Chủ động, quyết liệt để tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 an toàn, hiệu quả
Phát biểu khai mạc hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng - Trưởng Ban Chỉ đạo thi cấp quốc gia Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chủ động và quyết liệt trong công tác tổ chức. Năm 2026 đánh dấu một mốc quan trọng khi kỳ thi được tổ chức hoàn toàn theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Do đó, công tác chuẩn bị không chỉ dừng lại ở việc tuân thủ quy chế mà còn cần có sự thích ứng linh hoạt với những thay đổi trong cách ra đề và phương pháp đánh giá mới.
Quy mô lớn và bài học kinh nghiệm từ thực tiễn
Theo Thứ trưởng, Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông được tổ chức hằng năm trên phạm vi toàn quốc, với quy mô trung bình khoảng 1 triệu thí sinh và hơn 200.000 cán bộ, giáo viên cùng các lực lượng tham gia. Ông nhấn mạnh tính chất quan trọng và tác động rộng lớn của kỳ thi đối với xã hội, đồng thời cho biết thời gian qua, bằng nhiều giải pháp đồng bộ, kỳ thi đã được tổ chức thành công, đặc biệt là năm 2025 với nhiều dấu ấn tích cực.
Từ thực tiễn tổ chức, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng đã nêu ra 5 bài học kinh nghiệm quý báu:
- Công tác lãnh đạo phải sâu sát, quyết liệt và thường xuyên.
- Công tác chuẩn bị phải được thực hiện chu đáo, từ sớm và từ xa.
- Công tác chuyên môn đòi hỏi sự chủ động, tinh thông nghiệp vụ và bám sát chương trình.
- Công tác phối hợp cần nhịp nhàng, chặt chẽ do quy mô lớn và diễn ra trên toàn quốc.
- Công tác truyền thông phải chủ động, đảm bảo thông tin minh bạch và kịp thời.
Thứ trưởng khẳng định đây vừa là kinh nghiệm, vừa là những bài học quan trọng để bám sát trong quá trình chỉ đạo và tổ chức kỳ thi, nhằm đáp ứng các yêu cầu đề ra một cách tốt nhất.
Thuận lợi và thách thức cho kỳ thi năm 2026
Đối với Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, Thứ trưởng cho rằng có nhiều thuận lợi hơn so với năm 2025, trước hết là sự ổn định của chính quyền địa phương hai cấp về tổ chức và con người. Bên cạnh đó, năm nay chỉ tổ chức cho một đối tượng dự thi duy nhất là thí sinh theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, đồng thời đây là năm thứ hai tổ chức thi cho đối tượng này, giúp giảm bớt sự phức tạp.
Với những yếu tố thuận lợi cùng kinh nghiệm nhiều năm và sự phối hợp chặt chẽ của các cấp, ngành từ Trung ương đến địa phương, Thứ trưởng bày tỏ tin tưởng kỳ thi sẽ tiếp tục được tổ chức thành công. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý tuyệt đối không được chủ quan, mà cần chuẩn bị kỹ lưỡng từ sớm và từ xa để đối phó với mọi tình huống.
Hoàn thiện quy trình và tăng cường ứng dụng công nghệ
Báo cáo tại hội nghị, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo - Huỳnh Văn Chương đánh giá Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 được tổ chức thành công, ngày càng chuyên nghiệp và thể hiện rõ sự chủ động và phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành và địa phương. Công tác chuẩn bị được triển khai từ sớm, từ xa, với việc tổ chức thi theo hướng gọn nhẹ, hiệu quả.
Trên cơ sở đó, nhiều điều chỉnh quan trọng đã được đưa ra nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức kỳ thi. Công tác thanh tra, kiểm tra được bổ sung và tăng cường phân cấp để giảm áp lực cho địa phương. Các loại giấy tờ của thí sinh được tích hợp, góp phần đơn giản hóa thủ tục. Quy trình chấm phúc khảo được siết chặt, với yêu cầu tất cả các bài thi có thay đổi điểm đều phải tổ chức đối thoại giữa các giám khảo.
Bên cạnh đó, chính sách ưu tiên được điều chỉnh theo trường trung học phổ thông nơi thí sinh theo học thay vì nơi cư trú. Việc ứng dụng công nghệ thông tin tiếp tục được đẩy mạnh, với dữ liệu được quản lý trên hệ thống chung nhằm tăng cường tính minh bạch và hiệu quả.
Kế hoạch và thách thức phía trước
Theo Cục trưởng Huỳnh Văn Chương, Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 dự kiến triển khai theo các mốc thời gian cụ thể:
- Từ ngày 24/4 đến 5/5: Tổ chức đăng ký dự thi.
- Ngày 3/6: Hoàn thành đánh số báo danh và xếp phòng thi.
- Kỳ thi chính thức diễn ra trong hai ngày 11-12/6.
- Ngày 28/6: Thực hiện đối sánh dữ liệu.
- Ngày 1/7: Công bố kết quả thi.
Đề cập đến những thách thức, Cục trưởng cho biết công tác tổ chức kỳ thi tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn khi quy mô tại các địa phương tăng mạnh, đòi hỏi phương án tổ chức chặt chẽ, đặc biệt ở các khâu nhạy cảm như in sao và vận chuyển đề thi. Ông cũng lưu ý nguy cơ gian lận thi cử bằng công nghệ cao, nhất là trí tuệ nhân tạo (AI), có diễn biến phức tạp khi đã xuất hiện nhiều trường hợp trong năm 2025.
Ngoài ra, các yếu tố thời tiết bất thường như giông lốc, lũ quét, nắng nóng hay mưa lớn tại nhiều khu vực cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình tổ chức kỳ thi. Trong bối cảnh đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo dự kiến tổ chức thử nghiệm thi trên máy tính với quy mô rộng trong tháng 4-5/2026 nhằm phục vụ nhiều mục tiêu, đồng thời chuẩn bị cho lộ trình chuyển đổi hình thức thi. Bộ cũng sẽ hoàn thiện và trình Chính phủ Đề án thi trên máy tính, cùng với việc xây dựng hệ thống văn bản pháp lý liên quan.
Đối với các địa phương, Cục trưởng nhấn mạnh yêu cầu các Sở Giáo dục và Đào tạo chủ động tham mưu đầu tư cơ sở vật chất, không chỉ phục vụ tổ chức kỳ thi mà còn đáp ứng nhu cầu dạy học, kiểm tra và đánh giá trong thời gian tới, đảm bảo một môi trường giáo dục toàn diện và bền vững.
