Trung Quốc vừa công bố một bước đột phá công nghệ trong lĩnh vực đồng đốt hydro và than đá, hứa hẹn giảm sâu phát thải cho ngành nhiệt điện than vốn chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu năng lượng nước này. Theo thông tin từ CCTV dẫn nguồn Tập đoàn Năng lượng Trung Quốc (China Energy Investment Corporation), công nghệ mới cho phép pha trộn hydro xanh với than nghiền mịn với tỷ lệ lên tới 50%, đồng thời thử nghiệm thành công đốt cháy hoàn toàn bằng hydro tinh khiết (100%) trong điều kiện vận hành kiểm soát.
Công nghệ đầu đốt hỗn hợp hydro-than thế hệ mới
Công nghệ này sử dụng đầu đốt hỗn hợp hydro-than có hàm lượng nitơ thấp, được phát triển hoàn toàn trong nước. Hệ thống tích hợp cơ chế an toàn toàn diện, bao phủ toàn bộ chuỗi vận hành từ khâu vận chuyển hydro đến quá trình đốt cháy trong lò hơi. Điểm đáng chú ý là hydro và than nghiền mịn được trộn trực tiếp và đốt cháy hoàn toàn trong buồng lò, giúp đạt mức pha trộn hydro 50% mà vẫn đảm bảo tính ổn định của quá trình cháy.
Theo Tập đoàn Năng lượng Trung Quốc, ứng dụng hydro xanh trong đồng đốt có thể giảm tới 50% lượng tiêu thụ than, kéo theo mức giảm tương ứng lượng khí thải carbon. Đồng thời, công nghệ này cũng kiểm soát hiệu quả sự hình thành các oxit nitơ (NOx) – một trong những nhóm khí gây ô nhiễm không khí nghiêm trọng.
Ý nghĩa đối với ngành điện than và mục tiêu carbon kép
Với công suất điện than lớn nhất thế giới, Trung Quốc đang đối mặt với thách thức cân bằng giữa an ninh năng lượng và mục tiêu giảm phát thải. Công nghệ đồng đốt hydro-than được xem là giải pháp chuyển tiếp quan trọng, giúp làm sạch dần các nhà máy nhiệt điện hiện hữu thay vì thay thế hoàn toàn trong ngắn hạn. Các nhà phân tích cho rằng công nghệ này có thể đóng vai trò then chốt trong lộ trình thực hiện mục tiêu carbon kép của Trung Quốc, bao gồm đạt đỉnh phát thải trước năm 2030 và trung hòa carbon vào năm 2060.
Việc kết hợp hydro xanh với than đá trong sản xuất điện được đánh giá là hướng đi thực tế, phù hợp với cơ sở hạ tầng năng lượng hiện tại. Không chỉ mang ý nghĩa nội địa, công nghệ này còn được kỳ vọng trở thành mô hình tham khảo cho nhiều nền kinh tế mới nổi vẫn phụ thuộc lớn vào than đá nhưng đang chịu áp lực chuyển đổi năng lượng sạch.
Đánh giá từ chuyên gia
Ông Lin Boqiang, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế Năng lượng Trung Quốc thuộc Đại học Hạ Môn, nhận định rằng bước đột phá này đã vượt qua một trong những rào cản lớn nhất của hệ thống năng lượng truyền thống, đó là tích hợp sâu giữa điện than và các nguồn năng lượng mới. Theo ông, công nghệ đồng đốt hydro-than mở ra mô hình vận hành mới, trong đó điện than không chỉ đóng vai trò nguồn cung nền mà còn trở thành nguồn điều tiết linh hoạt, phối hợp với hydro xanh và năng lượng tái tạo để tối ưu hóa hệ thống.
Sự phát triển của ngành hydro Trung Quốc
Theo Báo cáo Phát triển Năng lượng Hydro Trung Quốc do Cục Quản lý Năng lượng Quốc gia (NEA) công bố, ngành công nghiệp hydro của nước này đang chuyển từ giai đoạn thử nghiệm sang phát triển có hệ thống, dựa trên đổi mới công nghệ và mở rộng quy mô ứng dụng. Số liệu của NEA cho thấy, tính đến tháng 3 năm nay, công suất sản xuất hydro từ nguồn năng lượng tái tạo tại Trung Quốc đã vượt 1 triệu tấn/năm. Trong đó, công suất đang vận hành đạt hơn 250.000 tấn/năm, tăng gấp hơn hai lần so với dự báo cuối năm 2024, trong khi công suất đang xây dựng đã vượt 900.000 tấn/năm.
Sự tăng trưởng nhanh chóng này cho thấy hydro đang dần trở thành mắt xích quan trọng trong chiến lược chuyển đổi năng lượng của Trung Quốc, đặc biệt khi kết hợp với các lĩnh vực tiêu thụ lớn như điện than, công nghiệp nặng và giao thông vận tải. Trong dài hạn, sự kết hợp giữa hydro xanh, năng lượng tái tạo và điện than được kỳ vọng sẽ tạo nên một hệ thống năng lượng linh hoạt hơn, ít carbon hơn và có khả năng thích ứng tốt hơn với các biến động toàn cầu.
