Ẩm thực Việt trong điện ảnh Tết: Từ món ăn đến câu chuyện văn hóa
Năm nay, các bộ phim Tết đã khéo léo đưa món ăn và ẩm thực Việt Nam vào làm một phần không thể thiếu của câu chuyện. Trong những năm trước, những tác phẩm có yếu tố ẩm thực luôn thu hút đông đảo khán giả, và xu hướng này tiếp tục được phát huy.
Mắm cà và ký ức nghèo khó trong 'Nhà ba tôi một phòng'
Trong phim Nhà ba tôi một phòng, đạo diễn Trường Giang đóng vai ông Thạch, một người cha làm nghề ủ mắm cà để kiếm sống. Anh chia sẻ về món ăn này: "Mắm trộn là món nhà quê, giờ đã trở thành đặc sản. Đó là món của những ngày nghèo khó ở quê tôi, khi không có gì ăn, người ta hái đu đủ trong vườn trộn với mắm. Mắm ngày xưa mặn lắm, không ngọt ngào như bây giờ, chỉ cần một chén là cả gia đình sống sót nguyên một mùa không đi biển ở miền Trung." Đây không chỉ là ký ức đẹp của gia đình Trường Giang mà còn của nhiều người dân miền Trung.
Phở và hồn cốt văn hóa trong 'Mùi phở'
Phim Mùi phở kể về nghề nấu phở gia truyền, với cuộc đối đầu giữa phở bò và phở gà. NSND Xuân Hinh bày tỏ sự phấn khởi khi tham gia bộ phim về văn hóa phở, nói rằng đây là "hồn cốt các cụ để lại". Đoàn phim đã liên hệ với Chi hội phở Vân Cù, cái nôi của nghề phở, để nhận tư vấn về giá trị truyền thống. Những cảnh quay nấu phở nghi ngút khói và bữa ăn sum vầy gói bánh chưng, bánh tét đã tạo nên hình ảnh sống động.
Những món ăn đa dạng trong các phim khác
- Báu vật trời cho: Lấy bối cảnh làng quê miền biển, phim có nghề gia truyền làm nước mắm và cảnh ăn hải sản hấp dẫn, phản ánh mâu thuẫn về việc kế thừa gia sản.
- Quán Kỳ Nam: Trình bày những bữa cơm tháng bình dị nhưng đẹp mắt, gợi nhớ thời bao cấp qua chiếc cặp lồng, với tình tiết tinh tế khi cô chủ quên bắc nồi cơm vì xao xuyến.
- Các phim khác: A i thương ai mến và Chị dâu tô đậm không khí miền Tây với món ăn giỗ; Nụ hôn bạc tỉ có nhân vật chủ lò bánh mì; Nhà gia tiên đưa bánh xèo làm nghề gia truyền.
Ẩm thực gắn với gia đình và sum vầy
Trong Nhà bà Nữ của Trấn Thành, món bánh canh cua giá hàng trăm ngàn đồng ở TP.HCM không chỉ ngon mắt mà còn nói lên tính cách và số phận nhân vật. Phim Giao lộ 8675 kết hợp điện ảnh và quảng bá du lịch, với cảnh quay về bún tôm, tré Bình Định, và các món ăn Sài Gòn. Ngay cả Đất rừng phương Nam, một phim phiêu lưu lịch sử, cũng có cảnh nấu lẩu mắm trên ghe, ăn với bông điên điển, tạo bữa ăn ấm cúng cho các nhân vật.
Theo IMDb, ẩm thực trong phim ảnh đóng vai trò như một ngôn ngữ mạnh mẽ để truyền tải cảm xúc, văn hóa và tính cách. Dù tình tiết khác biệt, các bữa ăn trong điện ảnh Việt thường gắn với cảnh sum vầy, thể hiện tầm quan trọng của miếng ăn trong văn hóa: đó là khi chúng ta biết chia sẻ và yêu thương. Đạo diễn Trường Giang chia sẻ: "Nếu có cơ hội làm phim khác, tôi sẽ đưa thêm vài món đặc sản của người Việt, vì lịch sử, văn hóa và ẩm thực luôn đồng hành với nhau."
