Du lịch thường đi kèm với những bữa ăn uống thoải mái, nhưng đây cũng là lúc đường huyết dễ mất kiểm soát nhất. Việc thay đổi giờ giấc, ăn nhiều đồ ngọt hoặc bỏ bữa có thể khiến cơ thể rơi vào trạng thái dao động nguy hiểm.
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Mỹ, di chuyển, thay đổi thực phẩm và lịch sinh hoạt đều ảnh hưởng trực tiếp đến đường huyết, đặc biệt ở người mắc tiểu đường.
Ăn uống thất thường, cơ thể phản ứng ra sao?
Khi ăn nhiều tinh bột tinh chế, đồ ngọt hoặc nước có đường, glucose hấp thu nhanh vào máu khiến đường huyết tăng vọt. Ngược lại, nếu bỏ bữa hoặc ăn quá ít, đường huyết có thể tụt nhanh.
Theo bác sĩ Osama Hamdy, làm việc tại Joslin Diabetes Center (ĐH Harvard), việc ăn uống thất thường là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến đường huyết dao động mạnh ở người đi du lịch. Ông nhấn mạnh cơ thể cần một nhịp ăn ổn định để kiểm soát glucose hiệu quả.
Carbohydrate là yếu tố chính chi phối mức đường huyết, và tốc độ tăng phụ thuộc vào loại thực phẩm cũng như cách kết hợp trong bữa ăn, theo CDC Mỹ.
Điều đáng lo là khi du lịch, nhiều người ăn uống tùy hứng, khiến cơ thể không kịp thích nghi. Tình trạng này có thể gây mệt mỏi, chóng mặt, thậm chí tăng nguy cơ biến chứng nếu kéo dài.
Ăn thế nào để không vỡ đường?
Các khuyến nghị từ CDC Mỹ cho thấy lựa chọn thực phẩm đóng vai trò then chốt.
- Nên ưu tiên: ngũ cốc nguyên hạt, rau xanh, trái cây ít ngọt
- Đạm nạc như cá, thịt gà, trứng
- Hạn chế đồ chiên, nước ngọt, bánh kẹo
Theo Rita Kalyani, bác sĩ chuyên khoa nội tiết tại Johns Hopkins Medicine (Mỹ), việc lựa chọn thực phẩm có chỉ số đường huyết thấp và kiểm soát khẩu phần là chìa khóa giúp tránh tăng đường huyết sau ăn.
Một sai lầm phổ biến là để quá đói rồi ăn nhiều một lúc. Cách này khiến đường huyết tăng nhanh sau bữa ăn. Thay vào đó, nên ăn đúng giờ, chia nhỏ khẩu phần nếu cần.
Mang theo đồ ăn nhẹ như hạt, sữa chua không đường hoặc bánh mì nguyên cám cũng giúp tránh lệ thuộc vào đồ ăn nhanh.
Thói quen nhỏ nhưng dễ bị bỏ qua
Không chỉ ăn uống, lối sống khi du lịch cũng ảnh hưởng đến đường huyết.
CDC Mỹ khuyến cáo nên uống đủ nước vì mất nước có thể làm tăng đường huyết. Đồng thời, vận động nhẹ như đi bộ giúp cơ thể sử dụng glucose hiệu quả hơn.
Việc kiểm tra đường huyết thường xuyên, đặc biệt khi lịch sinh hoạt thay đổi, cũng là yếu tố quan trọng giúp phát hiện sớm bất thường.
Cảnh báo với người có bệnh nền
Người mắc tiểu đường hoặc bệnh tim mạch cần chuẩn bị kỹ trước khi đi xa, bao gồm mang đủ thuốc và thiết bị theo dõi, theo Johns Hopkins Medicine.
Thời tiết nóng, mất nước hoặc thay đổi múi giờ có thể khiến đường huyết biến động mạnh hơn bình thường. Nếu chủ quan, nguy cơ biến chứng có thể tăng lên.
