Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh chuyển đổi số đã góp phần quan trọng bảo đảm vận hành thông suốt mô hình tổ chức mới của hệ thống chính trị và chính quyền ba cấp. Nhiều mô hình hay, cách làm hiệu quả đã phát huy tác dụng tích cực trong thực tiễn. Tuy nhiên, Tổng Bí thư chỉ rõ vấn đề lớn nhất hiện nay không còn là nhận thức hay chủ trương, vì chủ trương đã rõ, thể chế cơ bản đã được hoàn thiện, nguồn lực đã được ưu tiên bố trí.
Điểm yếu nhất là năng lực tổ chức thực hiện
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh: “Điểm yếu nhất hiện nay là năng lực tổ chức thực hiện và trách nhiệm đến cùng của từng cơ quan, đơn vị và từng người đứng đầu.” Bài học thực tiễn cho thấy nơi nào người đứng đầu trực tiếp chỉ đạo, kiểm tra, chịu trách nhiệm thì có kết quả; nơi nào khoán trắng cho bộ phận kỹ thuật thì chuyển đổi số chậm và thiếu thực chất. Vấn đề cốt lõi cuối cùng vẫn là trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo và năng lực tổ chức thực hiện.
Nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới
Tổng Bí thư yêu cầu tập trung xử lý dứt điểm các nhiệm vụ quá hạn, các văn bản còn nợ đọng, các điểm nghẽn đã được xác định; đẩy mạnh phát triển dữ liệu và các nền tảng dùng chung. Mỗi cơ quan, địa phương phải coi việc xây dựng và làm sạch dữ liệu là trách nhiệm chính trị của mình, không phải nhiệm vụ riêng của cơ quan chuyên trách về công nghệ thông tin hoặc khoa học công nghệ.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu tổng rà soát, làm sạch, chuẩn hóa dữ liệu, kết nối và khai thác trên phạm vi toàn hệ thống chính trị. Các bộ, ngành phải hoàn thành việc tạo lập và chuẩn hóa các cơ sở dữ liệu chuyên ngành; khẩn trương kết nối, chia sẻ dữ liệu với Trung tâm dữ liệu quốc gia để khai thác dùng chung theo quy định; chấm dứt tình trạng dữ liệu phân tán, không tương thích; phải xác lập bằng được kỷ luật dùng chung về dữ liệu và hệ thống thông tin trong hệ thống chính trị; ưu tiên phát triển hạ tầng số dùng chung, nền tảng hệ thống ứng dụng số dùng chung.
Ưu tiên dịch vụ công trực tuyến thực chất
Các nhiệm vụ chuyển đổi số phục vụ vận hành hệ thống chính trị của chính quyền ba cấp cần được đẩy mạnh, đồng bộ, thông suốt và hiệu quả; tập trung hoàn thiện hạ tầng số đồng bộ từ Trung ương đến cấp xã, bảo đảm các điều kiện để chính quyền các cấp vận hành trên môi trường số thực sự thuận lợi. Mục tiêu cuối cùng là dịch vụ công trực tuyến phải thực chất, thuận tiện để dễ sử dụng, giảm thời gian và chi phí cho người dân, doanh nghiệp.
Ứng dụng trí tuệ nhân tạo có kiểm soát
Về phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu cần có tư duy chủ động nhưng tuyệt đối không chủ quan, phải coi trí tuệ nhân tạo là phương thức hỗ trợ quan trọng để nâng cao hiệu quả công tác, hiệu suất công việc. Ông lưu ý: “Trí tuệ nhân tạo là công cụ hỗ trợ mạnh mẽ nhưng không thể thay thế được trách nhiệm, thẩm quyền và việc đưa ra các quyết định của con người.” Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo cần được bảo đảm theo hướng có kiểm soát, có trách nhiệm, đồng thời phải bảo đảm tuyệt đối an ninh quốc gia, an toàn dữ liệu ngay từ khâu thiết kế và sử dụng.
Bảo đảm an ninh mạng, an toàn dữ liệu
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng phải bảo đảm vững chắc an ninh mạng, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu quốc gia. Các cơ quan phải quán triệt nguyên tắc mọi hệ thống số, cơ sở dữ liệu, nền tảng số phải được thiết kế theo yêu cầu an toàn, an ninh ngay từ đầu, không phải làm xong rồi mới bổ sung giải pháp bảo mật. Các bộ, ngành, địa phương tuyệt đối không để xảy ra tình trạng dữ liệu quốc gia, dữ liệu của người dân, doanh nghiệp bị lộ, lọt, mua bán hoặc khai thác trái phép.
Xây dựng đại học tinh hoa và trung tâm xuất sắc
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh cần đổi mới giáo dục đại học, xây dựng đại học tinh hoa và trung tâm xuất sắc. Về triển khai nhiệm vụ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong năm 2026, Tổng Bí thư yêu cầu phải trả lời được 3 câu hỏi. Ông cũng yêu cầu triển khai Nghị quyết 57 quyết liệt, bài bản hơn, gắn với kết quả.
Phiên họp thứ nhất năm 2026 của Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số diễn ra chiều 12/3 tại Trụ sở Trung ương Đảng.
