Cục Hải quan - Bộ Tài chính vừa đưa ra hướng dẫn chi tiết về thủ tục hải quan đối với người nhập cảnh mang theo vàng trang sức, mỹ nghệ. Điểm nổi bật trong quy định mới là ngưỡng khối lượng bắt buộc phải khai báo, được xác định là từ 300 gram trở lên.
Mốc 300 gram: Ranh giới pháp lý quan trọng
Theo Khoản 2 Điều 2 Thông tư số 11/2014/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước, cả cá nhân Việt Nam và cá nhân nước ngoài khi xuất cảnh, nhập cảnh bằng hộ chiếu, nếu mang theo vàng trang sức, mỹ nghệ có tổng khối lượng từ 300 gram trở lên, đều phải thực hiện khai báo với cơ quan hải quan. Mốc này được xem là "ranh giới pháp lý" quan trọng, và việc không tuân thủ có thể dẫn đến vi phạm quy định, kèm theo rủi ro bị xử lý theo pháp luật hiện hành.
Thủ tục hải quan và yêu cầu khai báo
Không chỉ dừng lại ở nghĩa vụ khai báo, Cục Hải quan còn lưu ý rằng, trong trường hợp hành lý mang theo, bao gồm vàng trang sức, mỹ nghệ, vượt quá định mức miễn thuế, người nhập cảnh phải thực hiện đầy đủ các thủ tục hải quan theo quy định. Cụ thể, người nhập cảnh cần:
- Khai tờ khai hải quan.
- Khai tờ khai nhập cảnh.
Việc thiếu một trong các loại tờ khai hoặc khai không đầy đủ thông tin có thể khiến quá trình làm thủ tục bị kéo dài, thậm chí phát sinh những vướng mắc pháp lý không đáng có. Một ví dụ điển hình là vụ việc tại Hải quan Nội Bài, nơi phát hiện 4 người nhập cảnh cất giấu hơn 12 kg kim loại nghi là vàng, cho thấy sự nghiêm ngặt trong công tác kiểm soát.
Chứng minh nguồn gốc vàng
Một điểm đáng lưu ý khác là yêu cầu về chứng minh nguồn gốc vàng. Đối với các trường hợp mang vàng vượt định mức, người nhập cảnh cần xuất trình các giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp. Đây là căn cứ quan trọng để cơ quan hải quan phân biệt giữa vàng phục vụ nhu cầu cá nhân và vàng có dấu hiệu phục vụ mục đích kinh doanh. Nếu không thể chứng minh được nguồn gốc, người mang vàng có thể đối mặt với nguy cơ bị xử lý theo quy định pháp luật.
Tình hình vi phạm và động lực buôn lậu
Trong quý I vừa qua, lực lượng Hải quan đã phát hiện hàng nghìn vụ vi phạm liên quan đến buôn lậu và gian lận thương mại, trong đó có các mặt hàng giá trị cao như vàng và ngoại tệ. Tại Hải Phòng, cuối tháng 3, lực lượng Hải quan phối hợp với công an đã phát hiện nhiều đối tượng vận chuyển trái phép hàng hóa nghi là vàng qua sân bay Cát Bi.
Theo đánh giá của cơ quan chức năng, chênh lệch giá vàng giữa thị trường trong nước và thế giới tiếp tục là động lực chính khiến hoạt động vận chuyển trái phép vàng gia tăng. Điều này đặc biệt diễn ra mạnh mẽ qua các tuyến hàng không và cửa khẩu quốc tế, đòi hỏi sự giám sát chặt chẽ hơn từ phía các cơ quan quản lý.
Bối cảnh thị trường vàng hiện tại
Trong bối cảnh này, thị trường vàng trong nước cũng ghi nhận những biến động đáng kể. Sáng ngày 10/4, giá vàng đã có mức tăng trên 1 triệu đồng, kéo giá bán áp sát mốc 173 triệu đồng/lượng. Tuy nhiên, những người mua vàng cách đây một tháng vẫn phải chịu lỗ nặng, với mức lỗ hơn 20 triệu đồng/lượng. Đồng thời, giá vàng thế giới cũng suy yếu, phần nào phản ánh sự bất ổn trong bối cảnh địa chính trị hiện nay.
Các sự kiện liên quan đến vàng, như việc khách hàng bán vàng nhưng tiệm vàng chưa trả tiền ngay, cũng thu hút sự chú ý của công chúng. Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc tuân thủ quy định pháp luật, không chỉ trong lĩnh vực hải quan mà còn trong toàn bộ chuỗi cung ứng vàng tại Việt Nam.
