Nông dân Đồng bằng sông Cửu Long đang bước vào chính vụ thu hoạch sầu riêng, nhưng năm nay giá giảm sâu, lượng tiêu thụ chậm, buộc nhà vườn phải mang trái ra vỉa hè bán lẻ với hy vọng gỡ gạc chút vốn. Tại Cần Thơ, trên đoạn đường Nguyễn Văn Cừ dài vài trăm mét, có hàng chục điểm bán sầu riêng giá rẻ, với mức giá nguyên trái chỉ từ 30.000-40.000 đồng/kg, loại đã tách vỏ (cơm) cũng chỉ 160.000 đồng/kg.
Nguyên nhân giá sầu riêng giảm sâu
Theo các nhà vườn, thương lái vào vườn mua với giá quá thấp, nhưng đến ngày thu hoạch không thể không thu hoạch, nên họ phải cắt trái đem ra đường bán lẻ, mong gỡ được chút nào hay chút đó, đặc biệt tranh thủ mấy ngày nghỉ lễ có nhiều khách du lịch đi qua. Bà Nguyễn Thị Muội (xã Phong Điền, Cần Thơ) cho biết: “Mấy ngày nghỉ lễ, nhiều khách du lịch đi qua đây mình bán có thể được 50.000 đồng/kg, còn thương lái vào vườn mua có 30.000 đồng/kg, mà đây là loại đẹp, chứ loại không đẹp thương lái mua chỉ 10.000-15.000 đồng/kg, năm nay coi như thất thu”.
Nhiều nhà vườn cho rằng, sầu riêng vào vụ nhưng khó xuất khẩu, đặc biệt ở khâu kiểm nghiệm các chỉ tiêu như cadimi và chất vàng O. Nhiều doanh nghiệp tạm ngưng thu mua, khiến giá giảm. Chị Phan Thị Đầm (xã Phong Điền, Cần Thơ) chia sẻ: “Khó đi xuất khẩu được nên các kho không ăn hàng, thương lái không đến, sầu chín rụng, tôi bán trước được 30.000/kg, bà con bán sau chỉ có 23.000-28.000 đồng/kg tùy loại thôi”.
Tình trạng thua lỗ của nông dân
Ông Nguyễn Văn Vinh (xã Quới Thiện, tỉnh Vĩnh Long) cho biết, tại địa phương, nhiều nhà vườn sầu riêng đang vào thu hoạch, giá bán tại vườn bình quân khoảng trên 30.000 đồng/kg, thậm chí bán xô chưa tới 30.000 đồng/kg. Với mức giá này, người trồng sầu riêng không có lãi. Hiện thương lái ít khi đặt cọc trước, cẩn trọng do giá cả không ổn định.
Sở Nông nghiệp và Môi trường Vĩnh Long cho biết năm 2025, Vĩnh Long có diện tích sầu riêng hơn 8.140ha. Diện tích trồng mới tăng nhanh và tự phát, dẫn đến rủi ro về năng suất và chất lượng. Nông dân còn nhiều lúng túng trong việc quản lý kim loại nặng (Cadimi) từ đất, phân bón đến các chất làm đẹp trái như vàng O.
Chuỗi liên kết tiêu thụ lỏng lẻo
Sở Nông nghiệp và Môi trường Vĩnh Long cho rằng chuỗi liên kết tiêu thụ lỏng lẻo nên xảy ra tình trạng "tranh mua, tranh bán", "bẻ cọc", bỏ hợp đồng khi giá biến động, hàng hoá khó qua cửa khẩu. Ngoài ra, chế biến sâu còn hạn chế, chủ yếu vẫn là xuất khẩu trái, cấp đông đơn giản, chưa đa dạng hóa được sản phẩm để giảm áp lực tiêu thụ lúc chính vụ.
Giá sầu riêng Ri6 rơi tự do, nông dân đứng ngồi không yên. Giá sầu riêng Ri6 dưới 30.000 đồng/kg, nông dân đối mặt với thua lỗ, trong khi thương lái trì hoãn thu mua, ép giá, còn đầu ra ách tắc vì nỗi lo cadimi.
Đối thủ của sầu riêng Việt Nam có lợi thế mới khi tuyến đường sắt kết nối Trung Quốc - Lào - Thái Lan chở sầu riêng tươi được đưa vào vận hành, giúp rút ngắn thời gian vận chuyển, giảm chi phí và hạn chế các tổn thất về hàng hóa.
Giá sầu riêng rớt mạnh trong những ngày gần đây, thậm chí có loại giảm hơn 50.000 đồng/kg so với hồi đầu năm.
