Lần đầu tiên trong lịch sử ngành ngân hàng Việt Nam, tiền gửi của dân cư vào hệ thống ngân hàng đã vượt mốc 10,3 triệu tỷ đồng, thiết lập một kỷ lục chưa từng có. Theo số liệu mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước, tính đến cuối tháng 1/2026, lượng tiền gửi này đạt hơn 10,3 triệu tỷ đồng, tăng 0,45% so với cuối năm 2025. So với cùng kỳ năm trước (tháng 1/2025 chỉ đạt 7,188 triệu tỷ đồng), con số này đã tăng gần 3,2 triệu tỷ đồng chỉ trong vòng một năm.
Tiền gửi doanh nghiệp giảm
Trong khi tiền gửi dân cư tăng mạnh, tiền gửi của các doanh nghiệp và tổ chức kinh tế lại giảm. Cụ thể, tính đến cuối tháng 1/2026, tiền gửi của khối này chỉ còn hơn 6 triệu tỷ đồng, giảm tới 1,62% so với cuối năm 2025. Tổng phương tiện thanh toán (chưa bao gồm giấy tờ có giá) đạt hơn 19,5 triệu tỷ đồng, tăng 0,69% so với cuối năm ngoái.
Về tín dụng, tính đến giữa tháng 5/2026, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt khoảng 19,4 triệu tỷ đồng, tăng 18,3% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, huy động vốn đạt khoảng 18 triệu tỷ đồng, tăng gần 14,9%.
Lãi suất huy động giảm theo yêu cầu của Ngân hàng Nhà nước
Sau chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước về việc giảm lãi suất để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp, hầu hết các ngân hàng thương mại đã điều chỉnh giảm lãi suất huy động từ 1-2% so với đầu tháng 4. Cụ thể, HDBank áp dụng lãi suất đặc biệt 7,2%/năm cho kỳ hạn 12 tháng và 7,6%/năm cho kỳ hạn 13 tháng dành cho khách hàng gửi từ 500 tỷ đồng trở lên, nhận lãi cuối kỳ. Sacombank niêm yết lãi suất cao nhất 7,1%/năm cho kỳ hạn 24 và 36 tháng khi gửi online. VPBank áp dụng lãi suất 6,2%/năm cho kỳ hạn 6 tháng với khoản tiền 100 triệu đồng. Các ngân hàng thương mại nhà nước như Agribank duy trì lãi suất ổn định ở mức thấp, cao nhất là 6%/năm cho kỳ hạn 24 tháng.
Trước đó, từ cuối năm 2025, lãi suất tiết kiệm đã có xu hướng tăng và lan rộng trong những tháng đầu năm 2026. Nguyên nhân được Ngân hàng Nhà nước lý giải là do bối cảnh quốc tế biến động, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đẩy giá dầu tăng, gây áp lực lên lạm phát. Bên cạnh đó, nhu cầu vốn cao và sự cạnh tranh huy động giữa các ngân hàng đã đẩy mặt bằng lãi suất tăng trong quý I.
Ngân hàng Nhà nước siết chặt lãi suất
Để kiểm soát tình hình, Ngân hàng Nhà nước đã yêu cầu các chi nhánh khu vực giám sát chặt chẽ lãi suất huy động và cho vay của từng ngân hàng. Những ngân hàng có mức lãi suất huy động cao bất thường so với mặt bằng chung sẽ bị đưa vào diện kiểm tra. Ngân hàng Nhà nước khẳng định sẽ duy trì mặt bằng lãi suất thấp để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp tiếp cận vốn với chi phí hợp lý, góp phần đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số. Đồng thời, cơ quan này sẽ tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, sẵn sàng hỗ trợ thanh khoản và tăng cường thanh tra, giám sát để đảm bảo thực hiện nghiêm chủ trương giảm lãi suất của Chính phủ.
Nam A Bank bất ngờ tăng lãi suất
Trong bối cảnh Ngân hàng Nhà nước siết lãi suất, ngày 25/5, Ngân hàng TMCP Nam Á (Nam A Bank) bất ngờ điều chỉnh tăng lãi suất huy động đối với các kỳ hạn từ 6 đến 36 tháng. Đây là một trong số ít ngân hàng tăng lãi suất trong tháng 5. Theo biểu lãi suất huy động trực tuyến mới nhất, lãi suất kỳ hạn 6-8 tháng tăng 0,3 điểm phần trăm, lên 6,4%/năm cho kỳ hạn 6 tháng và 6,5%/năm cho kỳ hạn 7-8 tháng. Lãi suất kỳ hạn 9-11 tháng tăng 0,4 điểm phần trăm, lên 6,6%/năm. Kỳ hạn 12 tháng cũng được nâng lên 6,6%/năm. Đối với kỳ hạn 13-17 tháng, lãi suất đồng loạt niêm yết ở mức 6,7%/năm, tăng 0,4 điểm phần trăm. Đáng chú ý, lãi suất cao nhất tại Nam A Bank lên đến 6,9%/năm cho kỳ hạn 18-36 tháng. Trong khi đó, lãi suất kỳ hạn 1-5 tháng vẫn giữ nguyên, với 4,6%/năm cho kỳ hạn 1 tháng và 4,75%/năm cho kỳ hạn 2-5 tháng.
