Đồng Nai Hướng Tới Thành Phố Trực Thuộc Trung Ương, Liên Kết Phát Triển Với TP.HCM
Trong khuôn khổ chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, sáng ngày 20/4, Bộ trưởng Nội vụ Đỗ Thanh Bình, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, đã trình bày Tờ trình về việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương. Đây là một bước tiến quan trọng nhằm biến Đồng Nai thành một đô thị lớn, có chức năng chia sẻ, liên kết và tương hỗ cùng phát triển với Thành phố Hồ Chí Minh.
Cơ Sở Chính Trị Và Pháp Lý Vững Chắc
Theo Bộ trưởng Đỗ Thanh Bình, việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương là hết sức cần thiết, dựa trên cơ sở chính trị quan trọng. Cụ thể, Văn bản số 1184-CV/VPTW ngày 23/3/2026 của Văn phòng Trung ương Đảng đã thông báo ý kiến của Bộ Chính trị về vấn đề này, cùng với Nghị quyết số 03-NQ/TW ngày 25/3/2026 của Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV đồng ý chủ trương thành lập.
Về mặt pháp lý và thực tiễn, Quy hoạch vùng Đông Nam Bộ đã định hướng rõ ràng việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc trung ương trong giai đoạn đến năm 2030. Mục tiêu là nâng cao vai trò động lực của Đồng Nai trong phát triển vùng Đông Nam Bộ, đồng thời gắn kết chặt chẽ và hài hòa với Thành phố Hồ Chí Minh trong việc tạo lập và phát triển không gian kinh tế, đô thị của toàn vùng.
Phương Án Cụ Thể Và Tác Động
Chính phủ đề xuất thành lập thành phố Đồng Nai trên cơ sở nguyên trạng với diện tích tự nhiên 12.737,18 km2, quy mô dân số 4.491.408 người và 95 đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đồng Nai. Sau khi thành lập, thành phố Đồng Nai sẽ không thay đổi về diện tích và dân số, bao gồm 95 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có 33 phường và 62 xã.
Việc này sẽ làm thay đổi cơ cấu hành chính quốc gia, với cả nước có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, gồm 7 thành phố và 27 tỉnh, tức giảm 1 tỉnh và tăng 1 thành phố. Trụ sở của thành phố Đồng Nai sẽ được giữ nguyên như hiện nay, đảm bảo tính ổn định trong quá trình chuyển đổi.
Động Lực Phát Triển Mới Cho Khu Vực
Bộ trưởng Nội vụ nhấn mạnh rằng, việc thành lập thành phố Đồng Nai sẽ tạo ra một động lực phát triển mới, không chỉ cho bản thân Đồng Nai mà còn đóng góp thiết thực cho khu vực miền nam và cả nước. Đây được xem là bước chuyển căn bản về mô hình phát triển và quản trị địa phương, hướng tới mục tiêu biến Đồng Nai thành một cực tăng trưởng quan trọng của quốc gia.
Thành phố này sẽ giữ vai trò là trung tâm kết nối kinh tế vùng và cửa ngõ hội nhập quốc tế, trở thành hình mẫu phát triển năng động, hiện đại và văn minh. Điều này sẽ làm cơ sở định hướng không gian phát triển mới cho toàn Vùng Đông Nam Bộ, theo đúng Kết luận của Bộ Chính trị.
Kiện Toàn Tổ Chức Và Nhân Sự
Về phương án sắp xếp kiện toàn tổ chức bộ máy, cơ bản sẽ giữ nguyên trạng tổ chức tại các cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị của tỉnh Đồng Nai hiện nay. Đồng thời, sẽ thành lập mới các cơ quan, đơn vị theo quy định của Đảng, điều lệ tổ chức và pháp luật hiện hành.
Đối với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, trước mắt sẽ giữ nguyên trạng tại các cơ quan, đơn vị hiện có. Tỉnh Đồng Nai đã có phương án và lộ trình cụ thể để sắp xếp, bố trí nhân sự phù hợp với mô hình chính quyền đô thị, đảm bảo hiệu quả hoạt động và phục vụ tốt nhu cầu của người dân.
Ý Kiến Thẩm Tra Và Khuyến Nghị
Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết, Ủy ban này tán thành với sự cần thiết thành lập thành phố Đồng Nai. Tỉnh Đồng Nai đã đáp ứng đầy đủ 5 điều kiện và 7 tiêu chuẩn theo quy định của Luật Tổ chức chính quyền địa phương và Nghị quyết số 112.
Ủy ban Pháp luật và Tư pháp kiến nghị Quốc hội tán thành và thông qua Nghị quyết về việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương. Đồng thời, đề nghị chính quyền tỉnh Đồng Nai khẩn trương hoàn thành quy hoạch đô thị, có kế hoạch cụ thể để khắc phục các tiêu chuẩn phân loại đô thị còn chưa đạt, nhằm đảm bảo chất lượng đô thị cao.
Ngoài ra, cần quan tâm phát triển hệ thống đô thị vùng Đông Nam Bộ đồng bộ và hiện đại, giúp thành phố Đồng Nai thực sự trở thành đô thị lớn cấp vùng, chia sẻ và tương hỗ cùng phát triển với các tỉnh, thành phố khác. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân và đóng góp hiệu quả cho sự phát triển kinh tế-xã hội của vùng Đông Nam Bộ cũng như cả nước.
Ủy ban cũng nhấn mạnh việc rà soát và xử lý hiệu quả các trụ sở, tài sản công dôi dư, cùng với đào tạo, bồi dưỡng năng lực cho đội ngũ cán bộ, công chức, đảm bảo bộ máy chính quyền hoạt động phù hợp với mô hình chính quyền đô thị.
