Ngày 5/5, Tòa án Nhân dân Tối cao tại Thành phố Hồ Chí Minh đã mở phiên xét xử phúc thẩm đối với 56 bị cáo trong vụ án giả mạo trong công tác và đưa hối lộ xảy ra tại Công ty Trách nhiệm hữu hạn Khoa học TSL (Công ty TSL), Công ty Cổ phần Khoa học Công nghệ Avatek (Công ty Avatek) cùng các tổ chức, cá nhân liên quan. Đây là vụ án nằm trong diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực theo dõi và chỉ đạo.
Vai trò của các bị cáo chủ mưu
Bị cáo Đoàn Hữu Lượng được xác định là một trong hai bị cáo chủ mưu và đã có kháng cáo, sau khi bị cấp sơ thẩm tuyên phạt tổng mức án 25 năm tù. Bản án sơ thẩm của Tòa án Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh xác định, nhằm nâng cao lợi nhuận, Đoàn Hữu Lượng (sinh năm 1972, cựu Chủ tịch Hội đồng thành viên, cựu Giám đốc, người đại diện theo pháp luật của Công ty TNHH Khoa học TSL) đã bàn bạc, thống nhất với Hồ Thị Thanh Phương (sinh năm 1981, cựu Giám đốc điều hành Công ty TNHH Khoa học TSL, cựu Giám đốc Công ty Cổ phần Khoa học Công nghệ Avatek) về chủ trương làm phiếu kết quả thử nghiệm giả cho các khách hàng để hoàn thiện hồ sơ công bố hoặc tự công bố sản phẩm.
Quy mô phát hành phiếu giả
Trong khoảng thời gian từ năm 2020 đến tháng 4/2025, Công ty TSL do Đoàn Hữu Lượng điều hành đã phát hành 118.046 phiếu kết quả thử nghiệm giả cho 12.995 doanh nghiệp và cá nhân, thu lợi bất chính số tiền hơn 117 tỷ đồng. Từ tháng 3/2023 đến tháng 4/2025, bị cáo Phương mở Công ty Avatek và tách ra làm ăn riêng. Phương đã chỉ đạo đồng phạm phát hành 102.591 phiếu kết quả thử nghiệm giả cho 11.556 doanh nghiệp và cá nhân, thu lợi bất chính số tiền trên 83,7 tỷ đồng.
Hành vi hối lộ và lợi dụng chức vụ
Để được cấp phép chỉ định kiểm nghiệm và tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động của hai công ty, Đoàn Hữu Lượng, Hồ Thị Thanh Phương và Nguyễn Hà Linh (vợ bị cáo Nguyễn Nam Khánh) đã đưa cho ông Nguyễn Nam Khánh (cựu thư ký Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ) 3,38 tỷ đồng nhằm mục đích hối lộ các cá nhân có thẩm quyền. Nhận số tiền trên, Khánh chỉ dùng 920 triệu đồng để chi bồi dưỡng, quà cáp vào các dịp lễ, Tết cho những người liên quan; còn 2,46 tỷ đồng bị cáo bị cáo buộc lợi dụng ảnh hưởng đối với người có chức vụ, quyền hạn để trục lợi cá nhân.
Từ những phiếu kết quả thử nghiệm do Lượng và Phương chỉ đạo làm giả, các cá nhân, doanh nghiệp đã sử dụng để hoàn thiện công bố sản phẩm hoặc hoàn thiện hồ sơ chứng nhận VIETGAP, hữu cơ và HACCP tại các cơ quan có thẩm quyền. Đáng chú ý, Công ty Avatek cũng là đơn vị kiểm nghiệm sản phẩm sữa Hiup trong vụ án sản xuất hàng giả là thực phẩm tại Công ty Z Holding, từng gây xôn xao dư luận. Ngoài ra, Avatek cũng chính là đơn vị kiểm nghiệm sản phẩm kẹo Kera trong vụ án liên quan đến Hằng Du mục, Quang Linh Vlogs, hoa hậu Thùy Tiên và các cá nhân liên quan.
Phán quyết sơ thẩm
Với hành vi nêu trên, bản án sơ thẩm nêu rõ đủ căn cứ xác định các bị cáo Đoàn Hữu Lượng, Hồ Thị Thanh Phương, Nguyễn Hà Linh phạm tội giả mạo trong công tác và tội đưa hối lộ. Ngoài ra, bị cáo Nguyễn Nam Khánh đã có hành vi lợi dụng ảnh hưởng đối với người có chức vụ quyền hạn để trục lợi. Bên cạnh đó, 96 bị cáo còn lại là đồng phạm của Lượng, Phương cũng có hành vi giả mạo trong công tác.
Hành vi của các bị cáo theo bản án sơ thẩm là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm nghiêm trọng đến an toàn thực phẩm, trực tiếp đe dọa sức khỏe, tính mạng người tiêu dùng nên cần có mức án nghiêm khắc, đủ tác dụng giáo dục riêng với từng bị cáo, và răn đe, phòng ngừa chung đối với xã hội.
Từ đó, Hội đồng xét xử quyết định tuyên phạt bị cáo Đoàn Hữu Lượng (Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty TSL) 18 năm tù về tội giả mạo trong công tác, 7 năm tù về tội đưa hối lộ; tổng hợp hình phạt chung buộc bị cáo Lượng phải chấp hành là 25 năm tù. Tuyên phạt bị cáo Hồ Thị Thanh Phương (cựu Giám đốc Công ty TSL, Giám đốc Công ty Avatek) mức án 18 năm tù về tội giả mạo trong công tác, 7 năm tù về tội đưa hối lộ; tổng hợp hình phạt chung buộc bị cáo phải chấp hành là 27 năm tù. Bị cáo Nguyễn Hà Linh (sinh năm 1988, nguyên Phó giám đốc Công ty TSL - chi nhánh Hà Nội, Giám đốc Công ty Cổ phần Khoa học Công nghệ Avatek) lĩnh 3 năm 6 tháng tù cho cả hai tội giả mạo trong công tác và đưa hối lộ. Tuyên phạt các bị cáo Nguyễn Hữu Truyền (sinh năm 1986, nguyên Phó giám đốc phụ trách kỹ thuật) 17 năm tù; Huỳnh Tấn Cường (sinh năm 1992, nguyên Giám đốc) mức án 13 năm tù cùng về tội giả mạo trong công tác. Bị cáo Nguyễn Nam Khánh (sinh năm 1983, cựu cán bộ Vụ Nông nghiệp tại Văn phòng Chính phủ) bị tuyên phạt 3 năm tù về tội lợi dụng ảnh hưởng đối với người có chức vụ, quyền hạn để trục lợi. Các bị cáo còn lại bị tuyên phạt từ 2 năm tù nhưng hưởng án treo đến 16 năm tù về tội giả mạo trong công tác.
Kháng cáo và phiên phúc thẩm
Sau bản án, có 56/100 bị cáo có kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt, trong đó có Đoàn Hữu Lượng và Nguyễn Hữu Truyền (cựu Phó giám đốc kỹ thuật Công ty TSL, Phó giám đốc điều hành Công ty Avatek). Do đó, phiên tòa phúc thẩm sẽ xem xét kháng cáo của 56 bị cáo này. Phiên xét xử phúc thẩm vụ án nói trên do thẩm phán Đặng Văn Ý làm chủ tọa, dự kiến kéo dài từ ngày 5 đến 15/5.
