Thị trường chứng khoán Việt Nam ghi nhận sự gia tăng mạnh mẽ của nhà đầu tư tổ chức và khối ngoại
Tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ phát triển thị trường chứng khoán năm 2026, ông Thomas Nguyen, Giám đốc Thị trường Nước ngoài tại Công ty Chứng khoán SSI, đã chia sẻ những thông tin tích cực về sự phát triển của thị trường. Theo ông, thị trường có sự gia tăng rõ rệt của nhà đầu tư tổ chức và khối ngoại, với giao dịch của khối ngoại tăng khoảng 50%. Tỷ trọng nhà đầu tư tổ chức hiện đạt 13% và dự kiến có thể lên tối thiểu 20% trong vòng 24 tháng tới, phản ánh sự quan tâm ngày càng lớn từ các định chế tài chính quốc tế.
SSI ghi nhận tăng trưởng ấn tượng và chiến lược mở rộng
Riêng tại SSI, số tài khoản tổ chức mở mới đã tăng 52%, với khoảng 30% doanh thu đến từ nhóm này, chủ yếu là các định chế nước ngoài. Các tài khoản mới ngày càng đến từ các tổ chức lớn tại Mỹ, được thúc đẩy bởi kỳ vọng nâng hạng thị trường và các cải cách như áp dụng mã giao dịch điện tử, bãi bỏ yêu cầu hợp pháp hóa lãnh sự. Trước những cơ hội mở ra, lãnh đạo SSI nhấn mạnh rằng yêu cầu về trách nhiệm và tính minh bạch đối với các thành viên thị trường cũng gia tăng, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng.
Với lợi thế là công ty chứng khoán có độ phủ toàn cầu, SSI đang đẩy mạnh tổ chức các hoạt động kết nối nhà đầu tư cả trực tuyến và trực tiếp, nhằm đưa doanh nghiệp Việt Nam ra thị trường quốc tế. Đồng thời, công ty mở rộng chiều sâu nghiên cứu và đầu tư vào hạ tầng công nghệ để đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng cao về tốc độ xử lý, năng lực vận hành và độ ổn định giao dịch. Ở mảng ngân hàng đầu tư, trọng tâm là kết nối doanh nghiệp trong nước với nguồn vốn và nhà đầu tư toàn cầu, đồng thời nâng cao năng lực tư vấn để cấu trúc các thương vụ theo chuẩn mực quốc tế.
Đa dạng hóa nguồn cung và các nhóm ngành tiềm năng
Bên cạnh cải thiện khả năng tiếp cận thị trường, việc mở rộng nguồn cung được xác định là yêu cầu cấp thiết. Ông Thomas Nguyen nhấn mạnh sự cần thiết của việc đa dạng hóa pipeline IPO cả về ngành nghề, cấu trúc sở hữu và giai đoạn phát triển. Khi tìm kiếm cơ hội đưa thêm doanh nghiệp ra thị trường, SSI tập trung vào một số nhóm ngành có tiềm năng thu hút nhà đầu tư toàn cầu.
Thứ nhất là khối doanh nghiệp FDI. Nhiều doanh nghiệp FDI mong muốn tiếp cận thị trường vốn trong nước, và các hướng dẫn gần đây của Bộ Tài chính đã làm rõ hơn các lộ trình có thể đưa một số doanh nghiệp ra thị trường. Các công ty chứng khoán cần đảm bảo doanh nghiệp FDI hiểu rõ môi trường pháp lý đang thay đổi và được chuẩn bị với tư cách là doanh nghiệp niêm yết, có năng lực quan hệ nhà đầu tư xuất sắc.
Thứ hai là các doanh nghiệp công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trên phạm vi toàn cầu, các doanh nghiệp công nghệ thường là động lực chính của diễn biến chỉ số và tâm điểm quan tâm của nhà đầu tư. Ông Thomas Nguyen cho biết nhiều nhà đầu tư quốc tế bày tỏ sự ngạc nhiên về số lượng còn khá khiêm tốn các doanh nghiệp công nghệ niêm yết tại Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế số năng động. Yêu cầu niêm yết trên HOSE về điều kiện có lãi - vốn tạo ra rào cản đối với nhiều doanh nghiệp công nghệ khi muốn IPO. Để xử lý vấn đề này, Việt Nam có thể cân nhắc thiết lập một sàn giao dịch chuyên biệt, tương tự ChiNext tại Thâm Quyến hoặc KOSDAQ tại Hàn Quốc, nhằm giúp các doanh nghiệp tăng trưởng tiếp cận vốn công chúng sớm hơn.
Thứ ba là cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và các đợt niêm yết quy mô lớn. Đẩy nhanh cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và đưa các doanh nghiệp này ra thị trường vốn thông qua các đợt IPO và niêm yết công khai, minh bạch sẽ là chất xúc tác mạnh mẽ cho sự phát triển của thị trường. Quá trình này không chỉ tăng cường thanh khoản nhờ xuất hiện các mã cổ phiếu vốn hóa lớn, chất lượng cao, mà còn thúc đẩy quản trị doanh nghiệp, nâng cao chuẩn mực công bố thông tin, và cải thiện hiệu quả vận hành. Đồng thời, điều này mở rộng đáng kể “vũ trụ” các tài sản có thể đầu tư cho nhà đầu tư trong nước và quốc tế, tạo thêm độ sâu, sự đa dạng và sức chống chịu cho thị trường.
Kỳ vọng vào cải cách và tương lai phát triển
Cuối cùng, bên cạnh IPO, Giám đốc thị trường SSI rất kỳ vọng rằng việc nâng giới hạn sở hữu nước ngoài đối với các ngành không liên quan đến an ninh, quốc phòng sẽ tăng cường khả năng tiếp cận thị trường và khuyến khích sự tham gia lớn hơn từ các nhà đầu tư tổ chức dài hạn. Giải quyết nút thắt này kết hợp với đa dạng hóa IPO sẽ thực sự đưa Việt Nam trở thành điểm đến nổi bật trong thị trường vốn khu vực, củng cố niềm tin vào câu chuyện tăng trưởng dài hạn của đất nước.
