Viện KSND Hà Nội yêu cầu điều tra bổ sung vụ án lừa đảo quy mô lớn
Sau một tháng ban hành kết luận điều tra, Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hà Nội đã chính thức trả hồ sơ, đề nghị cơ quan cảnh sát tiến hành điều tra bổ sung vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản do bị can Phó Đức Nam (tức Mr Pips, sinh năm 1994, ở TP HCM) cầm đầu. Quyết định này nhằm làm rõ thêm một số vấn đề phức tạp liên quan đến vụ án có quy mô lớn với hơn 70 bị can.
Diễn biến phức tạp của vụ án
Trong vụ án này, ngoài Mr Pips, còn có bị can Nguyễn Hòa Bình (tức Shark Bình) bị đề nghị truy tố tội “Rửa tiền”. Bị can Lê Khắc Ngọ (tức Mr Hunter, sinh năm 1990, ở Hưng Yên) và vợ là Ngô Thị Thêu (sinh năm 1995, ở Hải Phòng) cũng bị đề nghị truy tố về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”. 72 người khác bị đề nghị truy tố về một trong hai tội nêu trên hoặc tội “Chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có”.
Theo kết luận điều tra, năm 2018, Mr Pips đã quen biết đối tượng Isik Uran (sinh năm 1984, người Thổ Nhĩ Kỳ). Cả hai bàn bạc và thống nhất việc Uran tạo lập, quản lý, điều hành các trang web kết nối với các ứng dụng MT4, MT5, sử dụng để giao dịch ngoại hối và chứng khoán quốc tế. Ở trong nước, Nam thuê văn phòng và nhân viên để bước đầu tạo lập và trực tiếp điều hành các văn phòng kinh doanh, giao cho bị can Đặng Hoàng Liên Anh phụ trách marketing.
Hoạt động lừa đảo tinh vi
Năm 2019, Nam bàn bạc với Lê Khắc Ngọ và Bùi Trung Đức về việc mở rộng hệ thống sàn giao dịch ở Việt Nam với quy mô trên toàn quốc, núp bóng dưới danh nghĩa công ty và trang mạng hoạt động trong lĩnh vực Tele Marketing và Tele Sale, cũng như tư vấn môi giới chứng khoán, forex. Hoạt động này nhằm dụ dỗ, lôi kéo bị hại tham gia đầu tư, sau đó chiếm đoạt tài sản. Cơ quan điều tra đánh giá hành vi của các bị can “có quy mô, tổ chức, thực hiện rất tinh vi”.
Xét vai trò từng bị can, Mr Pips là người có hành vi bàn bạc, thống nhất với Isik Uran trong việc tạo lập 36 trang web, chỉ đạo nhân viên mở các công ty “ma”, rồi sử dụng danh nghĩa của các công ty này để tuyển dụng nhân sự, ký kết hợp đồng cung cấp dịch vụ thuê đầu số điện thoại sử dụng cho ứng dụng Zoiper và mở 69 tài khoản ngân hàng, tài khoản tại các công ty trung gian thanh toán. Các tài khoản này được gắn với các sàn giao dịch để nhận tiền đầu tư của người bị hại.
Mr Pips còn thuê văn phòng trên địa bàn các tỉnh, thành phố lớn trên cả nước để tuyển dụng nhân viên, thực hiện các hoạt động độc lập nhưng bổ trợ chặt chẽ cho nhau thành hệ thống hoàn chỉnh nhằm tiến hành hoạt động lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Điều tra xác định, toàn vụ án Mr Pips đã phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản với vai trò chủ mưu cầm đầu, chịu trách nhiệm với toàn bộ 738 vụ, tổng số tiền lên đến 1.301 tỷ đồng.
