Ngã Ba Cây Gòn: 'Chợ Lao Động' Đặc Biệt Chỉ Họp Mùa Hái Tiêu Ở Đắk Lắk
Không bán rau, cá hay hàng hóa thông thường, ngôi chợ bên đường tại ngã ba cây Gòn, nằm giữa xã Ea Ktur và xã Dray Bhăng, tỉnh Đắk Lắk, chỉ nhộn nhịp vào mỗi mùa thu hoạch hồ tiêu. Từ tờ mờ sáng, hàng trăm lao động đã tụ tập tại đây, chờ đợi các chủ vườn đến thuê nhân công hái tiêu, tạo nên một cảnh tượng độc đáo và đầy nhọc nhằn.
Hành Trình Tìm Việc Từ Sớm Tinh Mơ
Cứ đến vụ thu hoạch hồ tiêu, nhiều lao động từ các địa phương trong tỉnh Đắk Lắk lại tất bật tìm kiếm công việc hái tiêu thuê. Tin đồn lan truyền rằng chỉ cần có mặt tại ngã ba cây Gòn từ sáng sớm là có thể gặp được các chủ vườn đang cần gấp nhân công. Trước 6 giờ sáng, từng tốp người đã tập trung dọc vệ đường, sẵn sàng cho một ngày làm việc vất vả.
Khi chủ vườn xuất hiện, hai bên nhanh chóng trao đổi về mức giá công: có thể làm theo ngày hoặc hái tiêu khoán, tính tiền dựa trên sản lượng thu hoạch. Ông Nguyễn Văn Cự (61 tuổi, ở xã Hòa Sơn) cùng vợ đã di chuyển hơn 40 km từ nhà đến điểm chờ việc này. Dù tuổi đã cao, vợ chồng ông vẫn tranh thủ những ngày rảnh rỗi để đi hái tiêu thuê, kiếm thêm thu nhập phụ giúp gia đình.
Ông Cự chia sẻ: "Công việc này phụ thuộc rất nhiều vào thời tiết. Chỉ cần mưa gió là cả ngày phải nghỉ, thu nhập vì thế cũng bấp bênh. Những người hái tiêu chuyên nghiệp, nhất là bà con đồng bào dân tộc thiểu số, thường làm rất nhanh. Họ quen việc, dẻo dai, mang theo cơm để bám vườn từ sáng đến tối nhằm tăng thu nhập."
Nghề Hái Tiêu Thuê: Vất Vả Nhưng Đầy Hy Vọng
Không xa chỗ ông Cự ngồi đợi, bà Võ Thị Thử (49 tuổi, cũng ở xã Hòa Sơn) kiên nhẫn chờ chủ vườn đến thuê. Với nhiều năm kinh nghiệm đi hái tiêu thuê, bà Thử hiểu rõ sự vất vả của công việc: phải dậy từ sớm, di chuyển quãng đường xa rồi làm việc liên tục nhiều giờ đồng hồ. Thế nhưng, vì mưu sinh, nhiều người vẫn gắn bó với nghề này mỗi mùa thu hoạch.
Bà Thử cho biết: "Ngã ba cây Gòn lâu nay đã trở thành điểm quen thuộc của những người hái tiêu thuê. Những năm trước khi thiếu nhân công, nhiều chủ vườn còn treo bảng trên xe máy để tìm người hái tiêu. Nếu không thu hoạch kịp thời điểm thì nhà vườn sẽ chịu thiệt hại rất lớn."
Thị Trường Nhân Công Biến Động: Từ Công Nhật Sang Hái Khoán
Theo phản ánh của người dân, thị trường nhân công hái tiêu ở Đắk Lắk hiện đã có nhiều thay đổi đáng kể. Thay vì trả công theo ngày như trước đây, nhiều chủ vườn đã chuyển sang hình thức hái khoán theo sản lượng, tạo sự linh hoạt cho cả đôi bên.
Ông Võ Quang Vỹ (45 tuổi, ở xã Ea Ktur) giải thích: "Bây giờ đa số hái tiêu khoán chứ ít ai nhận công ngày. Làm khoán thì đôi bên thoải mái, hái nhiều hưởng nhiều. Người hái giỏi có thể kiếm được từ 400.000 đến 450.000 đồng mỗi ngày. Giá khoán năm nay dao động khoảng 4.000 đến 5.000 đồng/kg, tùy thuộc vào vườn tiêu sai hay ít trái."
Tuy nhiên, vẫn có một bộ phận lao động lựa chọn hái tiêu công nhật với mức thù lao khoảng 350.000 đồng/ngày. Nếu làm thêm vài giờ buổi chiều, thu nhập có thể đạt gần 500.000 đồng/ngày. Ông Vỹ chia sẻ thêm: "Phần lớn người làm công nhật là lao động từ vùng khác đến. Họ thường hái từ khoảng 7 giờ sáng đến 15 giờ rồi về. Tuy vậy, vào cao điểm thu hoạch, việc tìm đủ nhân công hái tiêu vẫn còn khá khó khăn."
Kết Thúc Một Ngày, Hy Vọng Cho Ngày Mai
Khi mặt trời dần lên cao, từng nhóm lao động lần lượt theo các chủ vườn rời khỏi ngã ba cây Gòn. Ngôi chợ bên đường lại trở nên vắng vẻ, nhưng sáng hôm sau sẽ tiếp tục nhộn nhịp như cũ. Với nhiều lao động nghèo ở Đắk Lắk, những chuyến đi từ tờ mờ sáng đến điểm hẹn này không chỉ đơn thuần là tìm việc hái tiêu, mà còn là hy vọng có thêm khoản tiền trang trải cho cuộc sống gia đình, thể hiện sự chịu thương chịu khó của người dân nơi đây.
