Những Người Gom Rác Thầm Lặng Đón Tết: Nhọc Nhằn Đêm Trắng Và Ước Mơ Bình Dị
Trong không khí rộn ràng của những ngày cuối năm Ất Tỵ, khi nhà nhà tại TP.HCM đang tất bật trang hoàng và mua sắm, thì trên các con đường, những người gom rác vẫn âm thầm với cuộc hành trình không nghỉ. Họ là những người lao động thầm lặng, đảm bảo sự sạch đẹp cho phố phường trong dịp tết.
Nhọc Nhằn Những Đêm Trắng Xuyên Tết
Bất kể trời nắng rát da hay đêm sương lạnh, hình ảnh anh Sơn Ngọc Thành (42 tuổi) gồng mình kéo chiếc xe tự chế đầy ắp rác trong hẻm nhỏ ra đường lớn khiến ai chứng kiến cũng không khỏi xót xa. Với họ, tết không phải là thời gian nghỉ ngơi, mà là những đêm trắng "canh" xe ép, là những bữa cơm vội vàng bên thùng rác hôi hám để đổi lấy sự sạch đẹp cho thành phố.
Hơn 10 năm gắn bó với nghề, anh Thành chưa một lần được hưởng trọn vẹn niềm vui đêm giao thừa bên gia đình. Công việc của anh bắt đầu từ 9 giờ tối, len lỏi vào các tuyến như C1, C4, Phạm Hùng... và thường chỉ kết thúc khi bình minh gần ló dạng. "Làm nghề này giấc ngủ chập chờn lắm. Có khi 11 - 12 giờ đêm xe ép mới qua, anh em phải thức trực chờ đổ rác. Nhiều lúc mệt quá, nằm gục ngay trên xe kéo hoặc mượn tạm chiếc ghế bố của ai đó bỏ đi bên lề đường để ngả lưng," anh Thành bùi ngùi chia sẻ.
Công Việc Vất Vả Hơn Trong Dịp Tết
Đặc thù địa bàn xã Bình Hưng với nhiều hẻm nhỏ ngoằn ngoèo khiến công việc càng thêm phần nặng nhọc. Xe tải lớn không vào được, các anh phải dùng xe máy lôi tự chế nhỏ thu gom rác trong hẻm đưa ra ngoài, làm "tăng chi phí" thời gian và sức lao động. Một xe rác đầy phải mất hơn 4 tiếng đồng hồ mới thu gom xong.
Những ngày cận tết, lượng rác thải từ việc dọn dẹp nhà cửa tăng gấp 3 - 4 lần bình thường. Nếu ngày thường chỉ có 2 xe, thì ngày tết có khi lên đến 5 xe mỗi ngày. Việc đợi xe ép rác rất vất vả khiến công việc ca đêm thường kéo dài đến tận sáng. Đến sáng hôm sau, các anh lại tiếp tục công việc đi thu gom rác dù cả đêm mệt nhọc, chập chờn không được ngủ đủ giấc.
Khi "Bao Đỏ" Là Sự Sẻ Chia, Không Phải Là Gánh Nặng
Thời gian qua, câu chuyện về "tiền rác tháng 13" đã gây ra không ít ý kiến trái chiều. Tuy nhiên, nếu lắng nghe tâm sự của anh Phạm Văn Năng, một người quản lý tổ rác với hơn 10 năm kinh nghiệm, chúng ta sẽ thấy một góc nhìn khác đầy tính nhân văn.
Anh Năng bộc bạch: "Chúng tôi không xin tiền tháng 13, chúng tôi cũng không đi đòi nợ. Đó là công sức, là sự bồi dưỡng mà anh em mong bà con thương tình sẻ chia. Ngày tết, ai cũng dọn nhà, từ mền mùng chiếu gối cũ đến cành đào, gốc quất... tất cả đều dồn lên vai người gom rác. Chúng tôi phải chạy xuống tận bãi rác Bình Chánh rất xa, chi phí xăng dầu, cầu đường tăng cao, lại còn nguy cơ bị phạt vì quá tải."
Thực tế, khoản tiền mà người dân hay gọi là "tháng 13" thực chất là sự hỗ trợ kinh phí vận chuyển phát sinh và là lời cảm ơn cho những vất vả nhân đôi, nhân ba trong dịp tết. Những người lao động như anh Thành, anh Năng luôn giữ thái độ nho nhã, nhẫn nhịn ngay cả khi bị mắng nhiếc vì rác ùn ứ do xe ép đến muộn hay đường cấm giờ.
"Đi ngang người ta bịt mũi thôi là mình đã thấy nhột rồi, huống chi là bị chửi. Nhưng vì chén cơm manh áo, vì đứa con đang học đại học, mình tự nhủ phải cố gắng. Chỉ mong bà con đừng vì vài chục ngàn mà nặng lời, hãy xem đó là sự đồng điệu, sẻ chia cho cái nghề hôi thối nhưng sạch đời này," anh Năng trải lòng.
Ước Mơ Bình Dị Của Những "Người Thầm Lặng"
Động lực để anh Thành tiếp tục bám trụ với nghề chính là cậu con trai 19 tuổi đang học đại học. Cậu con trai chưa bao giờ mặc cảm về nghề nghiệp của người cha, trái lại còn luôn động viên: "Ba cố gắng làm cho trọn, đừng để ai phàn nàn".
Buổi tối, trong thời gian chờ đợi xe ép rác, các công nhân thu gom rác tranh thủ chợp mắt để lấy sức sáng sớm tiếp tục công việc. Năm năm rồi anh Thành chưa được về quê. Ước mơ của người đàn ông khắc khổ này đơn giản đến nao lòng: được nghỉ vài tuần về thăm cha mẹ. Nhưng nghề rác không cho phép nghỉ lâu, vì "mình nghỉ thì rác của dân ai lấy?".
Những người gom rác tại TP.HCM không chỉ là những lao động thầm lặng, mà còn là biểu tượng của sự kiên cường và hy sinh trong dịp tết. Họ đối mặt với những thách thức lớn, từ lượng rác tăng cao đến những đêm trắng mệt mỏi, nhưng vẫn giữ vững tinh thần phục vụ cộng đồng. Sự sẻ chia từ người dân, dù nhỏ bé, có thể mang lại niềm an ủi lớn lao cho những con người này, giúp họ tiếp tục hành trình vất vả nhưng đầy ý nghĩa.
