Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) vừa công bố phát hiện đáng kinh ngạc về hành tinh WASP-39b, nằm cách Trái Đất khoảng 700 năm ánh sáng. Đây là lần đầu tiên các nhà khoa học ghi nhận sự khác biệt rõ rệt giữa bầu khí quyển phía sáng và phía tối của một hành tinh ngoài Hệ Mặt Trời.
Phát hiện chưa từng có từ kính viễn vọng James Webb
Nhờ dữ liệu từ Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST), các nhà thiên văn học đã phân tích bầu khí quyển của WASP-39b, một hành tinh khí khổng lồ có kích thước tương tự Sao Mộc. Kết quả cho thấy phía sáng của hành tinh có nhiệt độ cao hơn và chứa các đám mây dày đặc, trong khi phía tối lạnh hơn và có bầu khí quyển trong suốt hơn.
Theo nhóm nghiên cứu, sự chênh lệch nhiệt độ giữa hai mặt lên tới hàng trăm độ C. Hành tinh này bị khóa thủy triều, nghĩa là một mặt luôn hướng về ngôi sao chủ, tạo ra sự đối lập cực đoan giữa ngày và đêm vĩnh viễn.
Chi tiết về bầu khí quyển hai mặt
Giáo sư Laura Kreidberg, đồng tác giả nghiên cứu từ Viện Thiên văn học Max Planck (Đức), cho biết: "Chúng tôi chưa bao giờ thấy điều gì tương tự trước đây. Dữ liệu cho thấy sự khác biệt về thành phần hóa học và cấu trúc đám mây giữa hai mặt của hành tinh." Cụ thể, phía sáng chứa nhiều hơi nước và carbon dioxide, trong khi phía tối có nhiều metan hơn.
Phát hiện này giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về quá trình hình thành và tiến hóa của các hành tinh ngoài Hệ Mặt Trời. WASP-39b được phát hiện lần đầu vào năm 2011, nhưng chỉ với JWST, giới nghiên cứu mới có thể phân tích chi tiết bầu khí quyển của nó.
Tác động đến nghiên cứu vũ trụ
Kết quả nghiên cứu đã được công bố trên tạp chí Nature Astronomy. Nhóm nghiên cứu hy vọng sẽ tiếp tục sử dụng JWST để khám phá thêm nhiều hành tinh khác, đặc biệt là những hành tinh có kích thước tương tự Trái Đất. Phát hiện này mở ra hướng đi mới trong việc tìm kiếm sự sống ngoài hành tinh.
