Chiều 26/6, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk tổ chức Hội thảo phát triển nông nghiệp công nghệ cao: Cơ hội và chiến lược cho doanh nghiệp, trong khuôn khổ chuỗi sự kiện công bố Điều chỉnh quy hoạch tỉnh Đắk Lắk thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Xúc tiến đầu tư năm 2026.
Tiềm năng nông nghiệp lớn nhưng ứng dụng công nghệ cao còn hạn chế
Phát biểu đề dẫn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk Đặng Thị Thủy cho biết, Đắk Lắk là một trong những trung tâm sản xuất nông nghiệp lớn của cả nước với khoảng 1,5 triệu ha đất nông, lâm nghiệp, trong đó hơn 824 nghìn ha đất sản xuất nông nghiệp và gần 540 nghìn ha đất bazan màu mỡ. Khu vực phía tây có thế mạnh về cà phê, sầu riêng, hồ tiêu, ca cao, mắc ca; khu vực phía đông có lợi thế về kinh tế biển, khai thác và nuôi trồng thủy sản như cá ngừ đại dương, tôm hùm. Giai đoạn 2021-2025, nông, lâm, thủy sản tăng trưởng bình quân 5,33%/năm, tỷ trọng trong GRDP đạt 38,47% năm 2025. Giá trị sản xuất trên một đơn vị diện tích đạt 213 triệu đồng/ha/năm đối với nông nghiệp và hơn 399 triệu đồng/ha/năm đối với nuôi trồng thủy sản.
Tuy nhiên, kết quả ứng dụng công nghệ cao còn khiêm tốn, chủ yếu ở mô hình nhỏ như tưới tiết kiệm, nhà kính đơn giản. Đến nay, tỉnh mới có 1 Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao Phú Yên; 1 Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao Xuân Thiện Cư M'gar của Công ty TNHH Xuân Thiện Đắk Lắk; 2 vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao: vùng Ea Tân-Krông Năng quy mô 467 ha và Khu sản xuất giống thủy sản công nghệ cao xã Xuân Lộc của Công ty TNHH Thủy sản Đắk Lộc; cùng 1 doanh nghiệp nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao là Doanh nghiệp tư nhân thủy sản Đắc Lộc.
Chính sách ưu đãi và cơ chế luồng xanh
Để thu hút đầu tư, tỉnh Đắk Lắk đã ban hành nhiều chính sách ưu đãi, tập trung cải cách thủ tục hành chính, hỗ trợ tiếp cận đất đai và phát triển hạ tầng kỹ thuật. Cụ thể, trên 84 xã, phường đặc biệt khó khăn và 18 xã, phường khó khăn, các ngành nghề được ưu đãi đầu tư theo Nghị định số 96/2026/NĐ-CP ngày 31/3/2026. Cơ chế luồng xanh trong giải quyết thủ tục hành chính về đầu tư được thực hiện theo Công văn số 1128/UBND-ĐTXD ngày 6/6/2026 của UBND tỉnh, với nguyên tắc tiếp nhận nhanh, thẩm định ưu tiên, phối hợp đồng bộ và phê duyệt nhanh. Các phường Buôn Ma Thuột, Tân An, Tân Lập, Thành Nhất, Ea Kao và Hòa Phú được ưu đãi đầu tư đặc thù theo Nghị quyết số 72/2022/QH15 ngày 15/11/2022 của Quốc hội.
Nguyên nhân ứng dụng công nghệ cao còn thấp và giải pháp
Theo bà Đặng Thị Thủy, nguyên nhân chính là vốn đầu tư ban đầu lớn, rủi ro thị trường và biến đổi khí hậu, hệ thống chính sách hỗ trợ còn phân tán, thiếu kết nối giữa nhà khoa học, doanh nghiệp và nông dân. Tại hội thảo, các chuyên gia đã chỉ ra tiềm năng, thế mạnh và cơ hội đầu tư, đồng thời thẳng thắn nhìn nhận những tồn tại. Tiến sĩ Bùi Ngọc Dung, Viện Quy hoạch và thiết kế nông nghiệp, nhấn mạnh: “Phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao là xu thế tất yếu nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và bảo đảm phát triển bền vững”. Ông cho biết công nghệ cao giúp tối ưu hóa chi phí, bảo vệ tài nguyên, giảm thiểu tác động thời tiết, đảm bảo nông sản an toàn và nâng cao giá trị gia tăng. Việc đầu tư bài bản vào nông nghiệp công nghệ cao là đòn bẩy chuyển dịch từ số lượng sang chất lượng, hướng tới hệ sinh thái nông nghiệp xanh và bền vững.
Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Lan, Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam, đề xuất xây dựng mô hình trình diễn gắn với vùng nguyên liệu trọng điểm, như mô hình cà phê thông minh - tuần hoàn - phát thải thấp tại Buôn Ma Thuột, mô hình sầu riêng công nghệ cao và truy xuất nguồn gốc tại Krông Pắc, mô hình liên kết tuần hoàn trồng trọt - chăn nuôi - năng lượng sinh học tại Ea Súp, Buôn Đôn. Bà cũng đề nghị nghiên cứu cơ chế phối hợp đào tạo, chuyển giao công nghệ cho khu vực Tây Nguyên, hình thành mạng lưới đào tạo phục vụ nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp và cán bộ kỹ thuật địa phương, đồng thời xây dựng mô hình hợp tác đổi mới sáng tạo nông nghiệp giữa tỉnh, Học viện Nông nghiệp Việt Nam, doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Mục tiêu tăng trưởng và định hướng chiến lược
Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thiên Văn cho biết: “Tỉnh Đắk Lắk không chỉ nhìn nhận doanh nghiệp là đối tượng thu hút đầu tư, mà xác định các doanh nghiệp là những người đồng hành chiến lược trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, là 'chìa khóa' để hiện thực hóa khát vọng đưa nông sản Đắk Lắk vươn ra thế giới”. Ông nhấn mạnh tỉnh tập trung phát triển nông nghiệp chất lượng cao, ưu tiên nông nghiệp hữu cơ, gắn với du lịch và công nghệ cao theo chuỗi giá trị, kết nối chế biến với thị trường, chuyển từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp. Mục tiêu cụ thể: tăng trưởng ngành nông nghiệp đạt 5,56% giai đoạn 2026-2030; tỷ trọng giá trị sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao đạt hơn 30% và hình thành 300 hợp tác xã nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao vào năm 2030.
Để đạt mục tiêu, tỉnh sẽ triển khai đồng bộ các giải pháp: đột phá về đất đai, hình thành ngân hàng quỹ đất, tích tụ đất đai tạo quỹ đất sạch, ưu đãi thuế và đất đai để thu hút tập đoàn lớn làm hạt nhân dẫn dắt chuỗi giá trị. Đồng thời cắt giảm thủ tục hành chính theo hướng “bốn giảm” (giảm đầu mối, thời gian, chi phí, phiền hà), chuyển từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm”, áp dụng quy trình “một cửa” liên thông. Nhà đầu tư có thể tra cứu danh mục dự án kêu gọi đầu tư tại Cổng thông tin điện tử tỉnh hoặc liên hệ trực tiếp để được hướng dẫn pháp lý.
Hội thảo là diễn đàn để cơ quan quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp và nhà đầu tư gặp gỡ, trao đổi, nhận diện cơ hội, thảo luận cơ chế chính sách và giải pháp thúc đẩy đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao, tạo bứt phá cho phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Đắk Lắk trong giai đoạn mới.
