Nghi vấn Facebook âm thầm nghe lén người dùng thông qua micro điện thoại đã tồn tại nhiều năm, nhưng đến nay chưa có bằng chứng đáng tin cậy nào xác nhận điều này. Nguyên nhân chính khiến người dùng tin rằng Facebook 'biết quá nhiều' nằm ở khả năng cá nhân hóa quảng cáo dựa trên dữ liệu hành vi trực tuyến khổng lồ.
Hiện tượng quảng cáo 'đọc suy nghĩ'
Nhiều người dùng chia sẻ trên diễn đàn công nghệ rằng chỉ sau khi nhắc đến một sản phẩm, địa điểm du lịch hay món ăn trong cuộc trò chuyện trực tiếp, Facebook đã hiển thị quảng cáo liên quan chỉ vài giờ sau. Điều này làm dấy lên nghi ngờ về việc nền tảng mạng xã hội lớn nhất thế giới sử dụng micro để ghi lại cuộc trò chuyện hàng ngày.
Năm 2024, nghi vấn này được đẩy lên cao trào khi Cox Media Group (CMG) tiết lộ tài liệu tiếp thị có khái niệm 'Active Listening' (lắng nghe chủ động), mô tả công nghệ sử dụng dữ liệu giọng nói để hỗ trợ quảng cáo nhắm mục tiêu. Thông tin này gây tranh luận gay gắt về quyền riêng tư.
Meta nhiều lần phủ nhận
Meta, công ty mẹ của Facebook và Instagram, liên tục bác bỏ cáo buộc nghe lén. Trong tài liệu về quyền riêng tư, Meta khẳng định không sử dụng micro để phục vụ quảng cáo hay thay đổi nội dung News Feed. Micro chỉ được kích hoạt khi người dùng chủ động dùng tính năng cần âm thanh như ghi âm, gọi điện hoặc quay video.
Năm 2025, Adam Mosseri, Giám đốc Instagram, giải thích rằng Meta không nghe lén và nguyên nhân khiến nhiều người tin vào điều đó là do khả năng cá nhân hóa quảng cáo ngày càng chính xác của các nền tảng số.
Dữ liệu hành vi là 'thủ phạm' thực sự
Theo Electronic Frontier Foundation (EFF), các nền tảng như Facebook sở hữu lượng dữ liệu khổng lồ về hành vi trực tuyến: hoạt động mạng xã hội, lịch sử tương tác quảng cáo, vị trí địa lý, thông tin thiết bị, và các website có tích hợp công cụ theo dõi của Meta. Nhờ đó, hệ thống quảng cáo xây dựng hồ sơ người dùng chi tiết và dự đoán chính xác sở thích, nhu cầu tương lai.
Điều này tạo cảm giác Facebook 'đọc suy nghĩ' hoặc nghe được cuộc trò chuyện ngoài đời thực, dù chưa có bằng chứng về việc sử dụng micro. Các chuyên gia bảo mật khuyến nghị người dùng thường xuyên rà soát quyền truy cập ứng dụng, đặc biệt micro, camera và vị trí, để hạn chế thu thập dữ liệu ngoài mong muốn.
