Tại tọa đàm do Báo Quân đội nhân dân tổ chức mới đây, các chuyên gia, đại biểu đã thẳng thắn nhìn nhận những kết quả cũng như khó khăn sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp ở tỉnh Cao Bằng. Đại tá Nguyễn Hồng Hải, Phó Tổng biên tập Báo Quân đội nhân dân, đề nghị các chuyên gia nói trúng, nói đúng thực tế để tìm giải pháp khắc phục.
Khối lượng công việc tăng gấp đôi, cán bộ xã quá tải
Tiến sĩ Hồ Đức Thắng, đại biểu Quốc hội, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa-Xã hội của Quốc hội, cho biết sau một năm vận hành mô hình chính quyền 2 cấp, cán bộ, công chức xã phản ánh khối lượng công việc tăng lên rất nhiều. Theo đánh giá của họ, công việc hiện nay của xã bằng toàn bộ công việc của xã cũ và huyện cũ cộng lại. Trong bối cảnh tổ chức bộ máy mới được sắp xếp, nhiều cán bộ còn bỡ ngỡ với nhiệm vụ mới.
Tiến sĩ Hồ Đức Thắng nhấn mạnh, trí tuệ nhân tạo (AI) có thể là công cụ đắc lực giúp cán bộ xã nhanh chóng nâng cao năng lực, thực hiện tốt nhiệm vụ chuyển đổi số. AI đã có những đột phá vượt bậc, không chỉ dừng lại ở hỏi-đáp mà còn tự tạo ra công cụ giải quyết công việc hiệu quả. Ông đề nghị tỉnh Cao Bằng tập trung tập huấn, hướng dẫn cán bộ, công chức, viên chức sử dụng thành thạo AI để phục vụ công việc.
Kết quả tích cực sau một năm vận hành
Ông Lê Hải Hòa, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng, cho biết sau một năm triển khai, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại Cao Bằng cơ bản vận hành ổn định, thông suốt. Cải cách hành chính, phân cấp, phân quyền và chuyển đổi số được đẩy mạnh. Toàn tỉnh đã tiếp nhận hơn 173.000 hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó hơn 111.000 hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến (chiếm 64%). Tỷ lệ hồ sơ giải quyết đúng và trước hạn đạt trên 97%.
Mô hình mới đã hình thành phương thức quản trị địa phương theo hướng trực tiếp, gần dân, sát cơ sở, phát huy tính chủ động, trách nhiệm của chính quyền cấp xã, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.
Những khó khăn, vướng mắc cần khắc phục
Bên cạnh kết quả đạt được, ông Lê Hải Hòa cũng chỉ ra một số tồn tại: khối lượng nhiệm vụ cho cấp xã tăng mạnh nhưng nguồn nhân lực chưa được bổ sung tương xứng; giải quyết thủ tục hành chính về đất đai còn quá tải cục bộ. Hạ tầng công nghệ thông tin, trang thiết bị tại một số xã còn thiếu và chưa đồng bộ; nhiều xã vùng sâu, vùng xa khó tiếp cận dịch vụ số. Một số thủ tục hành chính liên thông chậm trễ do quy trình phối hợp giữa nhiều cấp, nhiều ngành.
Một bộ phận cán bộ, công chức cấp xã vẫn đang thích ứng với yêu cầu mới về năng lực quản trị, chuyển đổi số khi không còn cấp trung gian. Ông nhấn mạnh cần tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện mô hình, khắc phục hạn chế để xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp, phục vụ nhân dân tốt hơn.
Định hình tư duy quản trị hiện đại
Tiến sĩ Nguyễn Văn Đáng, Viện Lãnh đạo học và Hành chính công, khẳng định việc vận hành chính quyền địa phương 2 cấp đã định hình nền tảng tư duy và thể chế quản trị hiện đại, phù hợp với yêu cầu phát triển đất nước.
Kết luận tọa đàm, Thiếu tướng Đoàn Xuân Bộ, Tổng Biên tập Báo Quân đội nhân dân, nhấn mạnh chính quyền 2 cấp vận hành khá đồng bộ, ổn định, thông suốt; nhiều quy trình, thủ tục được rút ngắn, giảm chồng chéo chức năng, nhiệm vụ; hầu hết nhu cầu của người dân và doanh nghiệp được giải quyết ở cấp cơ sở.
Tuy nhiên, vẫn còn khó khăn như địa bàn rộng, dân cư phân tán, biên chế mỏng, trình độ cán bộ chưa đồng đều, tỷ lệ kiêm nhiệm cao, thiếu cán bộ chuyên môn sâu. Hạ tầng công nghệ thông tin vùng sâu, vùng xa chưa đồng bộ, còn tình trạng lõm sóng, thiếu sóng, thậm chí chưa có điện lưới và Internet. Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa Trung ương và địa phương đôi lúc chưa đồng bộ.
Tọa đàm đã rút ra nhiều bài học kinh nghiệm, kiến nghị các giải pháp khả thi, phù hợp với điều kiện đặc thù miền núi, biên giới của Cao Bằng, giúp mô hình chính quyền 2 cấp vận hành trơn tru, hiệu quả hơn.
