Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân 6 tháng đầu năm 2026 tăng 4,38% so với cùng kỳ năm 2025, theo số liệu vừa được Tổng cục Thống kê công bố. Đây là mức tăng cao hơn so với mục tiêu 4% mà Quốc hội đề ra cho cả năm, đặt ra thách thức cho việc kiểm soát lạm phát trong những tháng còn lại.
Nguyên nhân chính khiến CPI tăng
Hai nhóm hàng hóa và dịch vụ có tác động lớn nhất đến CPI là giao thông và nhà ở, vật liệu xây dựng. Cụ thể, nhóm giao thông tăng 12,45% so với cùng kỳ, chủ yếu do giá xăng dầu trong nước điều chỉnh theo giá thế giới. Nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng tăng 6,78%, trong đó giá thuê nhà tăng 4,2% và giá vật liệu xây dựng tăng 8,1%.
Bên cạnh đó, nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 3,85%, với giá lương thực tăng 4,2% và thực phẩm tăng 3,6%. Nhóm giáo dục tăng 5,1% do một số địa phương điều chỉnh học phí từ đầu năm học mới.
Một số nhóm hàng có mức tăng thấp hơn
Nhóm bưu chính viễn thông giảm 0,2% so với cùng kỳ, nhóm văn hóa giải trí và du lịch tăng 1,8%. Nhóm may mặc, mũ nón, giày dép tăng 2,3%. Nhóm đồ uống và thuốc lá tăng 2,9%.
Lạm phát cơ bản (CPI loại trừ lương thực, thực phẩm tươi sống, năng lượng và mặt hàng do Nhà nước quản lý) bình quân 6 tháng đầu năm tăng 3,15% so với cùng kỳ, thấp hơn mức CPI chung, cho thấy áp lực lạm phát chủ yếu đến từ yếu tố giá năng lượng và thực phẩm.
Dự báo và giải pháp
Theo bà Nguyễn Thị Hương, Vụ trưởng Vụ Thống kê giá (Tổng cục Thống kê), để đạt mục tiêu CPI cả năm dưới 4%, cần tiếp tục theo dõi sát diễn biến giá xăng dầu và các mặt hàng thiết yếu, đồng thời điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt. Bà Hương cho biết: “Chúng tôi dự báo CPI tháng 7 có thể tăng nhẹ do nhu cầu tiêu dùng tăng trong dịp hè, nhưng từ tháng 8 trở đi sẽ ổn định hơn nếu không có biến động lớn về giá dầu.”
Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước sẽ phối hợp để kiểm soát lạm phát, bao gồm việc giảm thuế nhập khẩu xăng dầu và điều chỉnh giá điện hợp lý. Chính phủ cũng chỉ đạo tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý.
Trong 6 tháng đầu năm, CPI tăng cao nhất vào tháng 1 (5,2%) và tháng 2 (5,1%) do ảnh hưởng của Tết Nguyên đán, sau đó giảm dần và ổn định ở mức 4,1% vào tháng 6. Các chuyên gia kinh tế cho rằng, nếu giá dầu thế giới không tăng đột biến, Việt Nam có thể kiểm soát lạm phát cả năm ở mức 4-4,5%.
