Văn hóa trà và văn hóa cách mạng được xác định là trọng tâm trong định hướng phát triển du lịch của tỉnh Thái Nguyên. Với 137 hồ lớn nhỏ, bao gồm các hồ có giá trị cảnh quan và sinh thái như hồ Núi Cốc, hồ Ba Bể, hồ Ghềnh Chè, hồ Nậm Cắt, hồ Suối Lạnh, Thái Nguyên sở hữu tiềm năng du lịch phong phú. Hệ thống hồ thủy điện, thác nước, hang động, rừng nguyên sinh và cảnh quan trung du, miền núi đặc sắc là lợi thế để phát triển các loại hình du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, thể thao, khám phá hang động, trải nghiệm thiên nhiên, du lịch cộng đồng và các sản phẩm du lịch xanh, bền vững.
Định hướng phát triển du lịch Thái Nguyên
Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết, Thái Nguyên là địa phương gắn liền với lịch sử thiên nhiên và văn hóa nổi tiếng. Sau sáp nhập, tỉnh đã tổ chức sắp xếp bộ máy và đặt ra hướng đi rõ ràng để phát huy tiềm năng, lợi thế nhằm thu hút đầu tư trong và ngoài nước. Ủy ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên đã chỉ đạo triển khai Đề án phát triển du lịch tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2026-2030, tập trung vào phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, du lịch văn hóa, du lịch cộng đồng và trải nghiệm gắn với không gian văn hóa trà, hệ thống hồ, di tích danh thắng và bản sắc văn hóa các dân tộc.
Tài nguyên du lịch phong phú
Toàn tỉnh có 399 di tích lịch sử-văn hóa và danh lam thắng cảnh được xếp hạng, bao gồm 3 di tích quốc gia đặc biệt: ATK Định Hóa, ATK Chợ Đồn và Hồ Ba Bể; 67 di tích quốc gia; 329 di tích cấp tỉnh; 1 di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại là thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái và 45 di sản phi vật thể quốc gia. Địa phương cũng đang triển khai số hóa tư liệu, thuyết minh tự động và tham quan thực tế ảo.
Nhiệm vụ trọng tâm
Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh đề nghị Thái Nguyên xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm để xây dựng tỉnh thành trung tâm văn hóa đặc sắc của vùng Việt Bắc, lấy văn hóa trà, văn hóa cách mạng và văn hóa các dân tộc làm điểm nhấn. Đồng thời, tập trung phát triển du lịch di sản văn hóa, du lịch về nguồn và du lịch sinh thái nghỉ dưỡng.
Tăng trưởng ấn tượng
Trong 5 tháng đầu năm 2026, tổng số khách du lịch đến Thái Nguyên ước đạt hơn 4,3 triệu lượt, tăng 39% so với cùng kỳ năm 2025. Tổng thu từ khách du lịch ước đạt 6.050 tỷ đồng, tăng 63% so với cùng kỳ năm trước.
Bí thư Tỉnh ủy Thái Nguyên Trịnh Xuân Trường cho biết, địa phương đã xác định hướng phát triển trong không gian liên vùng, gắn với các tỉnh lân cận, với tinh thần cầu thị, linh hoạt và sáng tạo. Tỉnh cũng phối hợp với nhiều tỉnh, thành phố để phát triển liên kết vùng, mở rộng không gian phát triển về hạ tầng, kinh tế, văn hóa-xã hội và du lịch.
Xúc tiến quảng bá và thu hút đầu tư
Cục trưởng Du lịch quốc gia Việt Nam Nguyễn Trùng Khánh nhận định, Thái Nguyên là một trong những địa phương có nhiều tài nguyên du lịch. Lượng khách tăng trưởng 39% trong 5 tháng đầu năm 2026 cho thấy sự hiệu quả của công tác xúc tiến quảng bá. Địa phương đã xây dựng kế hoạch tổ chức các sự kiện như Tuần văn hóa, thể thao và du lịch, chương trình khai mạc Mùa du lịch tỉnh Thái Nguyên năm 2026 với chủ đề 'Hồ trên núi-Trà trong mây', chương trình 'Trà sáng cùng doanh nhân: Nông nghiệp xanh và định hướng phát triển du lịch tỉnh Thái Nguyên'. Các mô hình du lịch mới như du lịch cộng đồng, sản phẩm du lịch gắn với đường sắt, nông thôn và OCOP cũng đạt hiệu quả nhất định.
Phát triển hạ tầng và nhân lực
Cục trưởng Nguyễn Trùng Khánh cho rằng, để du lịch Thái Nguyên phát triển mạnh mẽ hơn, địa phương cần xây dựng chính sách thu hút các nhà đầu tư tiềm năng và phát triển hạ tầng cơ sở lưu trú. Ngoài ra, cần đầu tư đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và tăng cường xúc tiến quảng bá, đặc biệt là quảng bá các sản phẩm du lịch đặc sắc đến bạn bè quốc tế. Mục tiêu đến năm 2030, tỉnh phát triển thêm ít nhất 300 cơ sở lưu trú, trong đó có ít nhất 5 khách sạn từ 4-5 sao.