Vai trò của các bị can khác
Đối với Lê Khắc Ngọ, điều tra quy kết năm 2019, bị can đã bàn bạc với Phó Đức Nam về việc mở rộng hệ thống các sàn giao dịch chứng khoán, forex ở Việt Nam với quy mô trên toàn quốc. Ngọ được Nam giao quản lý 20 văn phòng hoạt động kinh doanh để dụ dỗ, lôi kéo bị hại tham gia đầu tư nhằm chiếm đoạt tài sản. Do đó, Mr Hunter Lê Khắc Ngọ phải chịu trách nhiệm đối với 180 vụ lừa đảo, với số tiền chiếm đoạt là 216 tỷ đồng.
Đối với Shark Bình, kết luận điều tra xác định để phục vụ hoạt động nhận tiền của nhà đầu tư, Mr Pips cùng đồng phạm đã sử dụng hệ thống ví điện tử của Công ty Cổ phần Ngân Lượng do Shark Bình quản lý làm trung gian thanh toán, qua đó hình thành dòng tiền quy mô lớn liên quan đến nhiều sàn Forex. Forex là sàn giao dịch ngoại hối, trao đổi các loại tiền tệ quốc tế, cho phép nhà đầu tư kiếm lợi nhuận từ sự chênh lệch tỷ giá. Tại Việt Nam, cơ quan điều tra nhấn mạnh các sàn Forex hiện không được Ngân hàng Nhà nước cấp phép và hoạt động là trái quy định pháp luật.
Theo cơ cấu tổ chức tại Công ty Ngân Lượng, ông Nguyễn Hòa Bình giữ vai trò chỉ đạo chung, quyết định các chính sách phí. Cơ quan điều tra kết luận từ năm 2018, thông qua bộ phận hotline, bị can Trần Thị Thanh Tâm (cấp dưới của Shark Bình) được kết nối với đại diện sàn forex GKFX để thỏa thuận mức phí giao dịch. Sau đó, Mr Pips liên hệ trực tiếp với nhóm Tâm qua Telegram để trao đổi hợp tác.
Trong quá trình hoạt động, Mr Pips tiếp tục đưa thêm nhiều sàn forex khác (như DK Trade, ASX, ACX, Sea Investing, HonorFX, ScopeMarkets) vào hệ thống thanh toán thông qua Ngân Lượng. Khi có sự cố giao dịch, các nhóm Telegram được lập với sự tham gia của bộ phận kinh doanh, kỹ thuật, vận hành và nhân viên các sàn cùng phối hợp xử lý.
Kết quả điều tra xác định, từ ngày 15/6/2020 đến 23/9/2022, có 150 bị hại đã chuyển tiền vào các tài khoản ví Ngân Lượng với tổng số tiền hơn 213,4 tỷ đồng. Dòng tiền này được luân chuyển qua nhiều tài khoản ngân hàng đứng tên Công ty Cổ phần Ngân Lượng tại các ngân hàng lớn, sau đó nạp vào các sàn forex nêu trên.
Hậu quả và xử lý pháp lý
Luật sư nhận định việc dùng tiền phạm tội để đầu tư, mua bán bất động sản nhằm che giấu nguồn gốc là dấu hiệu điển hình của tội “rửa tiền”. Các tài sản liên quan sẽ bị điều tra, xử lý nghiêm theo quy định pháp luật. Trước đó, trong quá trình khám xét khẩn cấp căn hộ tại chung cư Masteri Thảo Điền (Thủ Đức, TP.HCM) đối với Nguyễn Thanh Tâm, lực lượng chức năng đã thu giữ số lượng tài sản lớn, bao gồm 44,8 tỷ đồng; 1,7 triệu USD; 67.000 đô la Singapore; và 17.200 Dirham (tiền Dubai).
Vụ án này không chỉ gây thiệt hại nặng nề về tài chính cho hàng trăm nạn nhân mà còn làm xói mòn niềm tin vào thị trường đầu tư. Việc Viện KSND TP Hà Nội trả hồ sơ điều tra bổ sung cho thấy sự phức tạp và quy mô của vụ án, đòi hỏi cơ quan chức năng phải làm rõ mọi khía cạnh để đảm bảo công lý được thực thi triệt để.
