Lãi suất ưu đãi nhà ở xã hội: Cơ chế mới giúp ổn định và mở rộng tín dụng
Tại hội thảo về nhà ở xã hội, ông Nguyễn Xuân Bắc, Phó Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, đã tiết lộ thông tin quan trọng về lãi suất cho vay mua nhà ở xã hội. Theo đó, lãi suất ưu đãi được xác định dựa trên mặt bằng lãi suất của các ngân hàng thương mại nhà nước, thay vì tính trung bình toàn bộ hệ thống ngân hàng. Cách tính này không chỉ giúp mặt bằng lãi suất ưu đãi ổn định hơn mà còn thấp hơn đáng kể so với mức trung bình của toàn thị trường, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tiếp cận vốn vay.
Dòng vốn tín dụng mạnh mẽ với tổng dư nợ hàng chục nghìn tỷ đồng
Hiện nay, dòng vốn tín dụng dành cho nhà ở xã hội đang được các tổ chức tín dụng đẩy mạnh, với tổng dư nợ lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng và nhiều cam kết giải ngân mới được ký kết. Cụ thể, tại Ngân hàng Chính sách xã hội, tổng dư nợ cho vay các đối tượng chính sách về nhà ở đạt khoảng 25.000 tỷ đồng. Trong đó, khoảng 20.500 tỷ đồng được triển khai theo Nghị định 100, phần còn lại 4.800 tỷ đồng thuộc các chương trình cho vay chính sách khác.
Ở khối ngân hàng thương mại, tổng dư nợ cho vay nhà ở xã hội đạt khoảng 16.000 tỷ đồng, bao gồm 9.000 tỷ đồng theo cơ chế tín dụng thông thường và gần 7.000 tỷ đồng thuộc chương trình cho vay theo Nghị quyết 33 với sự tham gia của 9 ngân hàng. Mặc dù dư nợ của gói vay theo Nghị quyết 33 hiện ở mức gần 7.000 tỷ đồng, nhưng doanh số giải ngân thực tế đã đạt khoảng 8.293-8.297 tỷ đồng. Các ngân hàng đã ký cam kết cho vay hơn 20.500 tỷ đồng cho các dự án nhà ở xã hội, cho thấy sự cam kết mạnh mẽ từ phía các tổ chức tín dụng.
Chính sách hỗ trợ người trẻ dưới 35 tuổi mua nhà
Một điểm nhấn đáng chú ý là chủ trương hỗ trợ người dưới 35 tuổi mua nhà, đang được Ngân hàng Nhà nước thiết kế lồng ghép vào gói tín dụng 120.000 tỷ đồng theo Nghị quyết 33, thay vì tách riêng quy mô vốn. Cơ chế này cho phép mở rộng nguồn lực tín dụng khi nhu cầu thị trường tăng, thậm chí có thể huy động thêm các ngân hàng tham gia. Hiện dư nợ cho vay đối với người mua nhà dưới 35 tuổi mới đạt khoảng 240 tỷ đồng do chương trình triển khai sau, nhưng với chính sách tín dụng được thiết kế linh hoạt, phân khúc khách hàng trẻ được kỳ vọng sẽ tăng trưởng mạnh trong thời gian tới, góp phần thúc đẩy thị trường nhà ở xã hội.
Ba nhóm chính sách nổi bật thúc đẩy tín dụng nhà ở xã hội
Theo ông Nguyễn Xuân Bắc, hiện có ba nhóm chính sách nổi bật đang được triển khai để thúc đẩy tín dụng cho nhà ở xã hội:
- Hệ số rủi ro thấp hơn: Ngân hàng Nhà nước đã quy định hệ số rủi ro đối với các khoản cho vay mua nhà ở xã hội thấp hơn so với các khoản vay bất động sản thương mại thông thường. Chính sách này giúp các ngân hàng thương mại giảm áp lực về hệ số an toàn vốn, qua đó khuyến khích tích cực cho vay đối với lĩnh vực nhà ở xã hội.
- Chương trình tín dụng ưu đãi: Hai chương trình chính đang được thực hiện:
- Chương trình cho vay theo Nghị định 100 về phát triển và quản lý nhà ở xã hội, triển khai tại Ngân hàng Chính sách xã hội với lãi suất khoảng 5,4%/năm và thời hạn vay tối đa 25 năm.
- Chương trình tín dụng theo Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội (gói 120.000 tỷ đồng), triển khai qua ngân hàng thương mại với lãi suất thấp hơn 1,5-2% so với thị trường.
- Cơ chế điều hành thuận lợi: Ngân hàng Nhà nước đã có những cơ chế điều hành nhằm tạo điều kiện cho ngân hàng thương mại mở rộng tín dụng và khuyến khích tham gia các chương trình ưu đãi.
Cơ chế lãi suất ổn định và dài hạn cho người mua nhà
Liên quan việc xây dựng cơ chế lãi suất ổn định, dài hạn cho người mua nhà ở xã hội, Phó Vụ trưởng Nguyễn Xuân Bắc nhấn mạnh đây là vấn đề hết sức cần thiết. Đối tượng mua nhà ở xã hội thường có thu nhập thấp hoặc trung bình, khả năng tài chính hạn chế hơn so với người mua nhà ở thương mại. Việc thiết kế cơ chế lãi suất ưu đãi và ổn định trong thời gian dài sẽ giúp người dân yên tâm vay vốn và có khả năng trả nợ tốt hơn.
Về thời gian áp dụng ưu đãi, chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội được hưởng lãi suất ưu đãi trong khoảng 3 năm. Đối với người mua nhà, thời gian ưu đãi là 5 năm. Riêng nhóm người trẻ dưới 35 tuổi còn được hỗ trợ thêm 10 năm tiếp theo với mức lãi suất thấp hơn khoảng 1% so với lãi suất cho vay của các ngân hàng thương mại nhà nước. Như vậy, tổng thời gian được hưởng ưu đãi có thể lên tới 15 năm, tạo cơ hội lớn cho thế hệ trẻ sở hữu nhà ở.
