TP.HCM đẩy nhanh lộ trình miễn phí xe buýt toàn thành phố
Sáng ngày 3 tháng 4, ông Bùi Hòa An, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh, đã có cuộc trao đổi chi tiết với phóng viên về các bước triển khai chính sách miễn phí xe buýt cho toàn bộ người dân trên địa bàn thành phố.
Lộ trình khẩn trương hoàn thiện chính sách
Theo ông An, hạn chót để trình Hội đồng Nhân dân TP.HCM xem xét thông qua chính sách miễn phí xe buýt là vào cuối tháng 4 năm 2026. Hiện tại, Sở Xây dựng đã gửi văn bản lấy ý kiến từ các sở, ngành liên quan. Tiếp theo, cơ quan này sẽ phối hợp làm việc với Ban Kinh tế - Ngân sách của HĐND TP.HCM, đơn vị được giao nhiệm vụ thẩm tra, để hoàn thiện tờ trình một cách toàn diện.
"Tinh thần làm việc của chúng tôi là không có ngày cuối tuần, cố gắng hoàn thiện khung chính sách để kịp trình HĐND TP.HCM trong tháng 4 năm 2026", ông Bùi Hòa An nhấn mạnh.
Dự báo tăng trưởng lượng khách và mở rộng phạm vi
Sở Xây dựng dự báo rằng khi chính sách miễn phí xe buýt được ban hành, lượng khách sử dụng sẽ tăng lên đáng kể. Ông An cho biết: "Chúng tôi đang lấy con số 30% để tính toán. Mục tiêu là tăng ít nhất 30%. Nếu lượng khách tăng hơn nữa, với hạ tầng hiện có, chúng tôi vẫn có thể đáp ứng được mức tăng lên đến 70%".
Với việc TP.HCM đã mở rộng địa giới hành chính, bài toán kết nối giao thông công cộng cũng được tính toán kỹ lưỡng. Hiện tại, khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu chỉ có 4 tuyến xe buýt, cùng với 1 tuyến ở đặc khu Côn Đảo. Trong khi đó, khu vực Bình Dương có 26 tuyến nội tỉnh. Trước mắt, việc miễn phí sẽ tập trung vào các tuyến hiện hữu đang được khai thác.
Sau đó, Sở Xây dựng sẽ tiến hành tái cơ cấu lại toàn bộ mạng lưới xe buýt. "Việc này đòi hỏi cần có thời gian, không thể hoàn thành trong nửa tháng hay một tháng", ông An giải thích. Theo quy định về tổ chức tuyến xe buýt, trên các đường dân sinh hiện hữu, cứ khoảng 300 đến 500 mét phải có một trạm dừng và nhà chờ. Việc tái cơ cấu mạng lưới sẽ đi theo hướng này để đảm bảo tính thuận tiện tối đa cho người dân.
Đầu tư cơ sở hạ tầng và trách nhiệm địa phương
Về vấn đề đầu tư trạm dừng và nhà chờ, ông An cho biết Sở Xây dựng sẽ tiếp tục triển khai trong thời gian tới. Tuy nhiên, ưu tiên trước mắt là hoàn thiện các thủ tục cần thiết để thực hiện miễn phí vé xe buýt.
Ông nhấn mạnh: "Hiện nay, người dân thường phải đi bộ từ nhà ra trạm xe buýt. Do đó, lề đường và vỉa hè cần phải được giữ thông thoáng. Đây là trách nhiệm của chính quyền địa phương. Để chính sách phát huy hiệu quả, chính quyền địa phương phải hỗ trợ tích cực, và người dân cũng cần thông cảm, sẻ chia".
Ngân sách khổng lồ và mục tiêu chiến lược
Tại hội nghị Thành ủy TP.HCM lần thứ 5 diễn ra vào chiều ngày 1 tháng 4, Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang đã công bố chủ trương miễn phí xe buýt trên toàn địa bàn thành phố. Hiện tại, TP.HCM đang miễn phí xe buýt cho người từ 60 tuổi trở lên, với kinh phí ước tính khoảng 1.700 tỉ đồng mỗi năm. Nếu mở rộng chính sách miễn phí cho toàn bộ người dân, ngân sách thành phố sẽ phải chi khoảng 7.000 tỉ đồng mỗi năm.
Chia sẻ lý do đằng sau quyết định này, Bí thư Trần Lưu Quang cho biết việc miễn phí xe buýt nhằm thực hiện các mục tiêu lớn mà Tổng Bí thư Tô Lâm đã giao cho TP.HCM, bao gồm giải quyết tình trạng kẹt xe và giảm thiểu ô nhiễm môi trường.
"Muốn người dân không đi xe gắn máy và chuyển sang sử dụng xe buýt thì phải thực hiện miễn phí. Bên cạnh đó, phần lớn khách hàng sử dụng xe buýt hiện nay là những người có hoàn cảnh khó khăn, việc miễn phí sẽ giúp họ tiết kiệm được một phần chi phí đáng kể", Bí thư Quang nói.
Ông cũng đề nghị Sở Xây dựng nghiên cứu các giải pháp để cải thiện hiệu quả hoạt động của các tuyến xe buýt, bao gồm việc nâng cao tốc độ, đảm bảo đúng giờ, cải thiện thái độ phục vụ, và tăng dần tỷ lệ xe buýt điện. Hiện tại, TP.HCM có 600 xe buýt điện trong tổng số 1.780 xe buýt đang hoạt động.
