Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố biện pháp phong tỏa có tác động mạnh hơn ném bom và Mỹ có thể tái thiết lập lệnh này chỉ trong 15 phút, theo TASS. Phát biểu tại Nhà Trắng, ông Trump khẳng định phong tỏa là công cụ hiệu quả hơn không kích nhằm gây áp lực lên Iran.
Eo biển Hormuz tê liệt, hàng trăm tàu chờ đợi
Dù Mỹ đã dỡ bỏ lệnh phong tỏa ngày 18/6 để thúc đẩy đối thoại, tình hình tại eo biển Hormuz hiện vẫn bế tắc. Sau khi Iran tuyên bố đóng cửa eo biển do các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon, lưu thông hàng hải gần như tê liệt. Dữ liệu vệ tinh ngày 22/6 ghi nhận ít nhất 441 tàu chở dầu và tàu cỡ lớn đang neo đậu chờ đợi gần các cảng Sohar (Oman) và Fujairah (UAE).
Trump cảnh báo hành động nếu Iran vi phạm thỏa thuận
Cùng ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố “sẽ làm những gì cần phải làm” nếu Iran không tuân thủ thỏa thuận với Washington, theo Reuters. “Nếu Iran không thực hiện đúng những gì đã cam kết, hoặc nếu họ không hành xử phù hợp, tôi sẽ làm những gì cần phải làm”, ông Trump nói với các phóng viên.
Tổng thống Mỹ cho rằng việc ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân quan trọng hơn những lo ngại về các hậu quả kinh tế có thể phát sinh từ một chiến dịch quân sự kéo dài, kể cả nguy cơ suy thoái kinh tế toàn cầu. Khi được hỏi liệu ông có sẵn sàng chấp nhận nguy cơ thế giới rơi vào suy thoái nếu phải tấn công Iran, ông Trump đáp: “Với cách tôi đang làm thì không. Điều đó sẽ không gây ra suy thoái”. Ông tiếp tục lập luận rằng mối đe dọa từ vũ khí hạt nhân đáng lo ngại hơn nhiều: “Nếu họ không tuân thủ thì... vũ khí hạt nhân còn nghiêm trọng hơn suy thoái”.
Đàm phán Mỹ - Iran: Vòng đầu tiên hoàn tất
Tổng thống Trump và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đã ký một thỏa thuận tạm thời vào tuần trước. Một tuần sau khi ký kết, phái đoàn Mỹ và Iran ngày 22/6 đã hoàn tất vòng đàm phán đầu tiên trong lộ trình đàm phán 60 ngày. Phát biểu họp báo sau vòng đàm phán Mỹ - Iran ở Burgenstock (Thụy Sĩ), Phó Tổng thống Mỹ JD Vance bác bỏ thông tin cho rằng Washington đang chuẩn bị chuyển hàng tỷ USD trực tiếp cho Tehran. Theo ông Vance, những cuộc thảo luận hiện tập trung xây dựng cơ chế đảm bảo mọi khoản tiền được giải phóng chỉ được sử dụng cho các mục đích được phê chuẩn và không phục vụ các hoạt động quân sự hoặc cho các lực lượng ủy nhiệm.
Bình luận về vấn đề này, ông Trump nói rằng Iran được cho là sẽ sử dụng số tiền được giải phóng từ các tài sản bị phong tỏa để mua lương thực hoàn toàn từ Mỹ. “Toàn bộ số tiền đó sẽ quay trở lại dưới hình thức mua lương thực mà họ đang rất cần. Họ có 91 triệu dân và không thể tự bảo đảm đủ lương thực. Vì vậy, số tiền mà chúng tôi giải phóng sẽ chảy vào túi các nông dân Mỹ”, ông Trump khẳng định.
Tuy nhiên, hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran dẫn lời Thống đốc Ngân hàng Trung ương Iran Abdolnaser Hemmati rằng Tehran không có nghĩa vụ phải mua các đầu vào nông nghiệp từ Mỹ theo bản ghi nhớ hiện hành. Theo Tasnim, ông Hemmati cho biết phần tài sản bị phong tỏa còn lại không nhất thiết chỉ được sử dụng để mua các mặt hàng thiết yếu mà cũng có thể được dùng để mua những hàng hóa khác không nằm trong diện bị trừng phạt.
Trump đe dọa từ chối hỗ trợ NATO
Hôm thứ Hai, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông có thể từ chối hỗ trợ các nước NATO để đáp trả việc những thành viên này thiếu ủng hộ chiến dịch quân sự của Mỹ tại Iran. “Chúng ta đã chi quá nhiều tiền. Thế mà khi chúng ta cần giúp đỡ vài chuyện nhỏ... họ lại từ chối, họ thà không giúp còn hơn”, ông Trump phát biểu trong buổi họp báo tại Phòng Bầu dục. “Thật là một phát ngôn ngu ngốc, bởi chúng ta hoàn toàn có thể đáp trả tương tự nếu muốn, và có lẽ chúng ta sẽ làm vậy”, ông nói thêm.
Bất chấp quan hệ căng thẳng với khối liên minh, ông Trump dự kiến sẽ tham dự hội nghị thượng đỉnh NATO tại Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ vào tháng tới.
