Sáng 23/4, các đại biểu Quốc hội đã tiến hành thảo luận tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt. Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã có những giải trình quan trọng vào cuối phiên thảo luận.
Ngưỡng doanh thu miễn thuế 1 tỷ đồng
Theo Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn, ngưỡng doanh thu được miễn hoặc không phải nộp thuế là vấn đề được nhiều đại biểu Quốc hội quan tâm. Bộ Tài chính đã báo cáo và được Thủ tướng chỉ đạo soạn thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 68/2026 quy định về chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và Nghị định 320/2025 quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp.
Ông Ngô Văn Tuấn cho biết dự thảo Nghị định này đang được Bộ Tư pháp thẩm định để ngay sau khi Luật được ban hành thì Chính phủ sẽ ban hành ngay các văn bản hướng dẫn, đảm bảo Luật có sớm nhất được đưa vào cuộc sống.
Bộ trưởng nhấn mạnh: "Về ngưỡng doanh thu được miễn hoặc không phải nộp thuế, Bộ Tài chính đã cân nhắc nhiều mặt, tính toán kỹ tác động đến thu ngân sách và đối tượng nộp thuế. Chúng tôi cho rằng ngưỡng 1 tỷ đồng là hài hòa vào thời điểm hiện nay. Trong Luật cũng đã tiếp thu theo hướng ngưỡng cụ thể thì sẽ giao cho Chính phủ quy định cho phù hợp với diễn biến kinh tế - xã hội trên nguyên tắc là lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ".
Tác động đến ngân sách
Theo tư lệnh ngành Tài chính, ngưỡng 1 tỷ đồng gấp đôi ngưỡng hiện hành với tổng tác động giảm thu ngân sách khoảng 7.000 tỷ đồng. Trong đó, đối với hộ và cá nhân kinh doanh, mức miễn đến 1 tỷ đồng làm giảm thu ngân sách khoảng 4.800 tỷ đồng. Đối với doanh nghiệp nhỏ (khoảng 256.000 doanh nghiệp), mức giảm thu ngân sách khoảng 2.100 tỷ đồng.
Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nói: "Bộ Tài chính cho rằng mức này cũng rất là phù hợp với điều kiện hiện hành. Chúng tôi sẽ tiếp tục nghiên cứu tính toán thêm để báo cáo Quốc hội".
Quản lý thu thuế hiệu quả
Về công tác quản lý thu thuế, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nêu rõ, luật thuế phải thiết kế đảm bảo tính trung lập, đảm bảo tính hiệu quả. Đảm bảo chi phí hành thu thấp nhất và chi phí tuân thủ của người nộp thuế cũng thấp nhất. "Vì thế, cân nhắc rất nhiều mặt thì chúng tôi mới đưa ra mức doanh thu là 1 tỷ đồng", Bộ trưởng nói.
Với vấn đề gia hạn thời gian áp dụng ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe điện, các đại biểu Quốc hội bày tỏ tán thành và đề nghị Chính phủ nghiên cứu thêm giải pháp giảm sốc, tránh tình trạng khi hết thời hạn ưu đãi sẽ tác động đến sản xuất và thị trường tiêu thụ. Bộ trưởng Bộ Tài chính cam kết tiếp thu ý kiến các đại biểu.
Đề xuất thống nhất ngưỡng doanh thu
Trước đó, đại biểu Thạch Phước Bình (đoàn Vĩnh Long) cho biết, về cơ chế xác định ngưỡng doanh thu chịu thuế thì đây là một điểm đổi mới rất đáng chú ý. Việc không quy định cứng một mức doanh thu cụ thể trong luật mà giao Chính phủ quyết định căn cứ vào bối cảnh kinh tế xã hội từng thời kỳ, áp dụng thống nhất cho cả cá nhân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp là một bước tiến quan trọng về thể chế.
"Cách tiếp cận này giúp chính sách thuế có khả năng điều chỉnh linh hoạt, kịp thời phản ánh những biến động của nền kinh tế như lạm phát, mức sống và thu nhập của người dân, qua đó bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người nộp thuế, đặc biệt là khu vực kinh doanh nhỏ và siêu nhỏ", ông Bình nói.
Bên cạnh đó, theo ông Bình, việc bổ sung quy định miễn thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các doanh nghiệp có doanh thu dưới ngưỡng quy định cũng là một tín hiệu tích cực. Chính sách này không chỉ góp phần giảm bớt gánh nặng tài chính và chi phí tuân thủ, mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho hệ sinh thái khởi nghiệp, thúc đẩy sự phát triển của khu vực doanh nghiệp nhỏ - vốn là khu vực có vai trò quan trọng trong tạo việc làm và tăng trưởng kinh tế.
Bổ sung tiêu chí định lượng
Góp ý thêm về giải pháp, đại biểu Thạch Phước Bình cho rằng cần bổ sung các tiêu chí định lượng cụ thể hơn như chỉ số giá tiêu dùng (CPI), thu nhập bình quân đầu người hoặc mức lương cơ sở, khi quy định ngưỡng doanh thu chịu thuế. "Việc quy định rõ các căn cứ này sẽ giúp nâng cao tính minh bạch, đồng thời tạo khả năng dự báo cho người dân, người doanh nghiệp trong quá trình hoạch định kế hoạch sản xuất kinh doanh", đại biểu Thạch Phước Bình nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, cũng cần quy định rõ chu kỳ rà soát và điều chỉnh ngưỡng doanh thu, ví dụ định kỳ hai năm một lần hoặc khi các chỉ số kinh tế biến động vượt ngưỡng nhất định, nhằm tránh tình trạng chính sách bị lạc hậu so với thực tế.
Thống nhất ngưỡng cho các sắc thuế
Để đơn giản hóa thủ tục và tạo thuận lợi cho người nộp thuế, đại biểu Đoàn Vĩnh Long đề nghị nghiên cứu áp dụng một ngưỡng doanh thu thống nhất cho các sắc thuế thu nhập cá nhân, thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cùng một quy mô kinh doanh. Việc thống nhất này sẽ giúp người dân dễ dàng xác định nghĩa vụ thuế, đồng thời giảm chi phí quản lý cho cơ quan thuế.
Ngăn ngừa lợi dụng chính sách
Một vấn đề khác đại biểu Thạch Phước Bình lưu ý là nguy cơ lợi dụng chính sách khi áp dụng ngưỡng doanh thu miễn thuế thu nhập doanh nghiệp. Trong thực tiễn, có thể phát sinh tình trạng doanh nghiệp chia nhỏ hoạt động thành nhiều pháp nhân để giữ doanh thu dưới ngưỡng miễn thuế. Do đó, đại biểu Bình đề nghị cần bổ sung quy định về các bên có liên quan, cũng như cơ chế cộng gộp doanh thu đối với các doanh nghiệp có cùng chủ sở hữu hoặc có mối quan hệ kiểm soát, nhằm bảo đảm tính công bằng và chống thất thu ngân sách.
