Hungary cảnh báo phủ quyết khoản vay khổng lồ của EU cho Ukraine
Thủ tướng Hungary Viktor Orban đã đưa ra tối hậu thư rõ ràng: nếu Ukraine không khôi phục hoạt động của đường ống dẫn dầu Druzhba, Budapest sẽ chặn khoản vay 90 tỷ euro (tương đương 106 tỷ USD) mà Liên minh châu Âu (EU) dành cho Kiev. Tuyên bố cứng rắn này được ông Orban đăng tải trên mạng xã hội vào ngày 20/2, với thông điệp "Chúng tôi sẽ không để bị chèn ép".
Đường ống Druzhba - điểm nóng tranh cãi
Hungary cùng với Slovakia hiện là hai quốc gia thành viên EU cuối cùng vẫn phụ thuộc vào nguồn dầu Nga vận chuyển qua đường ống Druzhba. Phía Ukraine giải thích rằng đoạn đường ống chạy qua lãnh thổ nước này buộc phải đóng cửa sau khi bị hư hại trong cuộc tấn công của Nga vào tháng 1/2026.
Tuy nhiên, Hungary và Slovakia đều bác bỏ lập luận này. Họ khẳng định Ukraine đã hoàn tất việc sửa chữa thiệt hại, nhưng cố tình trì hoãn tái khởi động hoạt động vận chuyển dầu vì động cơ chính trị. Ngoại trưởng Hungary Peter Szijjarto cáo buộc: "Khi chặn dầu tới Hungary qua đường ống Druzhba, Ukraine đã vi phạm Hiệp định Hiệp hội EU - Ukraine, phá vỡ các cam kết với EU. Chúng tôi sẽ không nhượng bộ trước hành vi tống tiền này".
Phản ứng dây chuyền từ Slovakia
Đồng minh Hungary trong vấn đề này, Slovakia, cũng đang gia tăng sức ép lên Ukraine. Bộ trưởng Kinh tế Slovakia Denisa Sakova tiết lộ ngày 20/2 rằng Kiev sẽ tiếp tục trì hoãn khôi phục vận chuyển dầu qua đường ống Druzhba ít nhất đến hết ngày 24/2.
Trước đó hai ngày, Thủ tướng Slovakia Robert Fico đã ban bố tình trạng khẩn cấp về nguồn cung năng lượng và đe dọa áp dụng các biện pháp trả đũa cứng rắn nếu đường ống không được mở lại trong thời gian sớm nhất. Động thái này cho thấy mức độ nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng năng lượng mà cả hai quốc gia Trung Âu đang phải đối mặt.
Biện pháp đối phó khẩn cấp
Trước tình hình căng thẳng, Chính phủ Hungary đã có động thái chủ động khi tuyên bố giải phóng khoảng 1,8 triệu thùng dầu thô từ kho dự trữ chiến lược quốc gia vào ngày 19/2. Lượng dầu này nhằm bù đắp phần thiếu hụt do gián đoạn nguồn cung từ đường ống Druzhba.
Theo số liệu từ Hiệp hội Dự trữ Hydrocarbon Hungary, tính đến cuối tháng 1/2026, nước này có đủ lượng dầu thô và các sản phẩm xăng dầu dự trữ để đáp ứng nhu cầu sử dụng trong 96 ngày. Tuy nhiên, việc phải khai thác kho dự trữ chiến lược cho thấy áp lực ngày càng gia tăng.
Khoản vay 90 tỷ euro và những cam kết phức tạp
Bối cảnh của cuộc đối đầu này liên quan trực tiếp đến thỏa thuận quan trọng mà các nhà lãnh đạo EU đạt được vào tháng 12/2025. Sau nhiều tháng đàm phán căng thẳng, khối này cuối cùng đã đồng thuận về khoản vay 90 tỷ euro hỗ trợ Ukraine.
Theo kế hoạch chi tiết, 24 trong tổng số 27 nước thành viên EU sẽ cùng huy động số tiền khổng lồ này thông qua thị trường tài chính quốc tế. Liên minh châu Âu tạm thời gánh khoản nợ cùng với lãi suất có thể lên đến 3,5 tỷ USD mỗi năm, nhằm duy trì viện trợ quân sự và chi phí hoạt động cho Ukraine trong năm tài khóa 2026-2027.
Điều đáng chú ý là ba nước Hungary, Slovakia và Cộng hòa Czech đã không tham gia chia sẻ nghĩa vụ tài chính trong phương án này. Đổi lại, họ từng cam kết không sử dụng quyền phủ quyết để cản trở kế hoạch hỗ trợ tài chính cho Ukraine. Tuy nhiên, tuyên bố mới nhất của Thủ tướng Orban đang đe dọa phá vỡ cam kết đó, đẩy EU vào tình thế khó xử.
Cuộc khủng hoảng đường ống Druzhba không chỉ là vấn đề kỹ thuật hay năng lượng thuần túy, mà đã trở thành con bài đàm phán chính trị quan trọng. Việc Hungary sẵn sàng sử dụng quyền phủ quyết đối với khoản vay 106 tỷ USD cho thấy Budapest đang đặt ưu tiên an ninh năng lượng lên trên các thỏa thuận đoàn kết trong khối. Tình hình này đặt ra thách thức lớn cho sự thống nhất của EU trong bối cảnh xung đột Ukraine vẫn tiếp diễn.
