Bộ trưởng Trần Hồng Minh: Hạ tầng Việt Nam vươn mình với 3.345 km cao tốc và khát vọng đường sắt tốc độ cao
Nhân dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đã có cuộc trao đổi với Báo Tiền Phong về khát vọng đưa hạ tầng dân tộc vươn mình trong kỷ nguyên mới. Ông nhấn mạnh những thành tựu ấn tượng trong phát triển giao thông và kế hoạch cho các dự án trọng điểm sắp tới.
Kỳ tích 3.345 km đường cao tốc: Khi ý Đảng gặp lòng dân
Việc hoàn thành vượt mục tiêu 3.000 km cao tốc chỉ trong một nhiệm kỳ được xem là kỳ tích của Việt Nam. Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, giai đoạn 2021-2025, Đảng, Quốc hội và Chính phủ đã dành nguồn lực lớn cho kết cấu hạ tầng giao thông. Tính đến năm 2020, cả nước chỉ có 1.163 km đường cao tốc, nhưng đến hết năm 2025, con số này đã lên tới 3.345 km tuyến chính, cùng 458 km nút giao và đường dẫn, vượt xa mục tiêu ban đầu.
"Để đạt được điều này, chúng tôi đã tháo gỡ nhiều vướng mắc về thể chế, giải phóng mặt bằng và vật liệu," Bộ trưởng chia sẻ. Quốc hội và Chính phủ đã ban hành các cơ chế đặc thù, trong khi Thủ tướng thành lập Ban Chỉ đạo Nhà nước và 7 Đoàn công tác do các Phó Thủ tướng dẫn đầu. Phong trào "500 ngày đêm thi đua" cùng sự vào cuộc của các địa phương đã tạo động lực mạnh mẽ.
Trục cao tốc Bắc - Nam phía Đông từ Cao Bằng đến Cà Mau hiện đã cơ bản thông suốt, kết nối liền mạch hai đầu đất nước. Ngoài ra, cả nước còn hoàn thành 1.586 km đường quốc lộ và 1.701 km đường bộ ven biển. Kết quả này cho thấy, với sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị, Việt Nam có thể chinh phục những mục tiêu tưởng chừng không thể.
Cải cách bộ máy: Từ quản lý sang kiến tạo phát triển
Năm 2025 đánh dấu bước chuyển mình của Bộ Xây dựng với mô hình tổ chức mới. Bộ đã tinh gọn từ 42 đầu mối của Bộ Xây dựng cũ và Bộ Giao thông vận tải xuống còn 22 đầu mối. "Áp lực là rất lớn, nhưng hiệu quả công việc được nâng cao rõ rệt," Bộ trưởng nhận định.
Khối lượng văn bản quy phạm pháp luật hoàn thành tăng đột biến lên 134 văn bản trong năm qua. Quan trọng hơn, tư duy đã chuyển mạnh từ "quản lý" sang "kiến tạo phát triển". Bộ đã cắt giảm hơn 30% thủ tục hành chính và 35% điều kiện đầu tư kinh doanh. Việc thông qua "bộ tứ" luật quan trọng, bao gồm Luật Đường sắt và Luật Xây dựng, đã tạo hành lang pháp lý thông thoáng, minh bạch.
Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam: Làm chủ công nghệ, giảm phụ thuộc
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam là trọng tâm trong bức tranh hạ tầng quốc gia. Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, sau khi các Nghị quyết đặc thù được thông qua, năm 2026 sẽ là thời điểm tập trung toàn lực để khởi công dự án này.
"Mục tiêu không chỉ là xây đường ray, mà là làm chủ công nghệ," ông nhấn mạnh. Việt Nam xác định đầu tư công là chủ đạo nhưng mở rộng cơ hội cho doanh nghiệp nội địa. Doanh nghiệp Việt được khuyến khích liên danh với các tập đoàn quốc tế để tự chủ từ thi công đến sản xuất linh kiện.
Bộ Xây dựng đang rà soát và ban hành hệ thống quy chuẩn - tiêu chuẩn quốc gia đồng bộ, áp dụng theo thông lệ quốc tế. Song song, Bộ phối hợp với các bộ, ngành để xúc tiến Trung tâm Đào tạo đường sắt tốc độ cao quốc gia, hợp tác với Nhật Bản, Hàn Quốc và Đức. Mục tiêu trong 10 năm tới là tự bảo trì, sản xuất linh kiện cơ bản và làm chủ công nghệ cốt lõi.
Cảng hàng không quốc tế Long Thành: Thay đổi vị thế hàng không khu vực
Việc Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1 dự kiến khai thác năm 2026 được kỳ vọng sẽ thay đổi vị thế hàng không khu vực. Những chuyến bay thương mại đầu tiên hạ cánh vào ngày 19/12/2025 đã mở ra tiền đề cho "thành phố sân bay" đầu tiên của Việt Nam.
Khi Long Thành đi vào vận hành, Tân Sơn Nhất sẽ chuyển thành cảng hàng không cửa ngõ vùng, tập trung vào đường bay nội địa và quốc tế chặng ngắn. Ở miền Bắc, dự án HKQT Gia Bình cùng Nội Bài sẽ hình thành mô hình "trung tâm kép", tăng cường năng lực khai thác cho vùng Thủ đô. Tổng công suất hệ thống hiện đạt 155 triệu hành khách/năm, với mục tiêu nâng lên 275 triệu vào năm 2030.
Khát vọng tăng trưởng: Nền tảng cho tương lai phát triển
Với đà tăng trưởng ngành xây dựng đạt trên 9% năm 2025, Bộ trưởng Trần Hồng Minh tin rằng diện mạo hạ tầng mới là nền tảng vững chắc để Việt Nam phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số trong những năm tới.
"Nhìn vào những dải cao tốc liền mạch và các dự án trọng điểm, tôi tin Việt Nam đã sẵn sàng cho hành trình trở thành nước công nghiệp hiện đại vào năm 2030 và nước phát triển vào năm 2045," ông khẳng định. Thông điệp này thể hiện khát vọng lớn lao, đặt hạ tầng làm động lực then chốt cho sự phát triển bền vững của đất nước.
