Vụ sai phạm quan trắc: Chủ công ty tư nhân được ưu ái trúng hàng trăm gói thầu
Trong vụ việc sai phạm nghiêm trọng về quan trắc môi trường tại Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, một chủ công ty tư nhân đã được hưởng sự ưu ái đặc biệt, giúp doanh nghiệp của mình trúng hàng trăm gói thầu lớn nhỏ trên khắp cả nước. Đó là ông Đậu Tuấn Anh, Chủ tịch Hội đồng quản trị của cả Công ty Seiki và Công ty Deahan.
Con đường thăng tiến của Đậu Tuấn Anh
Theo thông tin điều tra, Đậu Tuấn Anh từng theo học ngành kinh tế và có bố làm việc tại Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam. Sau khi tốt nghiệp, ông đã gia nhập tập đoàn này và thăng tiến lên vị trí trưởng phòng. Năm 2006, Tuấn Anh thành lập Công ty cổ phần Tập đoàn Seiki, tự mình đảm nhận vai trò Chủ tịch Hội đồng quản trị và người đại diện theo pháp luật.
Ban đầu, Công ty Seiki chủ yếu hoạt động trong lĩnh vực cung cấp vật tư và thiết bị cho ngành than, tận dụng lợi thế từ mối quan hệ gia đình. Tuy nhiên, nhận thấy tiềm năng lợi nhuận cao từ thiết bị quan trắc môi trường, Tuấn Anh đã chuyển hướng kinh doanh sang lĩnh vực này. Để tạo thuận lợi cho việc đấu thầu, ông đã thành lập thêm Công ty Deahan, giao cho Nguyễn Huyền My làm Tổng giám đốc nhưng vẫn nắm quyền điều hành thực tế.
Mạng lưới quan hệ và thao túng đấu thầu
Thông qua mối quan hệ xã hội, Đậu Tuấn Anh đã làm quen với bà Trần Thị Minh Hương, Giám đốc Trung tâm Quan trắc môi trường miền Bắc. Mối quan hệ này đã mở đường cho sự "hợp tác" giữa hai bên. Đặc biệt, bà Hương và bà Đào Như Ý, Phó giám đốc Công ty Seiki, từng có thời gian làm việc chung tại Ban Quản lý dự án của Bộ Tài nguyên và Môi trường, đã tạo điều kiện để Tuấn Anh hỗ trợ Tổng cục Môi trường trong các dự án nghiên cứu.
Năm 2020, khi Tổng cục Môi trường triển khai các dự án quan trắc môi trường không khí và nâng cấp hệ thống quan trắc, ông Hoàng Văn Thức, Phó Tổng cục trưởng, cùng bà Trần Thị Minh Hương đã chỉ đạo nhân viên tạo điều kiện để liên danh Công ty Seiki và Công ty Toàn Cầu trúng thầu ba gói thầu HH01, HH1, HH03. Họ đã cài đặt các rào cản kỹ thuật đặc thù, như yêu cầu giấy phép bán hàng và thông số kỹ thuật riêng, để loại bỏ các đối thủ cạnh tranh khác.
Chi tiết các hợp đồng và số tiền tham nhũng
Theo thống kê từ Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an, từ năm 2017 đến 2025, Công ty Deahan đã thực hiện 60 hợp đồng, lắp đặt 69 trạm quan trắc tại 47 đơn vị trên 23 tỉnh, thành phố. Trong khi đó, Công ty Seiki thực hiện 21 hợp đồng, lắp đặt 76 trạm quan trắc trên 20 tỉnh, thành. Việc liên tục trúng thầu với số lượng lớn cho thấy dấu hiệu được ưu ái một cách có hệ thống.
Không chỉ dừng lại ở việc thao túng kỹ thuật, các bên còn thống nhất tỷ lệ chi "lại quả" để đảm bảo trúng thầu. Theo thỏa thuận giữa ông Hoàng Văn Thức, Đậu Tuấn Anh và Lê Đức Chiến, doanh nghiệp sẽ chi 8% giá trị gói thầu cho ông Thức. Sau khi trúng thầu, Tuấn Anh đã đưa cho ông Thức gần 35 tỷ đồng và bà Hương hơn 6,4 tỷ đồng. Nguồn tiền này được tạo ra bằng thủ đoạn nâng khống giá thiết bị nhập khẩu, thông qua các công ty trung gian ở nước ngoài, với tổng số tiền chênh lệch bị rút ra ngoài sổ sách lên tới hơn 90 tỷ đồng.
Hậu quả và hướng điều tra tiếp theo
Hiện tại, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đang tập trung củng cố tài liệu chứng minh hành vi phạm tội của các bị can đã bị khởi tố. Đồng thời, cơ quan này tiếp tục mở rộng điều tra các hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, đưa hối lộ, nhận hối lộ và lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Mục tiêu là xử lý triệt để và toàn diện theo quy định của pháp luật, đảm bảo công lý được thực thi.
Vụ việc này không chỉ phơi bày những sai phạm trong hệ thống đấu thầu công mà còn cho thấy sự phức tạp của các mối quan hệ giữa doanh nghiệp tư nhân và cán bộ nhà nước, gây thiệt hại lớn cho ngân sách và uy tín của các cơ quan chức năng.
