Ngày 16/4/2026, Kế hoạch kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ chính thức được ban hành, với trọng tâm hoàn thiện thể chế, chính sách ưu đãi người có công. Bộ Nội vụ đề xuất tăng 8% mức chuẩn trợ cấp lên 3.012.000 đồng từ 1/7/2026, mở rộng đối tượng liệt sĩ và nâng chế độ điều dưỡng hằng năm cho thương binh, bệnh binh nặng.
Hoàn thiện thể chế, chính sách ưu đãi người có công
Theo bà Vũ Ngọc Thủy, Phó Cục trưởng Cục Người có công (Bộ Nội vụ), hệ thống pháp luật về người có công được xây dựng từ sớm và thường xuyên rà soát. Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng năm 2020 và các nghị định hướng dẫn liên tục được sửa đổi. Năm 2026, Bộ Nội vụ tập trung hoàn thiện thể chế nhằm nâng cao hiệu quả chăm lo đời sống người có công.
Cụ thể, Bộ tham mưu tổng kết Chỉ thị 14-CT/TW của Ban Bí thư, xây dựng Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung Pháp lệnh Ưu đãi người có công, hoàn thiện nghị định thay thế Nghị định 131/2021/NĐ-CP và Nghị định 75/2021/NĐ-CP, đồng thời ban hành cơ chế đặc thù xác định danh tính hài cốt liệt sĩ và cải cách thủ tục hành chính.
Đề xuất tăng trợ cấp 8% và mở rộng đối tượng liệt sĩ
Bộ Nội vụ đề xuất điều chỉnh điều kiện công nhận liệt sĩ từ “đấu tranh chống tội phạm” sang “đấu tranh phòng, chống tội phạm” để bao quát thực tiễn. Mức chuẩn trợ cấp ưu đãi tăng từ 2.789.000 đồng lên 3.012.000 đồng, dự kiến áp dụng từ 1/7/2026.
Chế độ điều dưỡng được chuyển từ “2 năm/lần” sang “hằng năm” đối với thương binh, bệnh binh, người nhiễm chất độc hóa học có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% đến 80%. Đồng thời bổ sung trợ cấp người phục vụ cho cán bộ lão thành cách mạng và cán bộ tiền khởi nghĩa (trên 90 tuổi) nhằm bảo đảm công bằng và nhân văn.
Thách thức về cơ sở dữ liệu và cải cách thủ tục hành chính
Bà Vũ Ngọc Thủy nhấn mạnh thách thức lớn là hệ thống hồ sơ, dữ liệu bị thất thoát do chiến tranh và thiên tai. Bộ Nội vụ đang nỗ lực xây dựng lại cơ sở dữ liệu để tham mưu chính sách thỏa đáng. Một ưu tiên hàng đầu là cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính về người có công, nhằm bảo đảm mức sống của người có công bằng hoặc cao hơn mức trung bình của người dân địa phương.
Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ
Trong khuôn khổ Chiến dịch 500 ngày đêm, việc xây dựng và hoàn thiện thể chế được Chính phủ chỉ đạo trực tiếp. Các văn bản như Pháp lệnh sửa đổi, Nghị định 131, Nghị định 75 và Nghị quyết 26/2026/NQ-CP về cơ chế đặc thù giám định ADN được triển khai trong thời gian ngắn.
Bà Thủy chia sẻ: “Tôi thực sự xúc động khi chứng kiến nỗ lực của các lực lượng tham gia chiến dịch, sự sẻ chia thông tin và những buổi đón hài cốt liệt sĩ trở về. Những hoạt động này giúp tôi nhận thức rõ hơn trách nhiệm của mình”. Chiến dịch huy động tổng lực từ Trung ương đến địa phương, đặt mục tiêu tạo bước ngoặt cho công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính liệt sĩ, đồng thời xây dựng nền tảng dữ liệu cho các giai đoạn sau.
