗi lần tập ngoài nắng từ 20-25 phút, tối đa 45-60 phút/ngày, có giải lao giữa giờ.
- Nhà trường nên thiết kế sân chơi, khu tập luyện thể thao thoáng mát, có mái che.
- Khi đi picnic mùa hè, cần chuẩn bị nước uống, nón rộng vành, kính mát, kem chống nắng, quần áo thoáng mát, đồ ăn an toàn (trái cây), quạt mini, khăn mát, túi y tế.
- Đặc biệt, không để trẻ một mình trong xe hơi đóng kín không máy lạnh, vì đây là tai nạn thường gặp ngay cả ở các nước phát triển.
Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp các bậc phụ huynh và nhà trường bảo vệ sức khỏe trẻ em trong những ngày hè nắng nóng.
