Ngày 25 tháng 5, Sở An toàn thực phẩm Thành phố Hồ Chí Minh đã công bố báo cáo chi tiết về kết quả kiểm tra việc chấp hành các quy định an toàn thực phẩm tại các cơ sở cung cấp suất ăn và thực phẩm cho trường học trên địa bàn trong năm 2026. Đồng thời, đơn vị này cũng báo cáo về công tác kiểm tra việc chấp hành pháp luật trong lĩnh vực an toàn thực phẩm trong khuôn khổ Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026 tại thành phố.
Nguy cơ tiềm ẩn từ nước đá
Theo báo cáo, Sở An toàn thực phẩm đã thành lập 20 đoàn kiểm tra để rà soát việc tuân thủ các quy định về an toàn thực phẩm tại các cơ sở cung cấp suất ăn và thực phẩm cho trường học trong năm 2026. Tổng cộng có 317 cơ sở nằm trong danh sách kiểm tra, trong đó đã tiến hành kiểm tra thực tế 220 cơ sở, đạt tỷ lệ 69,4%.
Kết quả cho thấy phần lớn các cơ sở đã chấp hành nghiêm túc các quy định về an toàn thực phẩm. Đoàn kiểm tra đã lấy 24 mẫu thực phẩm để xét nghiệm, qua đó phát hiện 2 mẫu nước đá không đạt chỉ tiêu vi sinh. Cơ quan chức năng đã xử phạt 2 cơ sở sản xuất nước đá với tổng số tiền 75 triệu đồng, đồng thời đình chỉ hoạt động từ 2 đến 3 tháng do tái phạm.
Sở An toàn thực phẩm nhận định rằng các trường học thường chỉ tập trung vào các nguyên liệu chính có giá trị cao như thịt heo, thịt bò, thịt gia cầm, trứng, rau củ quả... Điều này dẫn đến tình trạng vi phạm về chất lượng của các mặt hàng thực phẩm thứ cấp, điển hình là nước đá.
Một vấn đề khác được chỉ ra là một số cơ sở sản xuất, kinh doanh có đặc thù hoạt động vào sáng sớm để kịp thời gian giao nguyên liệu thực phẩm đến trường trước 6 giờ sáng hàng ngày. Các công đoạn như nhập hàng, cắt bao bì, sơ chế thường diễn ra nhiều nhất trong khung giờ từ 1 đến 5 giờ sáng, gây khó khăn cho công tác kiểm tra trong giờ hành chính thông thường, bỏ lỡ thời điểm vàng để đánh giá chính xác các điều kiện vệ sinh thực tế.
Vi phạm trong cung cấp suất ăn tại khu công nghiệp
Về công tác kiểm tra việc chấp hành pháp luật trong lĩnh vực an toàn thực phẩm trong Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026 trên địa bàn thành phố, Sở An toàn thực phẩm đã thành lập 30 đoàn để kiểm tra 449 cơ sở. Các đoàn đã kiểm tra được 310 cơ sở (đạt 69,4%); 139 cơ sở (30,60%) đã nghỉ, không còn hoạt động, tạm ngưng hoạt động, sang nhượng, thay đổi pháp nhân, chỉ là văn phòng hoặc đã được đơn vị khác kiểm tra.
Kết quả kiểm tra cho thấy có 5 cơ sở vi phạm với các hành vi như: kinh doanh dịch vụ ăn uống mà giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm đã hết hiệu lực; cống rãnh thoát nước thải khu vực cửa hàng, nhà bếp bị ứ đọng, không được che kín. Sở An toàn thực phẩm đã xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền 133 triệu đồng.
Sở An toàn thực phẩm đánh giá rằng các cơ sở vi phạm chủ yếu là những cơ sở cung cấp dịch vụ suất ăn tại các khu công nghiệp, có số lượng lao động lớn và đây cũng là những cơ sở hoạt động lâu năm trong lĩnh vực cung cấp suất ăn công nghiệp quy mô lớn. Nguyên nhân không đến từ việc các cơ sở này hoạt động chui, lẩn tránh pháp luật ngay từ khi thành lập, mà do thiếu kiểm tra, kiểm tra chưa chặt chẽ thời hạn các hồ sơ pháp lý liên quan dẫn đến vi phạm.
Khó khăn cũng được nêu ra là nhiều cơ sở chế biến suất ăn công nghiệp có đặc thù hoạt động vào sáng sớm. Trong khi đó, các đoàn kiểm tra thường hoạt động theo giờ hành chính (thường bắt đầu kiểm tra từ 8 giờ sáng), gây khó khăn trong công tác kiểm tra, bỏ lỡ thời điểm vàng để đánh giá chính xác các điều kiện vệ sinh thực tế.
Nhiều kiến nghị quan trọng
Sở An toàn thực phẩm kiến nghị hoàn thiện các quy định pháp luật về an toàn thực phẩm và xử lý vi phạm hành chính nhằm nâng cao hiệu quả quản lý trong thời gian tới. Đơn vị đề xuất tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung và đồng bộ dữ liệu doanh nghiệp, hộ kinh doanh theo thời gian thực để kịp thời cập nhật tình trạng giải thể, tạm ngưng hoặc thay đổi địa chỉ kinh doanh.
Sở cũng đề nghị tăng cường phối hợp liên ngành để tránh kiểm tra chồng chéo, gây phiền hà cho cơ sở sản xuất, kinh doanh. Ban Quản lý các khu chế xuất, khu công nghiệp cần phối hợp chặt chẽ hơn trong công tác bảo đảm an toàn thực phẩm đối với các bếp ăn, suất ăn công nghiệp cho công nhân. Các đơn vị thụ hưởng phải có trách nhiệm rà soát, giám sát chéo và liên đới trách nhiệm khi sử dụng dịch vụ từ các nhà cung cấp đã được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm.
Công tác truyền thông, tuyên truyền pháp luật về an toàn thực phẩm tiếp tục được duy trì nhằm nâng cao ý thức chấp hành của các tổ chức, cá nhân kinh doanh thực phẩm.
Ngoài ra, ngành chức năng sẽ tiếp tục tăng cường đào tạo, đánh giá năng lực đội ngũ kiểm tra, đẩy mạnh lấy mẫu và kiểm tra đột xuất các cơ sở có dấu hiệu vi phạm.
Cần kiểm tra đột xuất ngoài giờ đối với cơ sở cung cấp suất ăn
Sở An toàn thực phẩm kiến nghị cho phép các đoàn kiểm tra linh hoạt kiểm tra đột xuất ngoài giờ hành chính đối với các cơ sở có đặc thù hoạt động ban đêm hoặc sáng sớm. Bên cạnh đó, Sở đề xuất xây dựng cơ chế công khai danh sách doanh nghiệp vi phạm, đặc biệt là các trường hợp tái phạm nghiêm trọng để các đơn vị chủ động từ chối nhập hàng hoặc sử dụng dịch vụ từ nguồn có nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
